{"id":38251,"date":"2024-11-11T12:26:26","date_gmt":"2024-11-11T11:26:26","guid":{"rendered":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/?p=38251"},"modified":"2024-11-11T12:26:27","modified_gmt":"2024-11-11T11:26:27","slug":"kulla-e-cun-mules-muzeu-malesia-e-madhe","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/?p=38251","title":{"rendered":"Kulla e \u00c7un\u00a0Mul\u00ebs &#8211; Muzeu \u201cMal\u00ebsia e Madhe\u201c"},"content":{"rendered":"<figure class=\"wp-block-post-featured-image\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"595\" height=\"546\" src=\"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Muzeu-malesia-madhe.jpg\" class=\"attachment-post-thumbnail size-post-thumbnail wp-post-image\" alt=\"\" style=\"object-fit:cover;\" srcset=\"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Muzeu-malesia-madhe.jpg 595w, https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Muzeu-malesia-madhe-300x275.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 595px) 100vw, 595px\" \/><\/figure>\n\n\n<p class=\"has-text-align-center\"><em>Objekti i Muzeut \u201eMal\u00ebsia e Madhe\u201c<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>Diskursi kulturor<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Restaurimi dhe inaugurimi i Kull\u00ebs s\u00eb \u00c7un Mul\u00ebs &nbsp;n\u00eb Muzeun e Mal\u00ebsis\u00eb s\u00eb Madhe, paraqet ngjarje t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb&nbsp; jo vet\u00ebm&nbsp; p\u00ebr veriun shqiptar, sepse ky monument kulture iu p\u00ebrket t\u00eb gjith\u00ebve, se kemi t\u00eb b\u00ebjm\u00eb me historin\u00eb e popullit shqiptar dhe si e till\u00eb duhet t\u00eb vler\u00ebsohet&nbsp; dhe t\u00eb kompletohet me artefakte t\u00eb ndryshme, n\u00eb favor t\u00eb avancimit t\u00eb vlerave etnokulturore komb\u00ebtare<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Nail&nbsp; Draga<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Angazhimi &nbsp;i strukturave t\u00eb ndryshme&nbsp;&nbsp; p\u00ebr restaurimin dhe konservimin e monumenteve t\u00eb trash\u00ebgimis\u00eb kulturore me vlera historike e etnografike paraqet&nbsp; moment t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb vler\u00ebsimi, sepse me nj\u00eb veprim t\u00eb till\u00eb i sh\u00ebrb\u00ebjm\u00eb mbrojtj\u00ebs se &nbsp;monumenteve&nbsp; kulturore q\u00eb jan\u00eb me vler\u00eb jo vet\u00ebm &nbsp;lokale por edhe komb\u00ebtare. Dhe n\u00eb gam\u00ebn e tyre monumenteve b\u00ebn pjes\u00eb edhe Kulla e \u00c7un Mul\u00ebs,&nbsp; n\u00eb Kushe t\u00eb Hotit n\u00eb Mal\u00ebsi t\u00eb Madhe, e cila \u00ebsht\u00eb&nbsp; tre kat\u00ebshe me mosh\u00eb mbi dyqindvje\u00e7are.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>M\u00ebrgimtar\u00ebt &nbsp;sfiduan pushtetin<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Duke pare pakujdesin e pushtetit si vendor e ate qendror ndaj monumentit t\u00eb Kull\u00ebs s\u00eb \u00c7un Mul\u00ebs e njohur si e Bajraktar\u00ebve t\u00eb Hotit, edhe tash n\u00eb pluraliz\u00ebm, m\u00ebrgimtar\u00ebt nga Mal\u00ebsia e Madhe u organizuan p\u00ebr t\u00eb mbledhur fonde p\u00ebr restaurimin e saj, si monument kulture me r\u00ebnd\u00ebsi t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb kulturore e historike. N\u00ebn udh\u00ebheqjen e Arian Bajraktarit, i cili \u00ebsht\u00eb trash\u00ebgimtari i familjes se \u00c7un Mul\u00ebs, arriti t\u00eb realizoj &nbsp;nj\u00eb organizim p\u00ebrfekt, sepse n\u00eb afatin kohor prej dy viteve arriten t\u00eb mbledhin 440 mij\u00eb dollar\u00eb amerikan. Ishin k\u00ebto mjete t\u00eb mjaftueshme p\u00ebr t\u00eb restauruar dhe konservuar k\u00ebt\u00eb objekt m\u00eb r\u00ebnd\u00ebsi t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb p\u00ebr Mal\u00ebsin\u00eb e Madhe, sepse paraqet historin\u00eb e Veriut Shqiptar. P\u00ebrve\u00e7 atyre individ\u00ebve q\u00eb dhuruan&nbsp; &nbsp;mjetet e nevojshme financiare, emrat e t\u00eb cil\u00ebve jan\u00eb n\u00eb pjes\u00ebn hyr\u00ebse t\u00eb kull\u00ebs, duhet p\u00ebrg\u00ebzuar edhe inxhinierin Zef \u00c7uni&nbsp; i cili ka realizuar projektin e restaurimit dhe ndjekjen e zbatimit t\u00eb punimeve.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Muzeu \u201cMal\u00ebsia e Madhe\u201d<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Nuka ka dilem\u00eb se restaurimi i kull\u00ebs s\u00eb \u00c7un Mul\u00ebs(1818-1896) e cila n\u00eb popull \u00ebsht\u00eb e njohur si Kulla e Bajraktar\u00ebve t\u00eb Hotit, \u00ebsht\u00eb kull\u00eb historike sepse n\u00eb k\u00ebt\u00eb kull\u00eb kan\u00eb jetur dymbdhjet\u00eb breza, nga Luc Gjoni e deri trash\u00ebgimtar\u00ebt e tyre deri n\u00eb dit\u00ebt tona.&nbsp; Kjo kull\u00eb ka historin\u00eb e saj t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb sepse ajo \u00ebsht\u00eb djegur tre her\u00eb(1890,1912,1919) nga sllav\u00ebt(malazez\u00eb e serb). Por, goditjen p\u00ebrfundimtare e ka marr\u00eb n\u00eb koh\u00ebn e diktatur\u00ebs n\u00eb Shqip\u00ebri n\u00eb vitin 1967. Ishte koha kur n\u00eb Shqip\u00ebri u ndalua zyrtatisht predikimi i fes\u00eb, ku trash\u00ebgimtar\u00ebt&nbsp; e familjar\u00ebt e \u00c7un Mul\u00ebs-bajraktaritn t\u00eb Hotit i d\u00ebbuan nga kulla e tyre duke i internuar, nd\u00ebrsa kull\u00ebn e \u201cshtet\u00ebzuan\u201d, duke e kthyer here n\u00eb shkoll\u00eb e her\u00eb n\u00eb magazin\u00eb. &nbsp;Vet\u00ebm pas r\u00ebnies s\u00eb sistemit monist n\u00eb Shqip\u00ebri n\u00eb vitin 1991, trash\u00ebgimtar\u00ebt e \u00c7un Mul\u00ebs u rikthyen n\u00eb kull\u00ebn e tyre.<\/p>\n\n\n\n<p>Por, nga data 16 gusht 2024, p\u00ebrfundimisht kjo kull\u00eb, ka nj\u00eb em\u00ebrtim tjet\u00ebr u kthye n\u00eb Muzeun \u201eMal\u00ebsia e Madhe\u201c. Ishte kjo data e inaugurimit ku ishin t\u00eb pranish\u00ebm mbi dymij\u00eb pjes\u00ebmarr\u00ebs nga Mal\u00ebsia e Madhe, Shkodra e vise t\u00eb tjera shqiptare, brenda e jasht\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb. Nuk ka dilem\u00eb se numri ma i madh ishte nga Mal\u00ebsia e Madhe q\u00eb \u00ebsht\u00eb n\u00eb Mal t\u00eb Zi, sepse m\u00ebrgimtar\u00ebt e saj kryesisht n\u00eb SHBA, ishin donat\u00ebr\u00ebt kryesor n\u00eb financimin e restaurimit t\u00eb k\u00ebtij monumenti.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Misioni edukativ i muzeut<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>N\u00eb k\u00ebt\u00eb muze jan\u00eb t\u00eb ekspozuara artefakte t\u00eb ndryshme q\u00eb jan\u00eb vler\u00eb etnografike t\u00eb Mal\u00ebsis\u00eb s\u00eb Madhe, por edhe fotografi t\u00eb personaliteteve nga kjo krahin\u00eb dhe m\u00eb gjer\u00eb. Nj\u00eb vend I ve\u00e7ant\u00eb I \u00ebsht\u00eb kushtuar poetit kombetare At Gjergj Fishta, i cili n\u00eb vitin 1902 ka qen\u00eb famullitar n\u00eb Hot, ku edhe ka qendruar n\u00eb kull\u00ebn e \u00c7un Mul\u00ebs ku ka shkruar pjes\u00eb q\u00eb jan\u00eb n\u00eb kuad\u00ebr t\u00eb librit monumental \u201cLahuta e Malcis\u201d. Pik\u00ebrisht duke vler\u00ebsuar vepr\u00ebn e tij n\u00eb muze ekziton dhoma e At Gjergj Fisht\u00ebs, si e ve\u00e7ant\u00eb n\u00eb k\u00ebt\u00eb kompleks muzeal.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p>N\u00eb k\u00ebt\u00eb muze, duhet t\u00eb vendos\u00ebn shum\u00eb dokumente, relike t\u00eb trash\u00ebgimis\u00eb materiale, opinione, p\u00ebrshkrime e&nbsp; studime e botime t\u00eb autor\u00ebve t\u00eb huaj, q\u00eb kan\u00eb qen\u00eb si vizitor apo studiues n\u00eb krahin\u00ebn e Mal\u00ebsis\u00eb. Madje, do t\u00eb ishte e udh\u00ebs q\u00eb n\u00eb nj\u00eb k\u00ebnd t\u00eb muzeut t\u00eb vendoset nj\u00eb bibliotek\u00eb p\u00ebr Mal\u00ebsin\u00eb (libra, revista e gazeta).<\/p>\n\n\n\n<p>Ky muze ka vlera edukative e arsimore e komb\u00ebtare. Sepse, me nx\u00ebn\u00ebsit e shkollave t\u00eb ndryshme si fillore e t\u00eb mesme, mund t\u00eb zhvillohen leksione jo vet\u00ebm&nbsp; nga l\u00ebnda e histories. Aty mund t\u00eb flitet p\u00ebr Nor\u00ebn e Kelmendit, \u00c7un Mul\u00ebn, Ded\u00eb Gjon Lulin, Kryengritj\u00ebn e Mal\u00ebsis\u00eb s\u00eb Madhe(1911), Kuvendi I Gre\u00e7\u00ebs(1911), Luft\u00ebn e Koplikut(1920), Gjergj Fisht\u00ebn, Prek\u00eb Calin, Mul Delin\u00eb etj.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p>Nuk ka dilem\u00eb se hartuesit e t\u00eb dh\u00ebnave p\u00ebr eksponatet e ndryshme kan\u00eb mungesa t\u00eb t\u00eb dh\u00ebnave, sidomos p\u00ebr disa personaltete historike, por shpresojm\u00eb se ato do t\u00eb p\u00ebrmir\u00ebsohen duke ofruar t\u00eb dh\u00ebna t\u00eb kompletuara, p\u00ebr ngjarjet dhe koh\u00ebn p\u00ebrkat\u00ebse.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Muzeu n\u00eb ingerenca t\u00eb Bashkis\u00eb<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>T\u00eb gjith\u00eb ata t\u00eb cil\u00ebt do t\u00eb udh\u00ebtojn\u00eb n\u00ebp\u00ebr Mal\u00ebsi t\u00eb Madhe nga jugu n\u00eb Hot e vazhduar p\u00ebr n\u00eb Kelmend kan\u00eb&nbsp; mund\u00ebsi&nbsp; t\u00eb vizitojn\u00eb Muzen \u201cMal\u00ebsia e Madhe\u201d, sepse aty \u00ebsht\u00eb e prezantuar historia dhe etnokultura e Veriut Shqiptar. N\u00eb k\u00ebt\u00eb aspekt ky muze paraqet nj\u00eb vler\u00eb t\u00eb shtuar edhe p\u00ebr turizmin kulturor, dukuri e cila ka vlera shum\u00ebdimensionale, si p\u00ebr vendas e ata t\u00eb huaj.<\/p>\n\n\n\n<p>Dhe s\u00eb fundit, duhet th\u00ebn\u00eb se pasi n\u00eb Koplik si qendra administrative e Bashkis\u00eb Mal\u00ebsa e Madhe nuk ekziton muzeu, do t\u00eb ishte e udh\u00ebs q\u00eb Kulla e Bajraktar\u00ebve t\u00eb Hotit, q\u00eb tani quhet&nbsp; Muzeu \u201cMal\u00ebsia e Madhe\u201d t\u00eb jet\u00eb n\u00ebn ingerenca t\u00eb Bashkis\u00eb, duke pun\u00ebsuar aty individ\u00eb profesional, q\u00eb njohin historin\u00eb dhe etnokultur\u00ebn e krahin\u00ebs dhe m\u00eb gjer\u00eb. Nj\u00eb veprim i tll\u00eb do t\u00eb ishte n\u00eb favor t\u00eb mbrojtj\u00ebs t\u00eb trash\u00ebgimis\u00eb kulturore n\u00eb Mal\u00ebsi t\u00eb Madhe si kudo n\u00eb bot\u00ebn e qytet\u00ebruar.<\/p>\n\n\n\n<p><em>(Tetor&nbsp; 2024)<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Objekti i Muzeut \u201eMal\u00ebsia e Madhe\u201c Diskursi kulturor Restaurimi dhe inaugurimi i Kull\u00ebs s\u00eb \u00c7un Mul\u00ebs &nbsp;n\u00eb Muzeun e Mal\u00ebsis\u00eb s\u00eb Madhe, paraqet ngjarje t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb&nbsp; jo vet\u00ebm&nbsp; p\u00ebr veriun shqiptar, sepse ky monument kulture iu p\u00ebrket t\u00eb gjith\u00ebve, se kemi t\u00eb b\u00ebjm\u00eb me historin\u00eb e popullit shqiptar dhe si e till\u00eb duhet t\u00eb vler\u00ebsohet&nbsp; [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":38254,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_seopress_robots_primary_cat":"none","_seopress_titles_title":"%%post_title%% %%sep%% %%sitetitle%%","_seopress_titles_desc":"%%post_excerpt%%","_seopress_robots_index":"","footnotes":""},"categories":[2,12],"tags":[],"class_list":["post-38251","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualitet","category-opinione"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/38251","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=38251"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/38251\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":38255,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/38251\/revisions\/38255"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/38254"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=38251"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=38251"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=38251"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}