{"id":37933,"date":"2024-08-25T09:54:59","date_gmt":"2024-08-25T07:54:59","guid":{"rendered":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/?p=37933"},"modified":"2024-08-25T09:55:24","modified_gmt":"2024-08-25T07:55:24","slug":"neper-analet-e-historise-se-shtypit-shqiptar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/?p=37933","title":{"rendered":"NEP\u00cbR ANALET E HISTORIS\u00cb S\u00cb SHTYPIT SHQIPTAR"},"content":{"rendered":"<figure class=\"wp-block-post-featured-image\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"515\" height=\"640\" src=\"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/Perlindja-e-shqiperise.jpg\" class=\"attachment-post-thumbnail size-post-thumbnail wp-post-image\" alt=\"Perlindja e Shqipnies\" style=\"object-fit:cover;\" srcset=\"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/Perlindja-e-shqiperise.jpg 515w, https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/Perlindja-e-shqiperise-241x300.jpg 241w\" sizes=\"auto, (max-width: 515px) 100vw, 515px\" \/><\/figure>\n\n\n<p><strong> Dhimit\u00ebr Berati\u00a0\u00a0\u201cP\u00ebrlindja e Shqip\u00ebris\u00eb\u201d &#8212; Nj\u00eb organ n\u00eb mbrojtje t\u00eb drejtave komb\u00ebtare<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>(24 gusht, 1913 n\u00eb Vlor\u00eb)<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Nga Frank Shkreli<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>N\u00eb analet e historis\u00eb s\u00eb shtypit t\u00eb lir\u00eb shqiptar domosdo p\u00ebrfshihet edhe gazeta \u201cP\u00ebrlindja e Shqip\u00ebris\u00eb\u201d, numri i par\u00eb i t\u00eb cil\u00ebs \u00ebsht\u00eb botuar me 24 gusht, 1913 n\u00eb Vlor\u00eb. Thuhet se ka qen\u00eb gazeta e par\u00eb zyrtare, politike e cila si mision t\u00eb saj kishte bashkimin e trojeve shqiptare n\u00eb nj\u00eb shtet t\u00eb vet\u00ebm. Dhe si e till\u00eb, p\u00ebr koh\u00ebn e shkurt\u00ebr q\u00eb \u00ebsht\u00eb botuar, ka mb\u00ebshtetur qeverin\u00eb e re shqiptare, t\u00eb kryesuar nga Ismail Qemali, p\u00ebrball sfidave dhe k\u00ebrc\u00ebnimeve, ndaj trojeve shqiptare, t\u00eb asaj kohe. <\/strong><strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>\u201cP\u00ebrlindja e Shqip\u00ebni\u00ebs\u201d e vitit 1913, ishte nd\u00ebr gazetat e para t\u00eb shtetit t\u00eb pavarur shqiptar. Botohej n\u00eb Vlor\u00eb dy her\u00eb n\u00eb jav\u00eb, t\u00eb m\u00ebrkur\u00ebn e t\u00eb shtun\u00ebn. Numri i par\u00eb doli m\u00eb 24 gusht 1913 dhe vazhdoi deri n\u00eb 1914. &nbsp;Botonte lajme politike, ekonomike, shoq\u00ebrore e kulturore. Mb\u00ebshteti politik\u00ebn e qeveris\u00eb s\u00eb p\u00ebrkohshme t\u00eb Vlor\u00ebs, t\u00eb kryesuar nga Ismail Qemali. Por vija editoriale e saj ishte mbrojtja t\u00eb drejtave t\u00eb Kombit shqiptar dhe kufijve t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, kund\u00ebr synimeve grabitqare t\u00eb shteteve shoviniste fqinje dhe intrigave t\u00eb fuqive t\u00eb huaja. P\u00ebrsa vazhdoi s\u00eb botuari, \u201cP\u00ebrlindja e Shqip\u00ebni\u00ebs\u201d, b\u00ebnte thirrje p\u00ebr bashkimin e popullit n\u00eb zhvillimin dhe p\u00ebrparimin e shtetit t\u00eb ri shqiptar, t\u00eb posa ishte shpallur, i pavarur.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Gj\u00ebja q\u00eb m\u00eb ka t\u00ebrhequr v\u00ebmendjen ndaj k\u00ebsaj gazete t\u00eb hershme \u00ebsht\u00eb titulli por sidomos n\u00ebn-titulli i saj: \u201cOrgan p\u00ebr me mprojtur t\u00eb drejtat komb\u00ebtare\u201d. &nbsp;Por, edhe emri i Drejtorit P\u00ebrgjegj\u00ebs t\u00eb asaj gazete, Dhimit\u00ebr Berati, m\u00eb ka t\u00ebrhequr interesimin kur jam arratisur n\u00eb bot\u00ebn e lir\u00eb, n\u00eb vitin 1970 pasi ishte nj\u00eb em\u00ebr q\u00eb e kisha d\u00ebgjuar. &nbsp;Merreni me mend sot nj\u00eb gazet\u00eb me nj\u00eb n\u00ebntitull t\u00eb till\u00eb n\u00eb faqen e par\u00eb: organ n\u00eb mbrojtje t\u00eb drejtave komb\u00ebtare! Ka njeri ose media sot q\u00eb haptazi e shpallin veten si mbrojt\u00ebs t\u00eb interesit komb\u00ebtar?! Ndoshta ka ndonj\u00eb. &nbsp;Apo, njihni ndonj\u00eb politikan shqiptar t\u00eb k\u00ebtyre 30 e sa viteve \u201cdemokraci\u201d, q\u00eb t\u00eb flas\u00eb me bindje parimore, n\u00eb mb\u00ebshtetje t\u00eb interesave komb\u00ebtare, ose t\u00eb ndonj\u00eb veprimtarie mbar\u00eb-komb\u00ebtare shqiptare &#8212; mbi ato interesat personale dhe partiake &#8211;interesa p\u00ebr t\u00eb cilat jan\u00eb t\u00eb njohur aq shum\u00eb nga politikan\u00ebt aktual\u00eb shqiptar\u00eb?! Ndoshta mund t\u00eb jet\u00eb ndonj\u00eb aty k\u00ebtu, por z\u00ebri i tyre edhe kur kan\u00eb b\u00ebr\u00eb ose b\u00ebjn\u00eb ndonj\u00eb deklarat\u00eb n\u00eb mbrojtje t\u00eb interesave komb\u00ebtare, sot ato z\u00ebra, nuk mb\u00ebshteten, por mbyten ose injorohen nga mas-media digjitale e shitur tek politikan\u00ebt \u201cmodern\u00eb\u201d. <\/strong><strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Por t\u2019i kthehemi subjektit t\u00eb k\u00ebtij sh\u00ebnimi modest me pyetjen se kush ishte Kryeredaktori i gazet\u00ebs \u201cP\u00ebrlindja e Shqip\u00ebni\u00ebs\u201d, Dhimit\u00ebr Berati, i cili drejtonte organin q\u00eb promovonte mbrojtjen e t\u00eb drejtave komb\u00ebtare. Ai<\/strong> ishte pjes\u00ebmarr\u00ebs n\u00eb shpalljen e Pavar\u00ebsis\u00eb s\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb dhe nj\u00ebri prej n\u00ebnshkruesve t\u00eb saj. Berati ishte gjall\u00eb deri n\u00eb vitin 1970 \u2013 i fundit i n\u00ebnshkruesve t\u00eb Pavar\u00ebsis\u00eb s\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb &#8212; kur nd\u00ebrroi jet\u00eb nga nj\u00eb aksident automoblistik n\u00eb Rom\u00eb. Historia e njeh kontributin e Dhimt\u00ebr Beratit edhe si pjes\u00ebmarr\u00ebs i shquar aktiv n\u00eb Konferenc\u00ebn e Paq\u00ebs n\u00eb Paris me 1919.&nbsp; P\u00ebrgjith\u00ebsisht, veprimtaria e tij ishte shum\u00eb dimensionale n\u00eb politik\u00eb e publicistik\u00eb, p\u00ebrfshir bashkpunimin me At Gjergj Fisht\u00ebn dhe m\u00eb von\u00eb n\u00eb m\u00ebrgim edhe me Ernest Koliqin, nj\u00eb bashkpuntor i ngusht i tij me shkrimet e tija q\u00eb botoheshin n\u00eb revist\u00ebn Sh\u00ebjzat.<\/p>\n\n\n\n<p>Botuesi i gazet\u00ebs \u201cP\u00ebrlindja e Shqip\u00ebni\u00ebs\u201d, organi q\u00eb filloi botimin me 24 gusht, 1913, me synimin p\u00ebr t\u2019ia kushtuar at\u00eb mbrojtjes s\u00eb t\u00eb drejtave dhe interesave komb\u00ebtare t\u00eb shqiptar\u00ebve, Dhimit\u00ebr Berati, nd\u00ebrsa i m\u00ebrguar pas ardhjes n\u00eb pushtet t\u00eb regjimit komunist n\u00eb Shqip\u00ebri \u2013 ai vazhdoi t\u00eb punonte, aktivisht, me komunitetin shqiptar n\u00eb Rom\u00eb por edhe m\u00eb gj\u00ebr\u00eb, n\u00eb mb\u00ebshtetje t\u00eb interesave komb\u00ebtare, p\u00ebrfshir lidhjet e tija me komunitetin shqiptaro-amerikan. &nbsp;\u201cN\u00eb n\u00ebntor t\u00eb vitit 1969, prania e tij n\u00eb kremtimet e Vatr\u00ebs n\u00eb Boston dhe New York\u201d, shkruante Ernest Koliqi me rastin e kalimit n\u00eb amshim t\u00eb bashkpuntorit e kolegut ti t\u00ebj ngusht, Dhimt\u00ebr Berati, t\u00eb pranish\u00ebmve n\u00eb ato festime, \u201ci dha v\u00ebshtrim t\u00eb posa\u00e7\u00ebm shfaqjeve t\u00eb ndryshme q\u00eb u zhvilluan n\u00eb at\u00eb rast.\u201d&nbsp; Sh\u00ebnohet se Berati gjat\u00eb q\u00ebndrimit t\u00eb tij n\u00eb New York u kishte folur shqiptaro-amerikan\u00ebve me \u201choll\u00ebsi t\u00eb \u00e7mueshme\u201d rreth ngritjes s\u00eb Flamurit n\u00eb Vlor\u00eb me 28 n\u00ebntor, 1912, ku edhe ai vet kishte qen\u00eb i pranish\u00ebm dhe nenshkrues i dokumentit t\u00eb Pavar\u00ebsis\u00eb.<\/p>\n\n\n\n<p>Pyetjes s\u00eb kush ishte Dhimit\u00ebr Berati, kryeredaktori pra i organit \u201cP\u00ebrlindja e Shqip\u00ebni\u00ebs\u201d, gazet\u00ebs s\u00eb vet-shpallur \u201cOrgan p\u00ebr me mbrojtur t\u00eb drejtat komb\u00ebtare\u201d, ndoshta i \u00ebsht\u00eb p\u00ebrgjigjur m\u00eb s\u00eb miri kolegu e bashkpuntori i tij i ngusht\u00eb, Ernest Koliqi: \u201cAi ishte dekani i Rilindasve ende n\u00eb jet\u00eb dhe simboli i idealeve q\u00eb frym\u00ebzuen l\u00ebvizjen p\u00ebr Rilindjen komb\u00ebtare dhe kunorzimin e saj me 1912, mbas sa mundimesh e gjaku t\u00eb derdhun.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>Si p\u00ebrfundim pra n\u00eb k\u00ebt\u00eb p\u00ebrvjetor, Dekani i Rilindasve, Dhimit\u00ebr Berati nuk duhet t\u00eb harrohet, as t\u00eb anashkalohen meritat e tij patriotike, gazetareske e publicistike, si\u00e7 nuk duhet t\u00eb harrohen as kontributet e bashk\u00ebpuntor\u00ebve t\u00eb tij t\u00eb ngusht\u00eb, At Gjergj Fishta dhe Ernest Koliqi. Por t\u00eb kujtohen dhe t\u00eb nderohen, pa paragjykime ideologjike, brez pas brezi, p\u00ebr kontributin e tyre t\u00eb gjat\u00eb dhe p\u00ebr meritat e ve\u00e7anta t\u00eb tyre n\u00eb sh\u00ebrbim dhe n\u00eb interes t\u00eb Kombit shqiptar, ashtu si\u00e7 i ka hije nj\u00eb populli q\u00eb jeton n\u00eb shekullin 21. Si firm\u00ebtar i Shpalljes s\u00eb Pavar\u00ebsis\u00eb s\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, Dhimit\u00ebr Berati, me shok\u00ebt e tij t\u00eb t\u00eb nj\u00ebjtit mendim e q\u00ebllim, nuk meritonin persekutimin nga regjimi barbar komunist i Enver Hoxh\u00ebs, as nuk meritojn\u00eb t\u00eb hidhen n\u00eb harres\u00eb sot e k\u00ebsaj dite.<\/p>\n\n\n\n<p>Por p\u00ebr fat t\u00eb keq, bazuar n\u00eb historin\u00eb e k\u00ebtyre 3-dekadave t\u00eb nj\u00eb periudhe gjoja \u201cpost-komuniste\u201d, p\u00ebr shkak t\u00eb nj\u00eb trash\u00ebgimie komuniste, nj\u00eb &nbsp;mizorie t\u00eb koh\u00ebrave t\u00eb sot\u00ebme n\u00eb trojet shqiptare dhe padrejt\u00ebsis\u00eb s\u00eb fatit t\u00eb tyre, Atdheu ende nuk ua njeh k\u00ebtyre burrave, konributet e tyre historike, n\u00eb interes t\u00eb Kombit, as nuk u ka njohur madje as shp\u00ebrblimin m\u00eb t\u00eb vog\u00ebl moral p\u00ebr pun\u00ebn e tyre, q\u00eb e kryenin gjithmon\u00eb, me mendje dhe zem\u00ebr t\u00eb past\u00ebr e pa hile, n\u00eb sh\u00ebrbim dhe n\u00eb mbrojtje t\u00eb interesave komb\u00ebtare t\u00eb Atdheut, ashtu si\u00e7 deklaronte n\u00eb faq\u00ebn e par\u00eb t\u00eb saj, Gazeta \u201cP\u00ebrlindja e Shqip\u00ebni\u00ebs\u201d, e Dhimt\u00ebr Beratit, e cila ka filluar botimin me 24 gusht, 1913 n\u00eb Vlor\u00eb.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Dhimit\u00ebr Berati\u00a0\u00a0\u201cP\u00ebrlindja e Shqip\u00ebris\u00eb\u201d &#8212; Nj\u00eb organ n\u00eb mbrojtje t\u00eb drejtave komb\u00ebtare (24 gusht, 1913 n\u00eb Vlor\u00eb) Nga Frank Shkreli N\u00eb analet e historis\u00eb s\u00eb shtypit t\u00eb lir\u00eb shqiptar domosdo p\u00ebrfshihet edhe gazeta \u201cP\u00ebrlindja e Shqip\u00ebris\u00eb\u201d, numri i par\u00eb i t\u00eb cil\u00ebs \u00ebsht\u00eb botuar me 24 gusht, 1913 n\u00eb Vlor\u00eb. Thuhet se ka qen\u00eb gazeta [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":37936,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_seopress_robots_primary_cat":"none","_seopress_titles_title":"%%post_title%% %%sep%% %%sitetitle%%","_seopress_titles_desc":"%%post_excerpt%%","_seopress_robots_index":"","footnotes":""},"categories":[2,12],"tags":[3454],"class_list":["post-37933","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualitet","category-opinione","tag-perlindja-e-shqipnies"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/37933","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=37933"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/37933\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":37937,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/37933\/revisions\/37937"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/37936"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=37933"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=37933"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=37933"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}