
Rrëzimi i Qeverisë në Malin e Zi ka hapur mundësinë për ardhjen e Dritan Abazoviqit në postin e kryeministrit, e që do të ishte i pari politikan shqiptar në atë pozitë në historinë e vendit që shpalli pavarësinë më 2006. Njohësit e zhvillimeve në Mal të Zi kanë thënë se udhëheqja e re do të duhej që ta kthente vendin në rrugën euroatlantike, porse ata nuk presin që zhvillimet të ndikojnë negativisht në marrëdhënien me Kosovën. Disa madje vlerësojnë se me Qeverinë e re, bashkëpunimi mes dy shteteve do të jetë edhe më i ngushtë.
Jo më shumë se 14 muaj ka arritur të mbahet Qeveria e Malit të Zi me Zdravko Krivokapiqin në krye të saj. U rrëzua të premten, dhe kurrë më afër sesa tash, shanset për t’u bërë kryeministër i ka Dritan Abazoviqi, politikani shqiptar 36-vjeçar nga Ulqini, zëvendëskryeministër në Qeverinë e deri dje shefit të tij, të cilit ia shkurtoi mandatin. Kur Krivokapiqi erdhi në pushtet në dhjetorin e 2020-s, tek iu dha fund sundimit 30-vjeçar të Partisë Demokratike e Socialistëve të Milo Gjukanoviqit, qasja e tij qe parë si proserbe që rrezikonte edhe marrëdhëniet midis Kosovës dhe Malit të Zi, një ndër të parat shtete që njohën pavarësinë e vendit më 2008. Tash, mundësia që Abazoviqi, i cili promovon një Mal të Zi multietnik me vizion të qartë proevropian, shihet si rivendosje e fuqizim i marrëdhënieve midis dy shteteve fqinje.
Nik Gjeloshaj, kryetar i Partisë Alternativa Shqiptare në Mal të Zi, thotë se bashkëpunimi tani e tutje do të jetë edhe më i mirë, sa u përket shqiptarëve dhe Kosovës. Madje, sipas tij, frika e ndikimit që kisha serbe do të kishte në qeverisjen e kaluar, tash i takon së kaluarës.
“Ajo çka po vjen për disa ditë apo në javët në vijim është se ne do të kemi një qeveri të së ardhmes, një qeveri proevropiane, e cila me siguri edhe më ngushtë do të vazhdojë bashkëpunimin me Kosovën dhe me shtetet e rajonit”, ka thënë Gjeloshaj.
Por, krahas bashkëpunimit, kryetari i Tuzit, është i sigurt se në qeverinë e re përfaqësimi i shqiptarëve do të jetë më i madh. Kjo edhe, pasi sipas tij, pakicat në përgjithësi, përfshirë edhe shqiptarët, kanë dhënë kontribut në zhvillimet e fundit.
“Besoj që do të jemi shumë më shumë, apo si asnjëherë deri më tash të përfaqësuar në Qeverinë e Malit të Zi dhe besoj që do të japim kontributin tonë ashtu siç e kemi dhënë deri tash”, ka thënë ai.
E integrimin e pakicave në institucione e sheh si mundësi, por edhe sukses edhe Anton Vukpalaj, profesor i shkencave politike në Fakultetin Filozofik në Universitetin e Prishtinës. Krahas kësaj, ai ka thënë se kthimi i Malit të Zi drejt rrugës euroatlantike do të duhej të ishte një nga synimet e Qeverisë së ardhshme.
“Në njëfarë mënyre me ia mbyll rrugën Rusisë që me pas ndikim në Mal të Zi edhe normalisht edhe me i integru edhe pakicat në Mal të Zi për shkak se Mali i Zi ka më shumë se 20 për qind të popullsisë që janë pakica: boshnjake dhe shqiptare, dhe këta kanë qenë të përjashtuar prej pjesëmarrjes në Qeveri edhe përtej përqindjes së madhe që përbëjnë”, ka thënë Vukpalaj.
Përkundër kësaj, ai nuk është optimist në ndryshimet që mund të bëhen nga qeveria e re, edhe për shkak se e njëjta pritet të mos ketë përkrahje të madhe në Kuvend.
“Ato qeveri që arritën të bëjnë ndryshime, janë qeveri që kanë përkrahje të fuqishme. Nuk shoh ndonjë mundësi të madhe sidomos tash në kuadër të pandemisë ky është element i rëndësishëm që ndikon te cilësia e qeverisjes dhe në çdo aspekt”, ka thënë ai.
Sipas Vukpalajt, formimi i një qeverie të pakicës është një nga opsionet më të realizueshme për shkak të mosgatishmërisë së partive në Mal të Zi që të shkojnë në zgjedhje të parakohshme.
Ylber Hysa, ish-ambasador i Kosovës në Mal të Zi, ka bërë të ditur se rrëzimi i Krivokapiqit ka ardhur si rezultat i qeverisë heterogjene e mosmenaxhimit të dallimeve brenda saj. Hysa ka thënë se periudha aktuale dhe ajo pasuese nuk do të jenë të lehta. Ka shtuar se Abazoviqi ka mundësinë që të propozojë një qeveri të pakicës, por për të cilën duhet të marrë përkrahjen e opozitës, që ish-ambasadori nuk e konsideron të lehtë.
“Do të ketë ca kushte (për mbështetjen e qeverisë së re) që kanë të bëjnë me disa deklarata të z. Abazoviqit lidhur me nënshkrimin e marrëveshjes themeltare me kishën ortodokse serbe, me çështjen e regjistrimit të popullsisë, e cila mund të ndryshojë situatën fragjile demografike në Mal të Zi dhe me çështjen e ‘Open Ballkan’”, ka thënë ai.
Edhe ish-ambasadori thotë se udhëheqja e re e Malit të Zi duhet të përpiqet që ta reformojë Malin e Zi e ta drejtojë atë nga Bashkimi Evropian.
“Z. Abazoviq ka qenë ekonomik në përdorimin e shqiptarizmit të tij, është një politikan i cili nuk është ndërtuar me parti etnike, por megjithatë është aty të reflektojë një përpjekje për të bërë një Mal të Zi reformues me orientime të qarta euroatlantike dhe çdo lloj orientimi i tillë i kthimit kah një meinstream i politikës malazeze, i cili është i ndërtuar mbi vlera atlantike është një lajm i mirë për fqinjësinë dhe lajm i keq për ata që kanë synuar që të bëjnë një lloj revizionizmi duke pretenduar një botë serbe”, ka thënë ai.
Kuvendi i Malit të Zi ka votuar të premten mbrëma, me 43 vota për dhe 11 kundër, mocionin e mosbesimit për Qeverinë e kryeministrit Krivokapiq. Në votim, nga 81 deputetë, morën pjesë 54 prej tyre.
Qeveria e kryeministrit Zdravko Krivokapiq është zgjedhur më 4 dhjetor të vitit 2020, me votat e grupit të tri subjekteve politike, Frontit Demokratik pro-serb, të Demokratëve dhe të Lëvizjes Qytetare URA. Që të tria mposhtën Partinë Demokratike të Socialistëve, në zgjedhjet e gushtit të 2020-s. Por, dallimet në koalicion, prej partive pro serbe dhe atyre pro evropiane, bënë që ekzekutivi të ketë probleme që nga fillimi. Madje, një pjesë e partive në pushtet për disa muaj e kanë bojkotuar punën e Kuvendit, derisa muajt e fundi, edhe vetë ministrat janë ndarë në dy grupe: ata në përkrahje të kryeministrit Zdravko Krivokapiq dhe të zëvendësit të tij, Dritan Abazoviq. Ky i fundit është akuzuar nga Krivokapiqi se ka planifikuar kohë më parë rrëzimin e Qeverisë, pjesë e së cilës është edhe vetë ai. /Koha Net/