{"id":6283,"date":"2015-10-30T15:27:45","date_gmt":"2015-10-30T14:27:45","guid":{"rendered":"http:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/?p=6283"},"modified":"2015-10-30T15:27:45","modified_gmt":"2015-10-30T14:27:45","slug":"nje-memorial-per-te-renet-ne-masakren-e-tivarit","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/?p=6283","title":{"rendered":"Nj\u00eb memorial p\u00ebr t\u00eb r\u00ebn\u00ebt n\u00eb masakr\u00ebn e Tivarit"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/wp-content\/uploads\/2015\/10\/uran-butka.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-medium wp-image-6284 alignleft\" src=\"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/wp-content\/uploads\/2015\/10\/uran-butka-300x244.jpg\" alt=\"uran-butka\" width=\"300\" height=\"244\" srcset=\"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/wp-content\/uploads\/2015\/10\/uran-butka-300x244.jpg 300w, https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/wp-content\/uploads\/2015\/10\/uran-butka-220x180.jpg 220w, https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/wp-content\/uploads\/2015\/10\/uran-butka.jpg 367w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a>Masakra e Tivarit \u00ebsht\u00eb nj\u00eb nga plojat m\u00eb t\u00eb p\u00ebrgjakshme dhe m\u00eb t\u00eb pabesa ndaj shqiptar\u00ebve. Ajo u projektua dhe u realizua nga shteti komunist jugosllav kundrejt popullit shqiptar t\u00eb Kosov\u00ebs e t\u00eb viseve t\u00eb tjera shqiptare n\u00ebn Jugosllavi n\u00eb muajt mars-prill t\u00eb vitit1945.<\/p>\n<p>Platforma politike dhe ushtarake e k\u00ebtij veprimi antishqiptar, ishte projekti fam\u00ebkeq i \u00c7ubrilovi\u00e7it i 7 marsit 1937 dhe i 3 n\u00ebntorit 1944, q\u00eb u b\u00ebn\u00eb, p\u00ebr fat t\u00eb keq, edhe platforma e L\u00ebvizjes Nacional\u00e7lirimtare t\u00eb Jugosllavis\u00eb: \u201cDy jan\u00eb m\u00ebnyrat p\u00ebr spastrimin etnik t\u00eb shqiptar\u00ebve: t\u2019i zhdukim ose t\u2019i shp\u00ebrngulim.\u201d<\/p>\n<p>N\u00eb fillim t\u00eb n\u00ebntorit 1944, komandave t\u00eb Ushtris\u00eb N\u00c7J iu dha, nga ana e organeve m\u00eb t\u00eb larta partiake dhe ushtarake t\u00eb Serbis\u00eb, direktiva q\u00eb t\u00eb \u201cvrisnin s\u00eb paku 50% t\u00eb banor\u00ebve shqiptar\u00eb \u201c<\/p>\n<p>Ky genocid shp\u00ebrfaqej hapur n\u00eb form\u00ebn e vrasjeve masive t\u00eb shqiptar\u00ebve t\u00eb Kosov\u00ebs e t\u00eb viseve t\u00eb tjera shqiptare nga forcat e Ushtris\u00eb N\u00c7 t\u00eb Jugosllavis\u00eb, t\u00eb OZNA-\u00ebs dhe nga detashmentet \u00e7etniko-drazhiste, si edhe t\u00eb shp\u00ebrnguljes masive t\u00eb shqiptar\u00ebve nga trojet e tyre.<\/p>\n<p>K\u00ebt\u00eb luft\u00eb kund\u00ebr shqiptar\u00ebve, PKJ e propagandonte si luft\u00eb kund\u00ebr \u201creaksionit shqiptaro-madh\u201d, si luft\u00eb kund\u00ebr reaksionit t\u00eb djatht\u00eb antikomunist n\u00eb Kosov\u00eb e viset e tjera shqiptare, si luft\u00eb kund\u00ebr \u201cbashk\u00ebpuntor\u00ebve\u201d t\u00eb nazifashizmit etj. Por n\u00eb fakt ishte luft\u00eb p\u00ebr ripushtimin e Kosov\u00ebs e viseve shqiptare, n\u00ebnshtrimin dhe spastrimin etnik t\u00eb tyre.<\/p>\n<p>Masakra e p\u00ebrgjakshme e Drenic\u00ebs dhe zhb\u00ebrja e plot\u00eb e Brigad\u00ebs VII kosovare q\u00eb u nis p\u00ebr n\u00eb Srem dhe s\u2019u kthye m\u00eb, ishin prologu i masakr\u00ebs s\u00eb Tivarit.<\/p>\n<p>Rekrutimi dhe grumbullimi i shqiptar\u00ebve nga 14 vje\u00e7 e lart prej t\u00eb gjitha trevave shqiptare, p\u00ebr t\u2019i zbrazuar ato nga forcat e gjalla komb\u00ebtare, u b\u00eb n\u00eb Prizren, n\u00eb kazermat e ushtris\u00eb, ku fillimisht u vran\u00eb krer\u00ebt kryesor\u00eb t\u00eb rezistenc\u00ebs shqiptare, madje edhe oficer\u00eb shqiptar\u00eb t\u00eb Ushris\u00eb N\u00c7. T\u00eb mobilizuarit e tjer\u00eb i \u00e7armatos\u00ebn t\u00ebrr\u00ebsisht, madje edhe nga sendet personale, i keqtrajtuan dhe si rob\u00ebr lufte i nis\u00ebn p\u00ebr n\u00eb Frontin e Adriatikut. kinse p\u00ebr t\u00eb luftuar kund\u00ebr gjerman\u00ebve!? Edhe ky nj\u00eb mashtrimi radh\u00ebs.<br \/>\nSipas burimeve ushtarake jugosllave t\u00eb Institutit t\u00eb Historis\u00eb s\u00eb Beogradit dhe t\u00eb KQ t\u00eb PKJ, cituara edhe n\u00eb k\u00ebt\u00eb studim, numri i rekrut\u00ebve shqiptar\u00eb, t\u00eb mobilizuar dhe t\u00eb d\u00ebrguar dhunsh\u00ebm t\u00eb paarmatosur, t\u00eb zhveshur, t\u00eb uritur dhe t\u00eb etur, sepse edhe uj\u00eb nuk i linin q\u00eb t\u00eb shuanin etjen dhe q\u00eb komandanti serb Drlevi\u00e7 i fyente dhe i quante \u201cfrym\u00eb\u201d, si t\u00eb ishin shpirtra t\u00eb vdekur, rezulton t\u00eb ishte af\u00ebrsisht 13.050 vet\u00eb, q\u00eb u p\u00ebrkisnin af\u00ebrsisht tri kolonave t\u00eb nisura m\u00eb 24, 26 dhe 27 mars 1945 me 7700 rekrut\u00eb dhe tri kolonave t\u00eb nisura m\u00eb 19, 20 dhe 24 prill 1945 me 5337 rekrut\u00eb.<\/p>\n<p>P\u00ebr shoq\u00ebrimin, ruajtjen dhe eliminimin e tyre ishin caktuar nga Shtabi i Suprem i Ushtris\u00eb N\u00c7 t\u00eb Jugosllavis\u00eb disa batalione t\u00eb Divizionit t\u00eb 46-t\u00eb dhe nj\u00eb batalion i Brigad\u00ebs 27-t\u00eb t\u00eb Serbis\u00eb, si edhe nj\u00eb grup prej 50 ushtarak\u00ebsh nga Armata IV, mandej edhe Brigada X malazeze, gj\u00eb q\u00eb tregonte sesa r\u00ebnd\u00ebsi i kishin kushtuar autoritetet jugosllave k\u00ebtij marshimi, q\u00eb duhet t\u00eb p\u00ebrfundonte n\u00eb nj\u00eb kasaphan\u00eb t\u00eb mir\u00ebprojektuar n\u00eb Tivar.<\/p>\n<p>Nga raporti i shtabit t\u00eb Kolon\u00ebs IV t\u00eb Armat\u00ebs s\u00eb Jugosllavis\u00eb, dat\u00eb 8 prill 1945, citojm\u00eb:<br \/>\n\u201cEshaloni shkoi mir\u00eb deri n\u00eb Kuk\u00ebs. N\u00eb af\u00ebrsi t\u00eb Kuk\u00ebsit ndodhi nj\u00eb incident, kur nj\u00ebri nga grupi i kolon\u00ebs gjuajti nj\u00eb bomb\u00eb mbi roj\u00ebn ton\u00eb. Me \u00e7\u2019rast u shkaktua rr\u00ebmuj\u00eb dhe, n\u00eb k\u00ebt\u00eb r\u00ebmuj\u00eb, arriti t\u00eb arratisej nj\u00eb grup prej 10 vet\u00ebsh. K\u00ebshtu, duke ikur, hasi n\u00eb patrull\u00ebn e ushtris\u00eb shqiptare, e cila i ndaloi dhe iu b\u00ebri thirrje q\u00eb t\u00eb dor\u00ebzohen. Ndaj k\u00ebsaj thirrjeje, ata nuk u p\u00ebrgjigj\u00ebn, por vazhduan t\u00eb iknin. Ushtar\u00ebt shqiptar\u00eb hap\u00ebn zjarr mbi ta dhe vran\u00eb n\u00eb vend dy persona, dy t\u00eb tjer\u00eb i plagos\u00ebn, t\u00eb cil\u00ebt m\u00eb von\u00eb edhe ata vdiq\u00ebn.\u201d<\/p>\n<p>Si\u00e7 duket qart\u00eb edhe nga ky dokument, por edhe nga t\u00eb tjer\u00eb burime, ndjekja dhe vrasja e rekrut\u00ebve shqiptar\u00eb u b\u00eb n\u00eb kordinim e bashk\u00ebpunim mes ushtris\u00eb jugosllave dhe asaj t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb.<\/p>\n<p>Gjithnj\u00eb, sipas burimeve ushtarake kryesisht jugosllave, nga tri kolonat e muajit mars 1945 dhe tri kolonat e muajit prill 1945, , u asgj\u00ebsuan gjithsej 2543 rekrut\u00eb shqiptar\u00eb, nga t\u00eb cil\u00ebt 1560 vet\u00ebm n\u00eb Tivar. Pohuar me goj\u00ebn e tyre dhe e konfirmuar nga disa burime.( shih botimin \u201cMasakra e Tivarit\u201d e autorit Uran Butka).<\/p>\n<p>Po tragjedia m\u00eb e madhe ndodhi n\u00eb mesdit\u00ebn e dat\u00ebs 31 marsit 1945 n\u00eb qytetin e vog\u00ebl t\u00eb Tivarit, ku ishte ngritur kurthi, sipas nj\u00eb plani t\u00eb parap\u00ebrgatitur p\u00ebr asgj\u00ebsimin e gjith\u00eb rekrut\u00ebve shqiptar\u00eb.<\/p>\n<p>Masakr\u00ebn ishte ngarkuar ta kryente Brigada X malazeze e komanduar nga Gosha Markovi\u00e7, pik\u00ebrisht k\u00ebtu n\u00eb Tivar, p\u00ebr pozicionin gjeografik, q\u00eb kishte, dhe mund\u00ebsin\u00eb e fshirjes s\u00eb gjurm\u00ebve dhe fshehjes s\u00eb krimit.<\/p>\n<p>Kasaphana nisi n\u00eb hyrje t\u00eb Tivarit t\u00eb Ri, n\u00eb rrug\u00ebn q\u00eb t\u00eb \u00e7on n\u00eb nd\u00ebrtes\u00ebn e Monopolit t\u00eb Duhanit, arriti pikun e saj n\u00eb oborrin dhe m\u00eb pas n\u00eb mjediset e nd\u00ebrtes\u00ebs s\u00eb Monopolit t\u00eb Duhanit, mandej gjuetia e shtrigave p\u00eb rata q\u00eb kishin shp\u00ebtuar nga ajo kasaphan\u00eb.<\/p>\n<p>I mbijetuari i k\u00ebsaj masakre, Azem Hajdini, n\u00eb letr\u00ebn e hapur q\u00eb i d\u00ebrgon qeveris\u00eb s\u00eb Kosov\u00ebs, korrik 2009, d\u00ebshmon:<br \/>\n\u201cRreth nd\u00ebrtes\u00ebs s\u00eb Monopolit t\u00eb Duhanit, oborrit dhe shk\u00ebmbinjve ishin kurdisur me koh\u00eb pes\u00eb punkte, prej nga shtihej si mbi eg\u00ebrsira, me mitraloz, mortaja, trombllona, topa dhe arm\u00eb t\u00eb tjera zjarri. P\u00ebrve\u00e7 arm\u00ebve t\u00eb zjarrit, ushtar\u00ebt dhe qytetar\u00ebt p\u00ebrdor\u00ebn edhe arm\u00eb t\u00eb ftohta si bajoneta, thika, s\u00ebpata, k\u00ebmesa, cfurqe etj. Nga detonimet, na dridhej toka n\u00ebn k\u00ebmb\u00eb. Bubullima e arm\u00ebve shoq\u00ebrohej me ulurimat e kriminel\u00ebve, q\u00eb shtinin mbi ne, duke na shar\u00eb e duke na fyer. Nga \u00e7do an\u00eb fluturonin copat e trupave: k\u00ebmb\u00eb, duar dhe gjymtyr\u00eb t\u00eb tjera. Qielli ishte err\u00ebsuar plot\u00ebsisht, dukej sikur ishte muzgu i mbr\u00ebmjes. Rrezet e diellit mezi dep\u00ebrtonin p\u00ebrmes pluhurit, tymit e flak\u00ebs s\u00eb barutit, nd\u00ebrsa gjaku rridhte si uji pas shtr\u00ebngat\u00ebs. Krahas sulmit n\u00eb oborr, me arm\u00eb t\u00eb nj\u00ebjta dhe me intensitet t\u00eb till\u00eb, na sulmuan edhe brenda nd\u00ebrtes\u00ebs. Nga t\u00eb sht\u00ebnat e arm\u00ebve, granatat dhe bombat, tavanet e nd\u00ebrtes\u00ebs filluan t\u00eb bien mbi kokat e njer\u00ebzve, nd\u00ebrsa dyshemeja mbushej n\u00eb liqenj gjaku. K\u00ebsisoj, brenda dy or\u00ebsh, nga turma e madhe e dendur e rekrut\u00ebve shqiptar\u00eb (mbi tre mij\u00eb veta q\u00eb ishin vendosur n\u00eb oborr dhe n\u00eb rrug\u00eb), asnj\u00eb nuk mbeti pa u q\u00eblluar me arm\u00eb apo pa u plagosur, k\u00ebshtu q\u00eb ajo hap\u00ebsir\u00eb u shnd\u00ebrrua n\u00eb nj\u00eb lum\u00eb gjaku, q\u00eb i p\u00ebrngjante nj\u00eb kataklizmi t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb.\u201d<\/p>\n<p>Edhe nga kolonat e tjera t\u00eb marsit dhe t\u00eb prillit 1945, me rekrut\u00eb shqiptar\u00eb t\u00eb mobilizuar n\u00eb Kosov\u00eb dhe viset shqiptare t\u00eb Gostivarit, Tetov\u00ebs, Kumanov\u00ebs, K\u00ebr\u00e7ov\u00ebs dhe Shkupit, t\u00eb nj\u00ebjtin fat pat\u00ebn: u vran\u00eb, u helmuan n\u00eb gazermat e Dubrovnikut t\u00eb vjet\u00ebr, u mbyt\u00ebn n\u00eb Bun\u00eb, Drin apo n\u00eb det, si n\u00eb Trogil e gjetk\u00eb.<\/p>\n<p>Disa nga ata q\u00eb shp\u00ebtuan nga plumbat dhe mund\u00ebn t\u00eb arratiseshin individualisht dhe disa n\u00eb grup, u kthyen p\u00ebr n\u00eb Ulqin dhe Shkod\u00ebr, por m\u00eb t\u00eb shumtit u kap\u00ebn nga rojet ushtarake t\u00eb brigad\u00ebs s\u00eb Mbrojtjes s\u00eb Popullit dhe OZNA dhe iu dor\u00ebzuan autoriteteve ushtarake jugosllave..<\/p>\n<p>N\u00ebse p\u00ebrpiqemi t\u00eb konkludojm\u00eb p\u00ebr numrin e sakt\u00eb t\u00eb t\u00eb vrar\u00ebve n\u00eb k\u00ebt\u00eb tragjedi t\u00eb p\u00ebrmasave ballkanike, do ta kishim t\u00eb pamundur, sepse nj\u00eb pjes\u00eb e tyre u ekzekutuan dhe u zhduk\u00ebn rrug\u00ebs s\u00eb atij kalvari nga ushtarak\u00ebt shoq\u00ebrues serbo-malazez\u00eb, pa l\u00ebn\u00eb gjurm\u00eb.<\/p>\n<p>Po t\u00eb hulumtosh parashtesat, botimet dhe d\u00ebshmit\u00eb p\u00ebr k\u00ebt\u00eb masak\u00ebr t\u00eb Azem Hajdinit, Bajram Gol\u00ebs, Nazif Selimit, Xhaferr Vokshit , si edhe t\u00eb ushtarak\u00ebve t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb Shefqet Pe\u00e7i, komandant i Korparmat\u00ebs III dhe Zoi Themeli, komandant i forcave t\u00eb Mbrojtjes s\u00eb Popullit, dhe t\u00eb d\u00ebshmitar\u00ebve q\u00eb mbet\u00ebn gjall\u00eb dhe i rr\u00ebfyen apo publikuan d\u00ebshmit\u00eb e tyre, rezulton q\u00eb numri i viktimave gjat\u00eb marshimit dhe n\u00eb ploj\u00ebn e Tivarit, t\u00eb jet\u00eb edhe m\u00eb i madh.<\/p>\n<p>Qeveria komuniste shqiptare, lejoi q\u00eb kolonat e ushtris\u00eb jugosllave t\u00eb hynin, t\u00eb kalonin e t\u00eb goditeshin n\u00ebp\u00ebr teritorin e Shqip\u00ebris\u00eb, jasht\u00eb \u00e7do protokolli, kontrolli apo dhimbsunije dhe t\u00eb vepronin si t\u2019ua donte interesi dhe nuk u b\u00eb e gjall\u00eb e as protestoi p\u00ebr at\u00eb \u00e7ka ndodhi n\u00eb Shqip\u00ebri apo n\u00eb Tivar me bashk\u00ebkombasit.<\/p>\n<p>Sipas raportit t\u00eb cituar prokurorit t\u00eb P\u00ebrgjithsh\u00ebm t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, Bedri Spahiut, dhe sipas informacionit t\u00eb ministris\u00eb s\u00eb Jashtme t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, ministri i brendsh\u00ebm i qeveris\u00eb shqiptare kishte autorizuar oficer\u00ebt jugosllave q\u00eb t\u00eb pushkatonin fshehtas dhe pa gjyq , n\u00eb tok\u00ebn shqiptare, m\u00eb tep\u00ebr se 1000 kosovar\u00eb t\u00eb pafajsh\u00ebm.<\/p>\n<p>N\u00eb t\u00eb gjith\u00eb rrug\u00ebn e mundimshme nga Kuk\u00ebsi n\u00eb Shkod\u00ebr, vazhdoi dhuna, posht\u00ebrimi dhe asgj\u00ebsimi i rekrut\u00ebve shqiptar\u00eb nga komandot ushtarake jugosllave, shpesh n\u00eb bashk\u00ebpunim t\u00eb hapur apo t\u00eb heshtur me ushtrin\u00eb shqiptare. Vrasjet masive n\u00eb Kuk\u00ebs , Fush\u00eb-Arr\u00ebs, Puk\u00eb, Gomsiqe, Drin, Vau i Dej\u00ebs, Bregu i Bun\u00ebs, kazermat e Shkodr\u00ebs, dalje e Shkodr\u00ebs e t\u00eb tjera, si edhe pushkatimet individuale apo n\u00eb grup n\u00eb gjith\u00eb territorin e Shqip\u00ebris\u00eb jan\u00eb t\u00eb dokumentuara. Sipas raportimeve t\u00eb shtabeve t\u00eb ushtris\u00eb jugosllave rezultojn\u00eb 595 shqiptar\u00eb t\u00eb vrar\u00eb apo t\u00eb zhdukur n\u00ebp\u00ebr Shqip\u00ebri.<br \/>\nP\u00ebrfundimisht, numrit prej 2543 vet\u00ebsh t\u00eb masakruar, sipas burimeve jugosllave dhe kosovare, po t\u2019i shtosh shifr\u00ebn e shqiptar\u00ebve t\u00eb vrar\u00eb e t\u00eb zhdukur n\u00eb Shqip\u00ebri, rezulton shuma prej gjithsej 2947 \u2013 3447 shqiptar\u00ebsh t\u00eb vrar\u00eb, t\u00eb mbytur, t\u00eb helmuar e t\u00eb zhdukur p\u00ebrgjat\u00eb rrug\u00ebs Prizren-Kuk\u00ebs-Puk\u00eb -Shkod\u00ebr- Tivar-Dubrovnik-Trogir-Biograd na More e m\u00eb tutje.<\/p>\n<p>Gjithsesi k\u00ebto shifra nuk jan\u00eb shterruese.<\/p>\n<p>P\u00ebrgjegj\u00ebsin\u00eb e madhe p\u00ebr k\u00ebt\u00eb masak\u00ebr barbare e ka pushteti komunist jugosllav dhe ushtria jugosllave, ve\u00e7an\u00ebrisht Brigada X malazeze, q\u00eb realizuan k\u00ebt\u00eb masak\u00ebr.<br \/>\nPor mua nuk m\u00eb mungojn\u00eb argumentet dhe guximi qytetar prej studiusi, q\u00eb t\u00eb parashtroj e t\u00eb denoncoj edhe p\u00ebrgjegj\u00ebsin\u00eb e pushtetit komunist shqiptar dhe t\u00eb ushtris\u00eb shqiptare n\u00eb k\u00ebt\u00eb masak\u00ebr.<\/p>\n<p>S\u00eb pari, ishin Divizionet V dhe VI t\u00eb Ushtris\u00eb N\u00c7 t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, q\u00eb ndodheshin n\u00eb Kosov\u00eb n\u00eb muajt mars-prill 1945 e m\u00eb pas, t\u00eb thirrura nga komanda e Ushtris\u00eb N\u00c7 J dhe t\u00eb v\u00ebn\u00eb n\u00ebn urdh\u00ebrat e Armat\u00ebs V t\u00eb Ushtris\u00eb N\u00c7 Jugosllave. e cilat b\u00ebn\u00eb thirrjen dhe mobilizimin vullnetar apo t\u00eb dhunsh\u00ebm t\u00eb rekrut\u00ebve shqiptar\u00eb t\u00eb Kosov\u00ebs e t\u00eb viseve t\u00eb tjera n\u00ebn Jugosllavi dhe k\u00ebta t\u00eb mobilizuar apo t\u00eb vet\u00ebdor\u00ebzuar ia dor\u00ebzonin ushtris\u00eb jugosllave, e cila i p\u00ebrdori si mish p\u00ebr top n\u00eb Srem dhe n\u00eb Tivar. Kemi n\u00eb dor\u00eb listat e t\u00eb rekrutuarve e t\u00eb dor\u00ebzuarve, q\u00eb i kam botuar n\u00eb librin \u201cMasakra e Tivarit\u201d<\/p>\n<p>Ja edhe radiogram i Enver Hoxh\u00ebs:<br \/>\n\u201cT\u2019arratisurit e dor\u00ebzuar n\u00eb Divizionin tuaj, d\u00ebrgojani Divizionit 52 t\u00eb Serbis\u00eb\u201d.<br \/>\nS\u00eb dyti, ekziston nj\u00eb marr\u00ebveshje mes Ministris\u00eb s\u00eb Brendshme t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb dhe Ministris\u00eb s\u00eb Brendshme t\u00eb Jugosllavis\u00eb p\u00ebr realizimin e masakr\u00ebs, sidomos gjat\u00eb rrug\u00ebtimit n\u00ebp\u00ebr Shqip\u00ebri. Edhe fakti i kalimit t\u00eb kolonave t\u00eb vdekjes n\u00ebp\u00ebr Shqip\u00ebri ishte pjes\u00eb e marr\u00ebveshjes.<\/p>\n<p>N\u00eb nj\u00eb dokument t\u00eb Ministris\u00eb s\u00eb Jashtme t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb lexojm\u00eb:<br \/>\n\u201cMe mij\u00ebra kosovar\u00eb t\u00eb pafajsh\u00ebm jan\u00eb pushkatuar n\u00eb mas\u00eb, ilegalisht dhe pa gjyq, nga organet e UDB-\u00eb . N\u00eb k\u00ebto masakra t\u00eb pash\u00ebmbullta ndaj popullsis\u00eb s\u00eb Kosov\u00ebs, ka marr\u00eb pjes\u00eb Koci Xoxe, n\u00eb fillim t\u00eb vitit 1945, kur n\u00eb cil\u00ebsin\u00eb si minist\u00ebr i Brendsh\u00ebm i Shqip\u00ebris\u00eb, ai autorizoi oficer\u00ebt e UDB-s\u00eb q\u00eb t\u00eb pushkatonin ilegalisht dhe pa gjyq , n\u00eb tok\u00ebn shqiptare, m\u00eb tep\u00ebr se 1000 kosovar\u00eb t\u00eb pafajsh\u00ebm\u201d<\/p>\n<p>K\u00ebt\u00eb masak\u00ebr brenda kufijve t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, e konfirmon edhe prokurori i p\u00ebrgjithsh\u00ebm ushtarak, Bedri Spahiu, n\u00eb gjyqin kund\u00ebr Koci Xoxes:<br \/>\n\u201cXhelat\u00ebt e Rankovi\u00e7it, q\u00eb jan\u00eb shquar p\u00ebr krimet e tyre alla-fashiste kund\u00ebr popullit t\u00eb thjesht\u00eb t\u00eb Kosov\u00ebs, i kan\u00eb vazhduar k\u00ebto masakra kundra tyre n\u00ebp\u00ebrmjet rrug\u00ebs prej kufirit ton\u00eb n\u00eb Kuk\u00ebs e deri n\u00eb Ulqin, duke vrar\u00eb me qindra prej tyre. Ishte kjo nj\u00eb rrug\u00eb e p\u00ebrgjakshme e fshatar\u00ebve t\u00eb thjesht\u00eb kosovar\u00eb brenda dhe jasht\u00eb tok\u00ebs son\u00eb deri n\u00eb Ulqin\u201d<\/p>\n<p>Historiani Zekeria Cana konstatonte: \u201cShkaktare e masakr\u00ebs s\u00eb parap\u00ebrgatitur t\u00eb Tivarit, \u00ebsht\u00eb edhe udh\u00ebheqja partiake dhe shtet\u00ebrore e Shqip\u00ebris\u00eb, me n\u00eb krye Enver Hoxh\u00ebn. Ajo lejoi q\u00eb shqiptar\u00ebt e mobilizuar, pa asnj\u00eb arm\u00eb n\u00eb dor\u00eb, t\u00eb kalojn\u00eb n\u00ebp\u00ebr territorin shqiptar, n\u00ebp\u00ebr rrug\u00ebn e vdekjes, t\u00eb quajtur Golgota e madhe Shqiptare\u201d<br \/>\n\u201cKur hym\u00eb n\u00eb territorin e Shqip\u00ebris\u00eb, u g\u00ebzuam pa mas\u00eb, \u2013 parashtron Azem Hajdini \u2013 duke menduar se tash e tutje do t\u00eb jemi n\u00ebn p\u00ebrcjelljen e ushtar\u00ebve t\u00eb shtetit ton\u00eb, Shqip\u00ebris\u00eb dhe se nuk do t\u00eb p\u00ebrjetonim mizorit\u00eb, si\u00e7 i kishim p\u00ebrjetuar vazhdimisht n\u00eb Kosov\u00eb nga serb\u00ebt, malazez\u00ebt dhe maqedonasit. Shum\u00eb shpejt, pra, u bind\u00ebm se as k\u00ebtu nuk kishte vend p\u00ebr g\u00ebzim, sepse skenari i parap\u00ebrgatitur vazhdonte t\u00eb realizohej me p\u00ebrpikm\u00ebri dhe ngase gjat\u00eb rrug\u00ebs n\u00ebp\u00ebr territorin e Shqip\u00ebris\u00eb, p\u00ebrcjell\u00ebsit i shtonin torturat e vrasjet ndaj nesh. Ata nuk na konsideronin m\u00eb si bashk\u00ebluft\u00ebtar\u00eb t\u00eb tyre, madje as si rob\u00ebr t\u00eb luft\u00ebs\u2026 Neve nuk na konsideronin as si kope bag\u00ebtish.\u201d<br \/>\nP\u00ebr shkaktar\u00ebt e k\u00ebsaj masakre, deri m\u00eb tani nuk \u00ebsht\u00eb marr\u00eb ndonj\u00eb p\u00ebrgjegj\u00ebsi, nuk jan\u00eb nxjerr\u00eb m\u00ebsime, p\u00ebrkundrazi jan\u00eb vler\u00ebsuar e nderuar ekzekutor\u00ebt e saj dhe krimi \u00ebsht\u00eb fshehur.<\/p>\n<p>Ve\u00e7an\u00ebrisht, krimet me p\u00ebrmasa, implikime dhe pasoja nd\u00ebrkomb\u00ebtare, si\u00e7 ishte edhe Masakra e Tivarit, duhen ndri\u00e7uar e gjykuar drejt\u00ebsisht dhe d\u00ebnuar, t\u00eb pakt\u00ebn, moralisht, q\u00eb t\u00eb mos mbeten si njoll\u00eb e pashlyer, si plag\u00eb e hapur dhe si urrejtje vepruese, e ngulur thell\u00eb n\u00eb nd\u00ebrgjegjen e popujve, por t\u00eb kthehet n\u00eb nj\u00eb m\u00ebsim, n\u00eb nj\u00eb \u00e7lirim, n\u00eb nj\u00eb arsye m\u00eb shum\u00eb p\u00ebr t\u00eb qen\u00eb n\u00eb mir\u00ebkuptim e bashk\u00ebpunim n\u00eb rrug\u00ebn e p\u00ebrbashk\u00ebt mes popujve t\u00eb Ballkanit drejt paqes dhe integrimit europian. \/Bota Sot\/<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Masakra e Tivarit \u00ebsht\u00eb nj\u00eb nga plojat m\u00eb t\u00eb p\u00ebrgjakshme dhe m\u00eb t\u00eb pabesa ndaj shqiptar\u00ebve. Ajo u projektua dhe u realizua nga shteti komunist jugosllav kundrejt popullit shqiptar t\u00eb Kosov\u00ebs e t\u00eb viseve t\u00eb tjera shqiptare n\u00ebn Jugosllavi n\u00eb muajt mars-prill t\u00eb vitit1945. Platforma politike dhe ushtarake e k\u00ebtij veprimi antishqiptar, ishte projekti fam\u00ebkeq [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":6284,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_seopress_robots_primary_cat":"","_seopress_titles_title":"","_seopress_titles_desc":"","_seopress_robots_index":"","footnotes":""},"categories":[2,18],"tags":[],"class_list":["post-6283","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualitet","category-histori"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6283","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=6283"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6283\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6285,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6283\/revisions\/6285"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/6284"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=6283"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=6283"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=6283"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}