{"id":39368,"date":"2025-04-29T09:27:23","date_gmt":"2025-04-29T07:27:23","guid":{"rendered":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/?p=39368"},"modified":"2025-04-29T09:27:55","modified_gmt":"2025-04-29T07:27:55","slug":"dode-nikolle-gjonaj-tere-jeten-ia-ka-kushtuar-artit-popullor","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/?p=39368","title":{"rendered":"Dod\u00eb Nikoll\u00eb Gjonaj, t\u00ebr\u00eb jet\u00ebn ia ka kushtuar artit popullor"},"content":{"rendered":"
\"\"<\/figure>\n\n\n

Dod\u00eb Gjonaj dhe Ndue Shyti: Dy mjeshtra t\u00eb\u00a0\u00a0 shquar \u00eb \u00e7iftelis\u00eb dhe instrumenteve muzikore n\u00eb nj\u00eb koncert t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebt n\u00eb Amerik\u00eb<\/em><\/p>\n\n\n\n

Melodit\u00eb antologjike e tij t\u00eb ekzekutuara me \u00e7ifteli<\/p>\n\n\n\n

Nga Gjek\u00eb Gjonaj<\/p>\n\n\n\n

N\u00eb tradit\u00ebn folklorike t\u00eb etnomuzikologjis\u00eb  shqiptare ka pasur emra t\u00eb njohur si instrumentist\u00eb, duke qen\u00eb n\u00eb radh\u00eb t\u00eb par\u00eb mjesht\u00ebr artizanal\u00eb, por edhe ekzekutues virtuoz\u00eb. K\u00ebsaj radhe do t\u00eb ndalem te nj\u00eb instrumentist shum\u00eb i njohur n\u00eb Mal\u00ebsi t\u00eb Madhe,  por jo sa duhet i prezantuar, i gjurmuar dhe i studiuar, Dod\u00eb Nikoll\u00eb Gjonaj , nga fshati Rudin\u00eb-Triesh . E ve\u00e7ova k\u00ebt\u00eb em\u00ebr t\u00eb njohur t\u00eb interpretimit t\u00eb muzik\u00ebs  folklorike shqiptare sepse,  si\u00e7 e kan\u00eb vler\u00ebsuar instrumentist\u00ebt, artist\u00ebt popullor\u00eb dhe mjesht\u00ebrit   m\u00eb t\u00eb rrall\u00eb dhe m\u00eb t\u00eb njohur  t\u00eb etnomuzikologjis\u00eb  shqiptare, me t\u00eb cil\u00ebt  ka bashk\u00ebpunuar ngusht\u00eb dhe mjaft gjat\u00eb n\u00eb shum\u00eb festivale komb\u00ebtare, mbar\u00ebkomb\u00ebtare dhe nd\u00ebrkomb\u00ebtare, ai posedon jo vet\u00ebm  nivelin e lart\u00eb t\u00eb talentit p\u00ebr sajimin e instrumentit dhe ekzekutimit me t\u00eb, por edhe duke qen\u00eb prodhues dhe konsumues t\u00eb k\u00ebtij arti. At\u00eb, shumica e njohin si instrumentist, si mjesht\u00ebr q\u00eb prodhon  instrumente muzikore dhe ekzekuton me to. Por jan\u00eb t\u00eb pakt\u00eb ata q\u00eb e njohin bot\u00ebn e tij t\u00eb pasur t\u00eb artistit krijues, t\u00eb talentit t\u00eb realizuar me p\u00ebrkushtim dhe k\u00ebmb\u00ebngulje, si  dhe t\u00ebr\u00ebsis\u00eb krijuese q\u00eb ai ka manifestuar dhe manifeston.<\/p>\n\n\n\n

Virtuoz n\u00eb \u00e7ifteli<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Te Dod\u00eb Gjonaj    jan\u00eb nj\u00ebzuar, q\u00eb n\u00eb f\u00ebmij\u00ebri ,  n\u00eb radh\u00eb t\u00eb par\u00eb talenti i lindur i artistit dhe pasioni. <\/strong>\u00c7iftelia, q\u00eb \u00ebsht\u00eb instrumenti muzikor m\u00eb i preferuar  nd\u00ebr shqiptar\u00ebt  e krahinave  veriore dhe verilindore t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb etnike ,  ishte dashuria e tij e par\u00eb dhe do t\u00eb mbetet e fundit . Ai k\u00ebt\u00eb instrument e zot\u00ebron qysh n\u00eb mosh\u00ebn 5 \u2013 vje\u00e7are, kurse nj\u00eb vit m\u00eb von\u00eb ka ekspozuar n\u00eb sken\u00eb  me k\u00ebt\u00eb instrument n\u00eb SHKA \u201c Besa\u201d , n\u00eb nj\u00eb koncert t\u00eb mbajtur n\u00eb Triesh , ku  mor\u00ebn pjes\u00eb shum\u00eb shoq\u00ebri e ansamble folklorike nga  Komuna e Titogradit ( sot Podgorica),  duke u b\u00ebr\u00eb instrumentisti  m\u00eb i ri dhe i vetmi q\u00eb luajti n\u00eb \u00e7ifteli.<\/p>\n\n\n\n

 Aq bukur, aq mrekulluesh\u00ebm dhe me mjeshtri t\u00eb rrall\u00eb ka luajtur n\u00eb  k\u00ebt\u00eb instrument sa q\u00eb  un\u00eb e kam par\u00eb disa her\u00eb  ti bie \u00e7iftelis\u00eb  n\u00eb pozita t\u00eb ndryshme, n\u00eb k\u00ebmb\u00eb, ulur k\u00ebmb\u00ebkryq, pas qafe,  me t\u00eb cilat kam mbetur i mahnitur. Q\u00eb nga  mosha 11 – vje\u00e7are ka qen\u00eb an\u00ebtar i rregullt i SHKA\u201d Besa\u201d e Trieshit. Me kalimin e koh\u00ebs  ai u b\u00eb  mjesht\u00ebr virtuoz n\u00eb \u00e7ifteli, m\u00eb i miri n\u00eb Mal\u00ebsin\u00eb e Mbishkodr\u00ebs. Nga duart e k\u00ebtij muzikanti ( artisti)  virtuoz q\u00eb ka arritur shkall\u00ebn m\u00eb t\u00eb lart\u00eb t\u00eb interpretimit n\u00eb \u00e7ifteli dol\u00ebn  dhjet\u00ebra instrumentist\u00eb t\u00eb rinj t\u00eb shquar trieshian\u00eb-mal\u00ebsor\u00eb, t\u00eb cil\u00ebt performuan n\u00eb shum\u00eb koncerte e festivale t\u00eb ndryshme. <\/p>\n\n\n\n

Ai \u00ebsht\u00eb  ekzekutuesi i \u00e7iftelis\u00eb, i cili p\u00ebrmes nj\u00eb instrumenti t\u00eb thjesht\u00eb me dy tela, shprehu nj\u00eb bot\u00eb t\u00eb t\u00ebr\u00eb virtuoze, nj\u00eb bot\u00eb t\u00eb t\u00ebr\u00eb ndjenjash sublime, nj\u00eb bot\u00eb t\u00eb t\u00ebr\u00eb t\u00eb artit q\u00eb i referohet shpirtit,  k\u00ebng\u00ebs e valles ritmike, e cila buron nga gjeni krijues shqiptar, q\u00eb japin melodin\u00eb e cila pastron ndjenjat, forcon moralin,  besimin te forca krijuese e njeriut, thyejn\u00eb monotonin\u00eb  dhe rinojn\u00eb shpirtin. Melodit\u00eb e tij t\u00eb ekzekutuara me \u00e7ifteli  jan\u00eb melodi antologjike. Nuk u ndal\u00eb vet\u00ebm n\u00eb \u00e7ifteli. Interpretoi edhe  n\u00eb sharki, lahut\u00eb, fizarmonik\u00eb. M\u00ebsimet e para n\u00eb  fizarmonik\u00eb i mori  nga gjeniu, mjeshtri dhe kompozitori i famsh\u00ebm Agim Krajka.<\/p>\n\n\n\n

Krijimtaria artistike<\/strong><\/p>\n\n\n\n

T\u00eb rrall\u00eb jan\u00eb   muzikant\u00ebt, artist\u00ebt dhe krijuesit   shqiptar\u00eb  t\u00eb cil\u00ebsdo l\u00ebmi qofshin , q\u00eb arrijn\u00eb ta zot\u00ebrojn\u00eb talentin , intuit\u00ebn, mjesht\u00ebrin\u00eb, afinitetin, p\u00ebrkushtimin, vullnetin  dhe kredon krijuese n\u00eb Shqip\u00ebri, Kosov\u00eb Maqedonin\u00eb e Veriut , Preshev\u00eb, Medvegj\u00eb dhe Bujanoc q\u00eb t\u00ebr\u00eb jet\u00ebn ia ka kushtuar artit t\u00eb popullit, p\u00ebr ta shprehur bot\u00ebn e brendshme shpirt\u00ebrore, sikur e ka shprehur dhe e shpreh n\u00eb krijimtarin\u00eb e tij etnomuzikologjike,  Dod\u00eb Gjonaj .<\/p>\n\n\n\n

Gjat\u00eb periudhave t\u00eb ndryshme, ai ka kompozuar muzik\u00eb p\u00ebr k\u00ebng\u00ebtar\u00eb t\u00eb famsh\u00ebm , pjes\u00eb orkestrale , melodi t\u00eb ndryshme dhe ka v\u00ebn\u00eb  n\u00eb sken\u00eb dhjet\u00ebra valle popullore. Nj\u00eb pjes\u00eb e madhe e melodive t\u00eb kompozuara nga ai nuk jan\u00eb publikuar ende, por shpreson se nj\u00eb dit\u00eb do t\u2019u prezantohen publikut shqiptar\u00eb .<\/p>\n\n\n\n

N\u00eb koh\u00ebn e kryerjes s\u00eb sh\u00ebrbimit ushtarak, ishte   an\u00ebtar i nj\u00eb ansambli vall\u00ebzimi n\u00eb Sarajev\u00eb. N\u00eb  Podgoric\u00eb, ishte an\u00ebtar i ansamblit t\u00eb k\u00ebng\u00ebve dhe valleve si instrumentist dhe k\u00ebng\u00ebtar. N\u00eb ansamblin profesional “Stari grad”(Qyteti i Vjet\u00ebr) ishte i vetmi shqiptar nga Mali i Zi  i cili me kostume komb\u00ebtare, interpretoi  k\u00ebng\u00eb dhe valle popullore shqipe.<\/p>\n\n\n\n

N\u00eb vitin  1989, kur ka emigruar  n\u00eb Paris t\u00eb Franc\u00ebs, \u00ebsht\u00eb inkuadruar n\u00eb Ansamblin Folklorik \u201cAleksand\u00ebr Mojsiu\u201d, drejtues artistik i t\u00eb cil\u00ebs  ka q\u00ebndruar deri n\u00eb vitin 1993, kur ka emigruar n\u00eb Mi\u00e7igan t\u00eb SHBA-ve .  Edhe atje, ai vazhdon kontributin e tij n\u00eb muzik\u00ebn folklorike   dhe krijimtarin\u00eb e tij t\u00eb suksesshme artistike. Rrug\u00ebtimin e tij muzikor e vazhdon  n\u00eb nj\u00eb grup muzikor t\u00eb mir\u00ebnjohur me muzikant\u00eb , profesionist\u00eb e k\u00ebng\u00ebtar\u00eb me fam\u00eb komb\u00ebtare , duke  performuar   sipas k\u00ebrkesave t\u00eb komunitetit , n\u00eb dasma, lokale, koncerte etj.<\/p>\n\n\n\n

N\u00eb Franc\u00eb dhe SHBA ka dh\u00ebn\u00eb kurse p\u00ebr \u00e7ifteli.  Me nism\u00ebn  e tij \u00ebsht\u00eb   formuar  edhe Kori  i Kish\u00ebs Katolike Shqiptaro -Amerikane \u201c Sh\u00ebn Pali\u201d n\u00eb Mi\u00e7igan , i cili  p\u00ebrformon edhe sot. Me iniciativ\u00ebn e   tij  dhe d\u00ebshir\u00ebn  e komunitetit shqiptaro-amerikan  formoi  Ansamblin e Valleve, t\u00eb cilin e drejtoi  deri n\u00eb korrik 2008, kur u rikthye n\u00eb  vendlindje p\u00ebrgjithmon\u00eb nga kurbeti.   Ka regjistrime t\u00eb vjetra n\u00eb Radio Televizionin Shqiptar. Radio Televiyionin  e Prishtin\u00ebs, Radio Shkod\u00ebr, Radio e Malit t\u00eb Zi etj.<\/p>\n\n\n\n

Dod\u00eb Gjonaj   edhe sot e k\u00ebsaj dite, kur po rrug\u00ebton n\u00eb t\u00eb shtat\u00ebdhjetat  nuk i ndahet instrumenteve, interpretimit tashm\u00eb t\u00eb p\u00ebrkryer dhe dashuris\u00eb s\u00eb lindur  t\u00eb veglave muzikore k\u00ebng\u00ebs dhe valleve shqiptare.<\/p>\n\n\n\n

Bashk\u00ebpunimi me artist\u00eb t\u00eb famsh\u00ebm<\/strong><\/p>\n\n\n\n

N\u00eb periudh\u00ebn kohore sa ka q\u00ebndruar n\u00eb Franc\u00eb dhe n\u00eb Amerik\u00eb Dod\u00eb Gjonaj ka pasur nderin dhe  privilegjin  t\u00eb takohet dhe t\u00eb bashk\u00ebpunoj\u00eb me artist\u00eb  t\u00eb famsh\u00ebm. N\u00eb  Paris t\u00eb Franc\u00ebs bashk\u00ebpunoi me  Ehad Mus\u00ebn , kitarist me fam\u00eb bot\u00ebrore, kurse n\u00eb  Amerik\u00eb ka bashk\u00ebpunuar duke dh\u00ebn\u00eb koncerte  me artistin popullor dhe mjeshtrin e  rrall\u00eb t\u00eb etnomuzikologjis\u00eb shqiptare,  Shaqir Hotin ( i lindur n\u00eb Rogov\u00eb t\u00eb Hasit t\u00eb Prizrenit) dhe me Ndue Shytin me origjin\u00eb nga rrethi i   Puk\u00eb,  \u201cPaganini\u201d shqiptar i \u00e7iftelis\u00eb. Ky i fundit, si\u00e7 pohon Gjonaj, pas takimit dhe bashk\u00ebpunimit me  t\u00eb n\u00eb disa shfaqje e  koncerte , i kishte th\u00ebn\u00eb:<\/p>\n\n\n\n

\u201c Un\u00eb n\u00eb Shqip\u00ebri  isha  nj\u00ebri   nd\u00ebr krijuesit dhe instrumentist\u00ebt m\u00eb t\u00eb njohur n\u00eb bot\u00ebn e muzik\u00ebs shqiptare dhe p\u00ebrve\u00e7 Artist i Popullit m\u00eb quanin Mbret i \u00e7iftelis\u00eb.  Mir\u00ebpo, kur erdha n\u00eb Amerik\u00eb e gjeta  nj\u00eb interpretues tjet\u00ebr m\u00eb t\u00eb mir\u00eb t\u00eb \u00e7iftelis\u00eb sesa un\u00eb. Ju  jeni ai\u201d.<\/p>\n\n\n\n

Punues i shk\u00eblqyer i   instrumenteve tona muzikore popullore  <\/strong><\/p>\n\n\n\n

\u00c7iftelin\u00eb   e tij  t\u00eb par\u00eb e ka punuar me dor\u00eb  n\u00eb mosh\u00ebn 13-vje\u00e7are, n\u00eb gjysm\u00ebn e dyt\u00eb t\u00eb shekullit XX.  Me k\u00ebt\u00eb mjesht\u00ebri t\u00eb punimit  t\u00eb veglave muzikore popullore   vazhdoi  t\u00eb punoj\u00eb m\u00eb s\u00eb shumti n\u00eb mosh\u00ebn e adoleshenc\u00ebs . Shum\u00eb  \u00e7ifteli t\u00eb punuara me mjeshtri  n\u00eb fillimet e tij ua ka dhuruar shok\u00ebve, miqve dhe adhuruesve t\u00eb k\u00ebtij instrumenti tradicional muzikor. Asokohe nuk kishte  mjete t\u00eb   nevojshme p\u00ebr punimin e \u00e7iftelis\u00eb dhe t\u00eb instrumenteve tjera tradicionale t\u00eb cil\u00ebsis\u00eb s\u00eb lart\u00eb.  Punohej me mjete primitive, andaj edhe cil\u00ebsia e veglave popullore nuk ishte  e lart\u00eb . Kjo ishte arsyeja q\u00eb ai  p\u00ebr 29 vite  e nd\u00ebrpreu  k\u00ebt\u00eb lloj  mjesht\u00ebrie, t\u00eb cil\u00ebn e rifilloi  kur shkoi  n\u00eb Amerik\u00eb , sepse atje  ekzistonin t\u00eb gjitha mjetet moderne p\u00ebr p\u00ebrpunimin e t\u00eb gjitha instrumenteve muzikore. Pasi  atje e punoi \u00e7iftelin\u00eb e par\u00eb  miqt\u00eb e tij adhurues t\u00eb muzik\u00ebs folklorike filluan t\u00eb k\u00ebrkojn\u00eb me porosi  jo vet\u00ebm \u00e7ifteli, por edhe sharki, aude  e instrumente tjera popullore. Veglat muzikore popullore  q\u00eb ai i punon nga druri i kregz\u00ebs, paj\u00ebs, arr\u00ebs, manit, plepit etj.,  jan\u00eb t\u00eb cil\u00ebsis\u00eb s\u00eb lart\u00eb prandaj jan\u00eb shum\u00eb t\u00eb shtrenjta n\u00eb krahasim me instrumentet muzikore q\u00eb prodhohen tani n\u00eb t\u00eb gjitha trevat shqiptare.<\/p>\n\n\n\n

Ky krijues artistik e muzikor,    cili ka krijuar origjinalitetin e interpretimit autonom,  nuk \u00ebsht\u00eb vet\u00ebm   instrumentist, koreograf, udh\u00ebheq\u00ebs artistik, k\u00ebng\u00ebtar, kompozitor  i veprave muzikore dhe  punues i shk\u00eblqyer i  instrumenteve  tona muzikore tradicionale , por \u00ebsht\u00eb nj\u00eb  nd\u00ebr artist\u00ebt m\u00eb t\u00eb dalluar t\u00eb muzik\u00ebs popullore shqiptare.<\/p>\n\n\n\n

Me nj\u00eb karrier\u00eb t\u00eb pasur  dhe t\u00eb gjat\u00eb , ai la gjurm\u00eb  n\u00eb bot\u00ebn e muzik\u00ebs folklorike shqiptare  , duke u b\u00ebr\u00eb nj\u00eb figur\u00eb e dashur dhe i respektuar nga koleg\u00ebt dhe publiku n\u00eb hap\u00ebsir\u00ebn mbar\u00ebkomb\u00ebtare dhe m\u00eb gjer\u00eb. Ai nuk ka nevoj\u00eb p\u00ebr ne. Ne kemi nevoj\u00eb p\u00ebr artin dhe talentin e tij. Gjith\u00e7ka b\u00ebri Dod\u00eb Gjonaj p\u00ebr artin popullor  do ta b\u00ebnin t\u00eb meritueshme dh\u00ebnien ( ndarjen) e nj\u00eb \u00e7mimi nga Komuna  Tuzit, pasi gjith\u00eb jet\u00ebn ai e nderoi  Mal\u00ebsin\u00eb , n\u00eb skenat brenda dhe jasht\u00eb vendit,  sepse p\u00ebr\u00e7oi anemban\u00eb  identitetin e shqiptaris\u00eb.<\/p>\n\n\n\n

Ky mjesht\u00ebr virtuoz e  ka \u00e7ar\u00eb rrug\u00ebn e afirmimit t\u00eb veglave muzikore tradicionale , k\u00ebng\u00ebve,  valleve dhe traditave etno-kulturore shqiptare    krejt i vet\u00ebm, pa p\u00ebrkrahje institucionale, por me mb\u00ebshtetje t\u00eb         fuqishme t\u00eb publikut artdash\u00ebs.<\/p>\n\n\n\n

I dhimbset shum\u00eb  arkivi ( albumi)  i tij i pasur nga  pjes\u00ebmarrjet  n\u00eb festivalet m\u00eb prestigjioze , m\u00eb n\u00eb z\u00eb, m\u00eb me renome, t\u00eb koh\u00ebs n\u00eb shtete t\u00eb ndryshme t\u00eb bot\u00ebs, t\u00eb cilat  i mbet\u00ebn ( humb\u00ebn)  n\u00eb Shtete t\u00eb Bashkuara t\u00eb Amerik\u00ebs, q\u00eb p\u00ebr t\u00eb \u00ebsht\u00eb nj\u00eb pasuri dhe vler\u00eb  e pa\u00e7muar  artistike. Pavar\u00ebsisht k\u00ebsaj krijimtaria e tij artistike kurr\u00eb  nuk do t\u00eb vdes\u00eb.( Koha javore)       <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Dod\u00eb Gjonaj dhe Ndue Shyti: Dy mjeshtra t\u00eb\u00a0\u00a0 shquar \u00eb \u00e7iftelis\u00eb dhe instrumenteve muzikore n\u00eb nj\u00eb koncert t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebt n\u00eb Amerik\u00eb Melodit\u00eb antologjike e tij t\u00eb ekzekutuara me \u00e7ifteli Nga Gjek\u00eb Gjonaj N\u00eb tradit\u00ebn folklorike t\u00eb etnomuzikologjis\u00eb  shqiptare ka pasur emra t\u00eb njohur si instrumentist\u00eb, duke qen\u00eb n\u00eb radh\u00eb t\u00eb par\u00eb mjesht\u00ebr artizanal\u00eb, por edhe […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":39371,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_seopress_robots_primary_cat":"none","_seopress_titles_title":"%%post_title%% %%sep%% %%sitetitle%%","_seopress_titles_desc":"%%post_excerpt%%","_seopress_robots_index":"","_seopress_analysis_target_kw":"","footnotes":""},"categories":[2,15],"tags":[],"class_list":["post-39368","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualitet","category-portrete"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/39368","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=39368"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/39368\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":39372,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/39368\/revisions\/39372"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/39371"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=39368"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=39368"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=39368"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}