{"id":37897,"date":"2024-08-21T10:37:07","date_gmt":"2024-08-21T08:37:07","guid":{"rendered":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/?p=37897"},"modified":"2024-08-21T10:37:20","modified_gmt":"2024-08-21T08:37:20","slug":"nga-kosova-deri-ne-bregdetin-adriatik","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/?p=37897","title":{"rendered":"“Nga Kosova deri n\u00eb bregdetin Adriatik”"},"content":{"rendered":"
\"\"<\/figure>\n\n\n

Udh\u00ebp\u00ebrshkrim me interes  i viseve shqiptare<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Branisllav Gj.Nushiq, Nga Kosova deri n\u00eb bregdetin Adriatik, Botoi:\u201dNaimi\u201d, Tiran\u00eb, 2021<\/strong><\/p>\n\n\n\n

\u00c7do botim nga autor t\u00eb huaj, t\u00eb cil\u00ebt si subjekt kan\u00eb \u00e7\u00ebshtje t\u00eb ndryshme nga hap\u00ebsira etnogjeografike shqiptare, jan\u00eb me interes p\u00ebr lexuesit t\u00eb cil\u00ebt kan\u00eb kureshtje p\u00ebr temat e trajtuara. Ne gam\u00ebn e autor\u00ebve t\u00eb till\u00eb b\u00ebn pjes\u00eb edhe Branisllav Nushiqi, ku koh\u00eb m\u00eb par\u00eb t\u00eb p\u00ebkthyer n\u00eb shqip i \u00ebsht\u00eb botuar libri  <\/strong>Nga Kosova deri n\u00eb bregdetin Adriatik, \u201dNaimi\u201d, Tiran\u00eb, 2021.<\/em><\/p>\n\n\n\n

Nail  Draga<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Kemi t\u00eb b\u00ebjm\u00eb me nj\u00eb lib\u00ebr t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb  ku autori ka paraqitur sh\u00ebnime udh\u00ebtimi n\u00ebp\u00ebr viset shqiptare  q\u00eb jan\u00eb shkruar n\u00eb vitin 1894, dhe botuar p\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb n\u00eb vitin 1903. Nd\u00ebrsa n\u00eb shqip na vjen i p\u00ebrkthyer nga gazetari e publicisti Fahri Musliu dhe botuar nga NAIMI<\/em>, n\u00eb Tiran\u00eb n\u00eb vitin 2021.<\/p>\n\n\n\n

Alkibijad Nusha(1864-1938) ka lindur n\u00eb Beograd n\u00eb familje tregtare vllahe, ku k\u00ebt\u00eb em\u00ebr e ka mbajtur deri n\u00eb mosh\u00ebn 18 vje\u00e7are, ku p\u00ebrcaktohet me em\u00ebr e mbiemer  si Branisllav Nushiq. Ndon\u00ebse me profesion ka qen\u00eb jurist, por n\u00eb opinion \u00ebsht\u00eb i njohur me krijimtarin\u00eb e tij letrare. Ka shkruar romane, drama, tregime e ese. Esht\u00eb marr\u00eb edhe me gazetari e diplomaci, dhe pozita drejtuese n\u00eb institucionet e ndryshme kulturore si n\u00eb Manastir, Novi Sad, Shkup, Sarajev\u00eb, Beograd etj.<\/p>\n\n\n\n

N\u00eb lidhje me prejardhjen e tij p\u00ebrkthyesi F.Musliu ceken se Nushiqi nuk jep ndonj\u00eb shpjegim, por ai n\u00eb Serbi konsiderohet shkrimtar serb me prejardhje vllahe. Por, F.Musliu  me tutje cek\u00ebn se \u201csipas nj\u00eb miku timin,hulumtues i arkivave, m\u00ebsoj se ka ekzisuar nj\u00eb let\u00ebr testament  i Nushiqit d\u00ebrguar t\u00eb bij\u00ebs s\u00eb tij,ku ai flet p\u00ebr prejardhjen e tij shqiptare dhe se ky dokument ka ekzistuar n\u00eb Arkivin e Kosov\u00ebs, por tani nuk ekzison m\u00eb. Nj\u00eb dokument t\u00eb till\u00eb  nuk e posedon as Arkivi i Serbis\u00eb, as Fondacioni i Nushiqit\u201d. Pavar\u00ebsisht k\u00ebtyre t\u00eb dh\u00ebnave  apo t\u00eb tjerave deri m\u00eb tash nuk ka ndonj\u00eb konformim t\u00eb sakt\u00eb t\u00eb prejadhjes s\u00eb tij komb\u00ebtare, \u00e7\u00ebshtje e cila mbet\u00ebn e hapur p\u00ebr hulumtime nga studiues t\u00eb ndrysh\u00ebm.<\/p>\n\n\n\n

Nga opusi krijues i Nushiqit jan\u00eb me interes edhe kat\u00ebr libra udh\u00eb-p\u00ebrshkrimesh q\u00eb kan\u00eb t\u00eb b\u00ebjn\u00eb me shqiptar\u00ebt: \u201cKosova\u201d<\/em>(p\u00ebrshkrimi i tok\u00ebs dhe popullit), \u201cNga Kosova e  deri n\u00eb detin e kalt\u00ebr\u201d<\/em>(versioni n\u00eb gjuh\u00ebn shqipe del botohet me titullin Nga Kosova deri n\u00eb bregdetin Adriatik\u201d), \u201cN\u00eb brigjet e liqenit t\u00eb Ohrit\u201d dhe tregimin \u201cMbr\u00ebmjet e Ramazanit\u201d.<\/em><\/p>\n\n\n\n

K\u00ebt\u00eb lib\u00ebr duhet analizuar n\u00eb kontekstin e koh\u00ebs kur autori ishte z\u00ebvendes konsul n\u00eb konsulat\u00ebn serbe n\u00eb Prishtin\u00eb. Kemi t\u00eb b\u00ebjm\u00eb me nj\u00eb autor i njohur si shkrimtar, e n\u00eb ve\u00e7anti si dramturg, por edhe intelektual i cili na ofron pik\u00ebpamjet e veta n\u00eb lidhje me rrethanat shoq\u00ebrore e politike n\u00eb Vilajetin e Kosov\u00ebs dhe m\u00eb gjer\u00eb.<\/p>\n\n\n\n

Autori i k\u00ebtij botim d\u00ebshmon se ka qen\u00eb i informuar p\u00ebr botime nga autor t\u00eb ndrysh\u00ebm t\u00eb cil\u00ebt kan\u00eb shkruar p\u00ebr Kosov\u00ebn dhe shqiptar\u00ebt, t\u00eb cil\u00ebt i ka cituar n\u00eb raste t\u00eb ve\u00e7anta. Pavar\u00ebsisht se kemi t\u00eb b\u00ebjm\u00eb me nj\u00eb udh\u00ebp\u00ebrshkrim i cili daton p\u00ebr vitin 1894, t\u00eb dh\u00ebnat e prezantuara duhet kuptuar nga qasja e autorit i cili ishte n\u00eb sh\u00ebrbim t\u00eb diplomacis\u00eb serbe. Dhe nuk ka si t\u00eb jet\u00eb ndryshe, sepse Serbia n\u00eb at\u00eb koh\u00eb n\u00eb Kosov\u00eb kishte sh\u00ebrbimin konsulor n\u00eb Prishtin\u00eb, ku b\u00ebnte pjes\u00eb edhe vet B.Nushiqi, n\u00eb cil\u00ebsin\u00eb e z\u00ebv\u00ebndes konsulit.<\/p>\n\n\n\n

 Andaj, interesimi i ve\u00e7ant\u00eb p\u00ebr shqiptar\u00ebt dhe pjes\u00ebtar\u00ebt e popujve t\u00eb tjer\u00eb n\u00eb Kosov\u00eb dhe me gjer\u00eb e sidomos serbet dhe ortodoks\u00ebt  nuk ishte rast\u00ebsi, por strategji e politik\u00ebs dhe e diplomacis\u00eb serbe t\u00eb koh\u00ebs.  Duhet kuptuar se Nushiqi n\u00eb cil\u00ebsin\u00eb e diplomatit shtet\u00ebror ai ishte i detyruar t\u00b4iu p\u00ebrmbahet politik\u00ebs s\u00eb jashtme t\u00eb shtetit q\u00eb p\u00ebrfaq\u00ebsonte dhe t\u00eb qendrimeve t\u00eb tij  ndaj shqiptar\u00ebve dhe hap\u00ebsir\u00ebs etnogjeografike shqiptare.<\/p>\n\n\n\n

N\u00eb k\u00ebt\u00eb udh\u00ebp\u00ebrshkrim autori fillon nga Kosova, p\u00ebrkat\u00ebsisht Prishtina, duke vazhduar tutje n\u00eb qytete e vise shqiptare e p\u00ebrfunduar n\u00eb detin e kalt\u00ebr q\u00eb ishte \u00ebndrra e politik\u00ebs serbe p\u00ebr dalje Adriatik. T\u00eb dh\u00ebnat e prezantuara jan\u00eb komplekse si nga aspekti gjeografik, historik, etnografik, antropologjik dhe t\u00eb raport\u00ebve shoq\u00ebrore, komb\u00ebtare e fetare, nga del se kemi t\u00eb b\u00ebjm\u00eb me nj\u00eb autor i p\u00ebrgatitur me njohuri p\u00ebrkat\u00ebse por edhe me qasje intelektuale p\u00ebr \u00e7\u00ebshtjet e trajtuara.<\/p>\n\n\n\n

Por, duke lexuar k\u00ebt\u00eb lib\u00ebr lexuesi  p\u00ebr shum\u00eb \u00e7ka  nuk mund t\u00eb pajtohet me  qasjen e autorit, por duhet kuptuar se ky udh\u00ebp\u00ebrshkrim ishte sipas  konceptit t\u00eb politik\u00ebs serbe t\u00eb koh\u00ebs.<\/p>\n\n\n\n

Nga ajo q\u00eb njohim deri m\u00eb tash del qart\u00eb  se Nushiqi \u00ebsht\u00eb shkrimtari dhe diplomati i par\u00eb dhe i vet\u00ebm me prejardhje jo serbe q\u00eb aq shum\u00eb \u00ebsht\u00eb marr\u00eb  me shqiptar\u00ebt dhe viset shqiptare, q\u00eb, ndoshta flet edhe p\u00ebr interesimin dhe p\u00ebrpjekjet q\u00eb t\u00eb zbuloj\u00eb edhe prejardhjen e tij etnike.<\/p>\n\n\n\n

P\u00ebrkthyesi i k\u00ebtij botimi F.Musliu nuk  ka hezituar p\u00ebr t\u00eb dh\u00ebn\u00eb sh\u00ebnime   plot\u00ebsuese p\u00ebr \u00e7\u00ebshtje t\u00eb ve\u00e7anta, duke iu l\u00ebhtesuar lexuesve p\u00ebr t\u00eb kuptuar me leht\u00eb tekstin e prezantuar. Por, duke marr\u00eb parasysh se n\u00eb k\u00ebt\u00eb botim jan\u00eb evidentuar nj\u00eb num\u00ebr i madh i em\u00ebrvendeve gjeografike, disa kan\u00eb mbetur t\u00eb sh\u00ebnuara  n\u00eb form\u00ebn sllave, pa prezantuar  form\u00ebn tradicionale qe p\u00ebrdor\u00ebt nga popullsia shqiptare, andaj n\u00eb ribotimin eventual t\u00eb k\u00ebtij libri duhet t\u00eb p\u00ebrmir\u00ebsohen.<\/p>\n\n\n\n

Nuk ka dilem\u00eb se lexuesi shqiptar me p\u00ebrkthimin e k\u00ebtij libri n\u00eb shqip ka mund\u00ebsi q\u00eb t\u00eb njihet m\u00eb p\u00ebr se af\u00ebrmi, me nj\u00eb vep\u00ebr pak t\u00eb njohur t\u00eb autorit  e cila ofron t\u00eb dh\u00ebna me interes p\u00ebr hap\u00ebsir\u00ebn shqiptare.<\/p>\n\n\n\n

Ndon\u00ebse kemi t\u00eb b\u00ebjm\u00eb me nj\u00eb botim i cili \u00ebsht\u00eb udh\u00ebp\u00ebrshkrim, ky lib\u00ebr  ofron t\u00eb dh\u00ebna me interes p\u00ebr hap\u00ebsir\u00ebn etnogjeografike shqiptare, t\u00eb shkruara me mjeshtri nga autori, n\u00eb fund t\u00eb shek.XIX, dhe si i till\u00eb p\u00ebr disa \u00e7\u00ebshtje  mund t\u00eb p\u00ebrdoret si referenc\u00eb nga studiues t\u00eb ndrysh\u00ebm.<\/p>\n\n\n\n

(Gusht  2024)<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Udh\u00ebp\u00ebrshkrim me interes  i viseve shqiptare Branisllav Gj.Nushiq, Nga Kosova deri n\u00eb bregdetin Adriatik, Botoi:\u201dNaimi\u201d, Tiran\u00eb, 2021 \u00c7do botim nga autor t\u00eb huaj, t\u00eb cil\u00ebt si subjekt kan\u00eb \u00e7\u00ebshtje t\u00eb ndryshme nga hap\u00ebsira etnogjeografike shqiptare, jan\u00eb me interes p\u00ebr lexuesit t\u00eb cil\u00ebt kan\u00eb kureshtje p\u00ebr temat e trajtuara. Ne gam\u00ebn e autor\u00ebve t\u00eb till\u00eb b\u00ebn […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":14017,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_seopress_robots_primary_cat":"none","_seopress_titles_title":"%%post_title%% %%sep%% %%sitetitle%%","_seopress_titles_desc":"%%post_excerpt%%","_seopress_robots_index":"","footnotes":""},"categories":[2,12],"tags":[],"class_list":["post-37897","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualitet","category-opinione"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/37897","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=37897"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/37897\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":37900,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/37897\/revisions\/37900"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/14017"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=37897"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=37897"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=37897"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}