{"id":9346,"date":"2016-05-26T12:15:27","date_gmt":"2016-05-26T10:15:27","guid":{"rendered":"http:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/?p=9346"},"modified":"2016-05-26T12:15:27","modified_gmt":"2016-05-26T10:15:27","slug":"botim-bibliografik-per-arbeneshet-e-zares","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/?p=9346","title":{"rendered":"BOTIM BIBLIOGRAFIK P\u00cbR ARB\u00cbNESH\u00cbT E ZAR\u00cbS"},"content":{"rendered":"<p><em><a href=\"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/wp-content\/uploads\/2014\/12\/Nail-draga.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-medium wp-image-805 alignleft\" src=\"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/wp-content\/uploads\/2014\/12\/Nail-draga-248x300.jpg\" alt=\"Nail-draga\" width=\"248\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/wp-content\/uploads\/2014\/12\/Nail-draga-248x300.jpg 248w, https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/wp-content\/uploads\/2014\/12\/Nail-draga.jpg 305w\" sizes=\"auto, (max-width: 248px) 100vw, 248px\" \/><\/a>Prof.dr.Aleksandar Stip\u00e7eviq, SHQIPTAR\u00cbT P\u00cbR ARB\u00cbNESH\u00cbT E ZAR\u00cbS, Botoi: Kisha Katolike-Bratic\u00eb, Ulqin 2016<\/em><\/p>\n<p>Nga Dr.Nail\u00a0 Draga<\/p>\n<p>Trajtimi i temava n\u00eb lidhje me diaspor\u00ebn shqiptare paraqet \u00e7\u00ebshtje me interes shum\u00ebdimensional, nga vet fakti se ata jan\u00eb pjes\u00eb e pa ndar\u00eb e\u00a0 kujtes\u00ebs son\u00eb komb\u00ebtare. N\u00eb kuadrin e diaspor\u00ebs historike b\u00ebn pjes\u00eb edhe ajo e Arb\u00ebnesh\u00ebve t\u00eb Zar\u00ebs, t\u00eb cil\u00ebt jan\u00eb vendosur n\u00eb ket\u00eb mjedis n\u00eb dekad\u00ebn e tret\u00eb t\u00eb shekullit XVIII, p\u00ebrkat\u00ebsisht n\u00eb vitin 1726.<\/p>\n<p>Pra ky vit \u00ebsht\u00eb jubilar i 290-ti\u00a0 i vendosj\u00ebs s\u00eb tyre n\u00eb mjedisn e ri, duke kriuar vendbanimin e tyre me emrin Arbanasi, n\u00eb Zemunik t\u00eb Zar\u00ebs. Por, ndon\u00ebse kan\u00eb kaluar rreth tre shekuj, t\u00eb popullsia arb\u00ebneshe e Zar\u00ebs, ndon\u00ebse e vog\u00ebl n\u00eb num\u00ebr dhe e shk\u00ebputur nga vendi ame Shqip\u00ebria veriore, ata nuk e kan\u00eb humbur identittein e tyre komb\u00ebtar. Ata si t\u00eb shp\u00ebrngulur\u00a0\u00a0 nga zona e Shestanit n\u00eb pjes\u00ebn veri-perendimore t\u00eb Kraj\u00ebs, me plot sakrifica mbijetuan dhe sfiduan rrethanat e koh\u00ebs, duke b\u00ebr\u00eb em\u00ebr n\u00eb mjedisin e ri p\u00ebrmes kuadrave t\u00eb njohura n\u00eb veprimtari t\u00eb ndryshme shoq\u00ebrore.<br \/>\nInteresimi p\u00ebr arb\u00ebneshet sipas informacioneve q\u00eb disponojm\u00eb \u00ebsht\u00eb i duksh\u00ebm nga fundi i shek.XIX, e m\u00eb pas, nga del se nga ajo koh\u00eb jan\u00eb shkruar artikuj dhe studime t\u00eb ndryshme p\u00ebr k\u00ebt\u00eb diaspor\u00eb shqiptare.<\/p>\n<p>N\u00eb gam\u00ebn e gjer\u00eb t\u00eb studiuesve vend kryesor z\u00ebn\u00eb gjuh\u00ebtar\u00ebt, sepse e folmja arb\u00ebneshe, \u00ebsht\u00eb arkaike dhe me shum\u00eb interes p\u00ebr zhvillimin historik t\u00eb gjuh\u00ebs shqipe dhe t\u00eb leksikut t\u00eb saj. Madje p\u00ebr ket\u00eb t\u00eb folme jan\u00eb mbrojtur edhe disertacione nga autoritete shkencore si\u00e7 \u00ebsht\u00eb\u00a0 psh. dr.I.Ajeti etj.<br \/>\nArb\u00ebnesh\u00ebt e Zar\u00ebs kan\u00eb dh\u00ebn\u00eb p\u00ebrsonalitete nga fusha e let\u00ebrsis\u00eb si\u00e7 \u00ebsht\u00eb Josip Rela, artit muzikor Shime Deshpali, shkenc\u00ebs Kruno K\u00ebrstiqi, Aleksand\u00ebr Stip\u00e7eviqi, sportit Josip Gjergja etj. P\u00ebr\u00a0 k\u00ebto veprimtari por edhe t\u00eb tjera, autori i k\u00ebtij botimi sjell t\u00eb dh\u00ebna m\u00eb interes, q\u00eb japin mund\u00ebsi p\u00ebr\u00a0 hulumtime t\u00eb metutjeshme.<\/p>\n<p>Nuk ka dilem\u00eb se personaliteti m\u00eb madhor i arb\u00ebnesh\u00ebve t\u00eb Zar\u00ebs, ishte akademiku Aleksand\u00ebr Stip\u00e7eviqi(1930-2015)\u00a0 q\u00eb ishte studiues shum\u00ebplan\u00ebsh si n\u00eb arkeologji, ilirologji, albanologji, histori, etnologji, bibliologji\u00a0\u00a0 e socilogji t\u00eb librit\u00a0 i pranuar\u00a0 ne p\u00ebrmasa komb\u00ebtare dhe nd\u00ebrkomb\u00ebtare.<\/p>\n<p>N\u00eb saj\u00eb t\u00eb p\u00ebrgatitj\u00ebs profesionale dhe njoh\u00ebs i disa gjuh\u00ebve t\u00eb huaja veprimtaria shkencore e A.Stip\u00e7eviqit zhvillohet n\u00eb disa drejtime, nd\u00ebrsa dy prej tyre mbesin kryesore, arkeologjia dhe bibliologjia. Ka botuar n\u00eb publikimet nacionale dhe nd\u00ebrkomb\u00ebtare rreth 40 libra dhe m\u00eb shum\u00eb se 200 punime shkencore dhe profesionale\u00a0 n\u00eb gjuh\u00ebn kroate, italiane, shqipe, angleze, franceze, arabe e perse.<\/p>\n<p>Nd\u00ebr botimet kryesore ve\u00e7ojm\u00eb: \u201dArti dhe religjioni i Ilir\u00ebve\u201d, \u201cIlir\u00ebt\u201d, \u201cBibliografia e Ilir\u00ebve\u201d, \u201cIlir\u00ebt-historia, kultura, jeta\u201d, \u201cSimbolet e kultit t\u00eb Ilir\u00ebt\u201d, \u201cHistoria e librit\u201d, \u201cCensori i p\u00ebrsosur\u201d, \u201cHistoria sociale\u201d, \u201cTradita kulturore e arb\u00ebnesh\u00ebve t\u00eb Zar\u00ebs\u201d etj.<\/p>\n<p>P\u00ebr veprimtarin\u00eb e tij shkencore \u00ebsht\u00eb dekortuar me tituj t\u00eb ndrysh\u00ebm, ku n\u00eb mes tjerash edhe nga Presidenti i Republik\u00ebs s\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb Rexhep Mejdani\u00a0 n\u00eb vitin 2001, me dekorat\u00ebn \u201cNaim Frash\u00ebri i Art\u00eb\u201d me motivacion \u201dp\u00ebr kontribut n\u00eb zbardhjen e historis\u00eb s\u00eb Ilir\u00ebve\u201d , si dhe me dekorat\u00ebn \u201cGjergj Katstrioti-Sk\u00ebnderbeu\u201d nga presidenti Bujar Nishani n\u00eb vitin 2015, \u201cp\u00ebr meritat shkencore, publicistike dhe komb\u00ebtare\u201d.<\/p>\n<p>Nga opusi i gjer\u00eb kriues\u00a0 i A.Stip\u00e7eviqit ka mbetur emblematike th\u00ebnia e tij se \u201chistoria e Ballkanit\u00a0 fillon me Ilir\u00ebt\u201d, duke u b\u00ebr\u00eb testament p\u00ebr sudiuesit serioz nga fusha e historis\u00eb s\u00eb koh\u00ebs\u00a0 vjet\u00ebr.<\/p>\n<p>Autori n\u00eb k\u00ebt\u00eb studim bibliografik na paraqet nj\u00eb regjist\u00ebr t\u00eb gjer\u00eb autor\u00ebve shqiptar\u00eb t\u00eb cil\u00ebt kan\u00eb trajtuar tema t\u00eb ndryshme n\u00eb lidhje me arb\u00ebneshet e Zar\u00ebs. T\u00eb dh\u00ebnat m\u00eb t\u00eb num\u00ebrta nga kjo gam\u00eb jan\u00eb nga botimet n\u00eb Prishtin\u00eb, Shkup, Tiran\u00eb dhe Ulqin.<\/p>\n<p>Me k\u00ebt\u00eb rast duhet ve\u00e7uar revist\u00ebn BUZUKU n\u00eb Ulqin, t\u00eb drejtuar nga dr.Sim\u00eb Dobreci e cila n\u00eb disa numra ka botuar materiale q\u00eb kan\u00eb t\u00eb b\u00ebjn\u00eb me arb\u00ebneshet e Zar\u00ebs. Dhe nuk ka si t\u00eb jet\u00eb ndryshe, sepse \u00ebsht\u00eb e origjina e p\u00ebrbashk\u00ebt e k\u00ebsaj popullsie e cila \u00ebsht\u00eb prezantuar p\u00ebrmes let\u00ebrsis\u00eb popullore por edhe artikujve t\u00eb ndrysh\u00ebm fushave t\u00eb t\u00eb tjera.<\/p>\n<p>Duke shfletuar k\u00ebt\u00eb botim bibliografik bie n\u00eb sy\u00a0 se m\u00eb i madh \u00ebsht\u00eb numri i autor\u00ebve nga Kosova, Maqedonia e Mali i Zi, nd\u00ebrsa m\u00eb i vog\u00ebl\u00a0 i atyre nga Shqip\u00ebria. Duke marr\u00eb parasysh\u00a0 se gjysma e popullit shqiptar\u00eb ishte n\u00eb kuad\u00ebr t\u00eb ish-Jugosllavis\u00eb, ka edhe logjik\u00eb q\u00eb shqiptar\u00ebt n\u00eb k\u00ebt\u00eb shtet e kan\u00eb pasur m\u00eb l\u00ebht\u00eb mund\u00ebsin\u00eb e komunikimit me arb\u00ebnesh\u00ebt e Zar\u00ebs. Por, nga ana tjet\u00ebr qendrimi pasiv apo m\u00eb mir\u00eb t\u00eb themi indiferent i Shqip\u00ebris\u00eb \u00ebsht\u00eb e pasoj\u00eb e rrethanave politike n\u00eb koh\u00ebn e diktatur\u00ebs moniste\u00a0 ku n\u00eb rend t\u00eb par\u00eb ishte qasja ideologjike e jo ajo komb\u00ebtare, \u00e7\u00ebshtje kjo e cila ishte me pasoja p\u00ebr kombin shqiptar\u00eb n\u00eb t\u00ebr\u00ebsi, q\u00eb jan\u00eb t\u00eb pranishme deri n\u00eb dit\u00ebt tona.<\/p>\n<p>Por, \u00ebsht\u00eb p\u00ebr t\u00eb ardhur keq se Shqip\u00ebria, p\u00ebrkat\u00ebsisht institucionet p\u00ebrkat\u00ebse nuk jan\u00eb duke luajtur rolin e tyre q\u00eb iu takon edhe me Kushtet\u00ebn e Shqip\u00ebris\u00eb edhe tash n\u00eb pluraliz\u00ebm. Sepse duhet t\u00eb jet\u00eb detyr\u00eb par\u00ebsore e shtetit shqiptar, p\u00ebrkat\u00ebsisht institucion\u00ebve t\u00eb tij, p\u00ebr tu ineteresuar p\u00ebr pjes\u00ebtar\u00ebt e popullit shqiptar\u00eb kudo q\u00eb jan\u00eb ata, sikurse veprojn\u00eb shtetet tjera an\u00eb e k\u00ebnd bot\u00ebs. Qendrimi indiferent n\u00eb k\u00ebt\u00eb koh\u00eb nuk mund t\u00eb arsyetohet me asgj\u00eb, sepse edhe kjo diaspor\u00eb \u00ebsht\u00eb pjes\u00eb e pandar\u00eb e kujtes\u00ebs son\u00eb historike.<\/p>\n<p>Botimi i k\u00ebtij libri bibliografik, n\u00eb dy gjuh\u00eb kroatisht dhe n\u00eb shqip p\u00ebrkthyer nga dr.Sim\u00eb Dobreci, paraqet nj\u00eb nism\u00eb me vler\u00eb sa kulturore e shkencore dhe si e till\u00eb\u00a0 do t\u00eb jet\u00eb i domosdosh\u00ebm p\u00ebr t\u00eb gjith\u00eb ata q\u00eb do t\u00eb trajtojn\u00eb tema t\u00eb ndryshme p\u00ebr\u00a0 arb\u00ebneshet e Zar\u00ebs. Sepse bibliografia paraqet faz\u00ebn par\u00ebsore p\u00ebr \u00e7do qasje t\u00eb punimeve shkencore.<\/p>\n<p>Edhe pse kemi t\u00eb b\u00ebjm\u00eb me nj\u00eb botim t\u00eb tipit t\u00eb broshur\u00ebs t\u00eb dh\u00ebnat e\u00a0 prezantuara\u00a0\u00a0 n\u00eb t\u00eb ardhm\u00ebn\u00a0\u00a0 duhet t\u00eb plot\u00ebsohen, sepse indeksi i regjistrit\u00a0 bibliografik duhet t\u00eb jet\u00eb me i lart\u00eb, detyr\u00eb kjo qe mbetet t\u00eb realizohet nga autor\u00eb t\u00eb tjer\u00eb.<\/p>\n<p>Nuk ka dilem\u00eb se nj\u00eb\u00a0 veprim i till\u00eb do t\u00eb jet\u00eb n\u00eb favor t\u00eb botimeve dhe hulumtimeve shkencore nga fusha e bibliografis\u00eb\u00a0 n\u00eb ve\u00e7anti dhe kultur\u00ebs son\u00eb komb\u00ebtare n\u00eb p\u00ebrgjith\u00ebsi, ku arb\u00ebnesh\u00ebt e Zar\u00ebs do t\u00eb mbesin nj\u00eb pik\u00eb pozitive referimi n\u00eb historin\u00eb ton\u00eb kombetare.<\/p>\n<p><em>(Fjala e mbajtur n\u00eb p\u00ebrurimin e librit n\u00eb Ulqin m\u00eb 17.5.2016)<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Prof.dr.Aleksandar Stip\u00e7eviq, SHQIPTAR\u00cbT P\u00cbR ARB\u00cbNESH\u00cbT E ZAR\u00cbS, Botoi: Kisha Katolike-Bratic\u00eb, Ulqin 2016 Nga Dr.Nail\u00a0 Draga Trajtimi i temava n\u00eb lidhje me diaspor\u00ebn shqiptare paraqet \u00e7\u00ebshtje me interes shum\u00ebdimensional, nga vet fakti se ata jan\u00eb pjes\u00eb e pa ndar\u00eb e\u00a0 kujtes\u00ebs son\u00eb komb\u00ebtare. N\u00eb kuadrin e diaspor\u00ebs historike b\u00ebn pjes\u00eb edhe ajo e Arb\u00ebnesh\u00ebve t\u00eb Zar\u00ebs, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":805,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_seopress_robots_primary_cat":"","_seopress_titles_title":"","_seopress_titles_desc":"","_seopress_robots_index":"","footnotes":""},"categories":[6],"tags":[],"class_list":["post-9346","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-kulture"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9346","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=9346"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9346\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":9347,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9346\/revisions\/9347"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/805"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=9346"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=9346"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=9346"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}