{"id":37730,"date":"2024-07-20T11:39:21","date_gmt":"2024-07-20T09:39:21","guid":{"rendered":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/?p=37730"},"modified":"2024-07-20T11:39:34","modified_gmt":"2024-07-20T09:39:34","slug":"lehtesia-e-padurueshme-e-postmodernizmit-pjesa-e-trete","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/?p=37730","title":{"rendered":"Leht\u00ebsia e padurueshme e postmodernizmit\u00a0(pjesa e tret\u00eb)"},"content":{"rendered":"<figure class=\"wp-block-post-featured-image\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"547\" height=\"430\" src=\"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/bernard-cobaj.jpg\" class=\"attachment-post-thumbnail size-post-thumbnail wp-post-image\" alt=\"Bernard Cobaj\" style=\"object-fit:cover;\" srcset=\"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/bernard-cobaj.jpg 547w, https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/bernard-cobaj-300x236.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 547px) 100vw, 547px\" \/><\/figure>\n\n\n<p>Ekstrem\u00ebt sh\u00ebnojn\u00eb kufirin p\u00ebrtej t\u00eb cilit jeta merr fund dhe pasioni p\u00ebr ekstremizmin, n\u00eb art si n\u00eb politik\u00eb, \u00ebsht\u00eb nj\u00eb d\u00ebshir\u00eb e fshehur p\u00ebr vdekjen.\u00a0\u00a0\u00a0<\/p>\n\n\n\n<p>Nga Bernard \u00c7obaj<\/p>\n\n\n\n<p>Nj\u00eb prej temave q\u00eb n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb mjesht\u00ebrore p\u00ebrpunohet te vepra e Kunder\u00ebs \u00ebsht\u00eb pushtimi rus \u2013 sidomos kur sot e lexojm\u00eb n\u00eb kontekstin e gjendjes n\u00eb Ukrain\u00eb. N\u00eb k\u00ebt\u00eb m\u00ebnyr\u00eb, p\u00ebrshkruhet me mjesht\u00ebri nj\u00eb lloj sfondi personal i pushtimit rus t\u00eb \u00c7ekosllovakis\u00eb, analizohen shk\u00eblqyesh\u00ebm veprimet e personazheve, dyshimet e tyre morale dhe intelektuale, si dhe konfliktet midis llojeve t\u00eb ndryshme t\u00eb ndjeshm\u00ebrive q\u00eb ato i pushtojn\u00eb.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cT\u00eb gjitha krimet e shkuara t\u00eb Perandoris\u00eb ruse u kryen n\u00ebn hije fsheht\u00ebsie. Internimi i qindra mij\u00ebra lituanez\u00ebve, vrasja e qindra mij\u00ebra polak\u00ebve, asgj\u00ebsimi i tartar\u00ebve t\u00eb Krimes\u00eb, e gjith\u00eb kjo mbeti n\u00eb kujtes\u00eb pa prova fotografike, pra si nj\u00eb gj\u00eb e paprovueshme q\u00eb her\u00ebt a von\u00eb do t\u00eb konsiderohet si nj\u00eb mistifikim. P\u00ebrkundrazi, pushtimi i \u00c7ekosllovakis\u00eb, m\u00eb 1968 u fotografua, u filmua dhe u depozitua n\u00eb arkivat e mbar\u00eb bot\u00ebs.<\/p>\n\n\n\n<p>Pushtimi rus, si\u00e7 e kam th\u00ebn\u00eb, nuk&nbsp; ka qen\u00eb vet\u00ebm nj\u00eb tragjedi, ai ishte edhe nj\u00eb fest\u00eb plot me urrejtje q\u00eb askush nuk do t ia kuptoj\u00eb ndonj\u00ebher\u00eb euforin\u00eb \u00e7merit\u00ebse.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>Ai d\u00ebnon tmerret e pushtimit dhe degradimin moral t\u00eb njer\u00ebzve q\u00eb dalin si rrjedhoj\u00eb e ngjarjeve t\u00eb vitit 1968; nuk ka dyshim se ai mbron nj\u00eb lloj humanizmi universal.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cShpesh mendonte p\u00ebr fjalimin q\u00eb Dub\u00e7eku kishte mbajtur n\u00eb radio, kur qe kthyer nga Moska.<\/p>\n\n\n\n<p>Ai ishte kthyer i posht\u00ebruar dhe i kishte folur nj\u00eb populli t\u00eb posht\u00ebruar. E kishin n\u00ebp\u00ebrk\u00ebmbur aq sa nuk fliste dot. Tereza nuk do t\u2019i harronte kurr\u00eb ato pauza t\u00eb tmerrshme n\u00eb mes t\u00eb frazave.<\/p>\n\n\n\n<p>N\u00ebse nuk do t\u00eb mbetej asgj\u00eb prej Dub\u00e7ekut ato pauza t\u00eb llahtarshme gjat\u00eb t\u00eb cilave ai s\u2019mbushej dot me frym\u00eb, gjat\u00eb t\u00eb cilave gul\u00e7onte para nj\u00eb populli t\u00eb t\u00ebr\u00eb me veshin ngjitur pas radios ato pauza do t\u00eb mbeten pas tij. N\u00eb ato \u00e7aste heshtjeje, ishte gjith\u00eb tmerri q\u00eb kishte kapluar vendin.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>Sigurisht, aft\u00ebsia e Kunder\u00ebs q\u00eb n\u00eb skicat e shkurtra t\u00eb ballafaqoj\u00eb personazhet me problemet ky\u00e7e t\u00eb jet\u00ebs bashk\u00ebkohore dhe dyshimet kryesore t\u00eb intelektual\u00ebve bashk\u00ebkohor\u00eb, \u00ebsht\u00eb mbres\u00ebl\u00ebn\u00ebse.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cBota ishte aq e sh\u00ebmtuar sa askush mes t\u00eb vdekurve nuk donte t\u00eb ringjallej.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cAta q\u00eb mendojn\u00eb se regjimet komuniste t\u00eb Evrop\u00ebs qendrore jan\u00eb vep\u00ebr e kriminel\u00ebve, l\u00ebn\u00eb n\u00eb hije nj\u00eb t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb themelore: regjimet kriminale nuk u formuan nga kriminel\u00ebt, por nga entuziast\u00ebt e bindur se kishin zbuluar t\u00eb vetmen rrug\u00eb p\u00ebr n\u00eb parajs\u00eb. Dhe ata e mbronin trim\u00ebrisht k\u00ebt\u00eb rrug\u00eb, duke ekzekutuar p\u00ebr k\u00ebt\u00eb shum\u00eb njer\u00ebz. M\u00eb von\u00eb, u b\u00eb e qart\u00eb si drita e diellit se parajsa nuk ekzistonte dhe se entuziast\u00ebt, pra, ishin thjesht vras\u00ebs.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>Kundera n\u00ebp\u00ebrmes Sabin\u00ebs p\u00ebrshkruan thelbin trishtues t\u00eb qenurit n\u00eb ekzil apo diaspor\u00eb:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cKush jeton jasht\u00eb, ec\u00ebn n\u00eb nj\u00eb hap\u00ebsir\u00eb boshe p\u00ebrmbi tok\u00eb pa at\u00eb rrjet\u00ebn mbrojt\u00ebse q\u00eb ia sjell \u00e7do qenieje njer\u00ebzore vendi q\u00eb \u00ebsht\u00eb vendi i tij i v\u00ebrtet\u00eb, ku ka familjen, koleg\u00ebt, miqt\u00eb, ku e kuptojm\u00eb pa mund n\u00eb gjuh\u00ebn q\u00eb e flet q\u00eb f\u00ebmij\u00eb.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>Mir\u00ebpo, postmodernizmi i tij \u00ebsht\u00eb jasht\u00ebzakonisht i pranish\u00ebm n\u00eb teknik\u00ebn e dizajnit letrar: loj\u00ebrat e&nbsp; vazhdueshme si n\u00eb rr\u00ebfim, n\u00eb arsyetim, t\u00eb cilat, si tregimet, nd\u00ebrpriten n\u00eb vend q\u00eb t\u00eb p\u00ebrfundojn\u00eb, p\u00ebrfshir\u00eb paradokset e vazhdueshme n\u00eb dualizmin mes vendosm\u00ebris\u00eb dhe pavendosm\u00ebris\u00eb, p\u00ebrgjegj\u00ebsis\u00eb dhe pap\u00ebrgjegjshm\u00ebris\u00eb, e pushtojn\u00eb lexuesin mbi t\u00eb gjitha si nj\u00eb nd\u00ebrtim intelektual jasht\u00ebzakonisht i suksessh\u00ebm dhe prek\u00ebs.<\/p>\n\n\n\n<p>Po ashtu, pjesa e tret\u00eb \u201cFjal\u00ebt e Keqkuptuara\u201d, n\u00eb t\u00eb cil\u00ebn theksohen dhe analizohen arsyet pse t\u00eb nj\u00ebjtat fjal\u00eb nuk kan\u00eb t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn kuptim p\u00ebr t\u00eb gjith\u00eb, duke kujtuar problemin e gjuh\u00ebs q\u00eb e hasim te veprat e Borhesit &#8211; problemi i gjuh\u00ebs si nj\u00eb sistem simbolesh q\u00eb ne do mund ta kuptonim t\u00eb gjith\u00eb nj\u00ebsoj, vet\u00ebm n\u00ebse t\u00eb kishim t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn t\u00eb kaluar dhe p\u00ebrvoj\u00eb t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebt, gj\u00eb q\u00eb natyrisht zakonisht nuk \u00ebsht\u00eb k\u00ebshtu. Trajtes\u00eb e mend\u00ebsis\u00eb dhe e estetik\u00ebs postmoderne.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cAta e kapnin me sakt\u00ebsi kuptimin logjik t\u00eb fjal\u00ebve q\u00eb i thoshin nj\u00ebri-tjetrit, por pa d\u00ebgjuar murmurim\u00ebn e lumit semantik q\u00eb rridhte p\u00ebrmes k\u00ebtyre fjal\u00ebve. P\u00ebr sa koh\u00eb njer\u00ebzit jan\u00eb ende pak a shum\u00eb t\u00eb rinj dhe partitura muzikore e jet\u00ebs s\u00eb tyre s\u2019\u00ebsht\u00eb ve\u00e7se n\u00eb masat e para, ata mund ta kompozojn\u00eb s\u00eb bashku dhe mund t\u2019i shk\u00ebmbejn\u00eb temat por kur ato takohen n\u00eb nj\u00eb mosh\u00eb m\u00eb t\u00eb pjekur, partitura e tyre muzikore pak a shum\u00eb \u00ebsht\u00eb p\u00ebrfunduar, dhe \u00e7do fjal\u00eb, \u00e7do objekt n\u00ebnkupton di\u00e7ka tjet\u00ebr n\u00eb partitur\u00ebn e secilit.\u201d&nbsp; (vazhdon)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ekstrem\u00ebt sh\u00ebnojn\u00eb kufirin p\u00ebrtej t\u00eb cilit jeta merr fund dhe pasioni p\u00ebr ekstremizmin, n\u00eb art si n\u00eb politik\u00eb, \u00ebsht\u00eb nj\u00eb d\u00ebshir\u00eb e fshehur p\u00ebr vdekjen.\u00a0\u00a0\u00a0 Nga Bernard \u00c7obaj Nj\u00eb prej temave q\u00eb n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb mjesht\u00ebrore p\u00ebrpunohet te vepra e Kunder\u00ebs \u00ebsht\u00eb pushtimi rus \u2013 sidomos kur sot e lexojm\u00eb n\u00eb kontekstin e gjendjes n\u00eb Ukrain\u00eb. [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":35597,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_seopress_robots_primary_cat":"none","_seopress_titles_title":"%%post_title%% %%sep%% %%sitetitle%%","_seopress_titles_desc":"%%post_excerpt%%","_seopress_robots_index":"","footnotes":""},"categories":[2,12],"tags":[],"class_list":["post-37730","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualitet","category-opinione"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/37730","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=37730"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/37730\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":37733,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/37730\/revisions\/37733"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/35597"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=37730"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=37730"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=37730"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}