{"id":36556,"date":"2024-02-23T19:01:02","date_gmt":"2024-02-23T18:01:02","guid":{"rendered":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/?p=36556"},"modified":"2024-02-23T19:04:47","modified_gmt":"2024-02-23T18:04:47","slug":"regjistrimi-i-popullsise-ne-mal-te-zi-ne-pritje-te-rezultateve-definitive","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/?p=36556","title":{"rendered":"Regjistrimi i popullsis\u00eb n\u00eb Mal t\u00eb Zi &#8211; n\u00eb pritje t\u00eb rezultat\u00ebve definitive"},"content":{"rendered":"<figure class=\"wp-block-post-featured-image\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"605\" height=\"240\" src=\"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/regjistrimi-popullsise-2023.jpg\" class=\"attachment-post-thumbnail size-post-thumbnail wp-post-image\" alt=\"\" style=\"object-fit:cover;\" srcset=\"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/regjistrimi-popullsise-2023.jpg 605w, https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/regjistrimi-popullsise-2023-300x119.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 605px) 100vw, 605px\" \/><\/figure>\n\n\n<p><strong>Diskursi demografik<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><em>Regjistrimi i popullsis\u00eb paraqet \u00e7\u00ebshtje t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme demografike, statistikore, ekonomike dhe kulturore p\u00ebr \u00e7do vend. Madje, ai po ashtu paraqet \u00e7\u00ebshtje t\u00eb identitetit t\u00eb nj\u00eb vendi, nd\u00ebrsa n\u00eb mjediset t\u00eb cilat nuk jan\u00eb t\u00eb konsoliduara p\u00ebrb\u00ebn edhe \u00e7\u00ebshtje politike. N\u00eb k\u00ebt\u00eb aspekt dallohen vendet m\u00eb popullsi heterogjene komb\u00ebtare, ku sh\u00ebmbull tipik \u00ebsht\u00eb Mali i Zi. N\u00eb ket\u00eb mjedis b\u00ebjn\u00eb pjes\u00eb edhe\u00a0 shqiptar\u00ebt si e vetmja popullsi jo sllave por vazhdimisht kan\u00eb ekzistuar dilema n\u00eb lidhje me numrin real t\u00eb tyre sipas\u00a0 regjistrimeve t\u00eb popullsis\u00eb\u00a0 duke marr\u00eb parasysh politiken perfide t\u00eb pushtetit si m\u00eb par\u00eb n\u00eb moniz\u00ebm edhe tash n\u00eb pluraliz\u00ebm<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>Nga <strong>Nail\u00a0 Draga<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>T\u00eb dh\u00ebnat&nbsp; paraprake mbi regjistrimin e popullsis\u00eb, amvis\u00ebrive &nbsp;dhe t\u00eb banesave n\u00eb Mal t\u00eb Zi q\u00eb \u00ebsht\u00eb mbajtur nga 1-28 dhjetor 2023 &nbsp;nga ana e MONSTAT-it opinionit &nbsp;&nbsp;iu prezantuan me 25 janar, ku numri i p\u00ebrgjithsh\u00ebm i popullsis\u00eb &nbsp;\u00ebsht\u00eb 633.158 banor\u00eb apo &nbsp;p\u00ebr 2.1% m\u00eb tep\u00ebr s\u00eb n\u00eb vitin 2011(620.029 banor\u00eb).<\/p>\n\n\n\n<p>Po ashtu jan\u00eb prezantuar disa t\u00eb dh\u00ebna p\u00ebr numrin e vendbanimeve dhe disa \u00e7\u00ebshtje t\u00eb tjera, por t\u00eb dh\u00ebnat p\u00ebr struktur\u00ebn komb\u00ebtare, gjuh\u00ebsore e fetare t\u00eb popullsis\u00eb do t\u00eb prezantohen n\u00eb muajin qershor. Nj\u00eb veprim i till\u00eb krijon dilema t\u00eb m\u00ebdha, sepse edhe k\u00ebto t\u00eb dh\u00ebna kan\u00eb mundur t\u00eb publikohen, por si\u00e7 duket nj\u00eb veprim i till\u00eb \u00ebsht\u00eb me prapavi politike, sepse sipas gjasave do t\u00eb ket\u00eb ndryshime substanciale n\u00eb struktur\u00ebn komb\u00ebtare t\u00eb popullsis\u00eb qe ka t\u00eb bej\u00eb enkas p\u00ebr pjes\u00ebtar\u00ebt e malazez\u00ebve dhe t\u00eb serb\u00ebve. Po ashtu me interes do t\u00eb jen\u00eb t\u00eb dh\u00ebnat num\u00ebrike p\u00ebr pjes\u00ebtar\u00ebt e diaspor\u00ebs si dhe t\u00eb popullsis\u00eb me banim t\u00eb p\u00ebrkohsh\u00ebm n\u00eb Mal t\u00eb Zi, q\u00eb ka t\u00eb b\u00ebj\u00eb kryesisht me ukrainasit, ruset etj.<\/p>\n\n\n\n<p>Kujtojm\u00eb me k\u00ebt\u00eb rast numrin e popullsis\u00eb sipas p\u00ebrkat\u00ebsis\u00eb komb\u00ebtare&nbsp; n\u00eb Mal t\u00eb Zi, sipas regjistrimit t\u00eb popullsis\u00eb(2011): malazez\u00eb 44.9%, serb\u00eb 28.73%, boshnjak\u00eb&nbsp; 8.65%,&nbsp;&nbsp; shqiptar\u00eb 4.91%, musliman\u00eb 3.31%, kroat\u00eb 0.97%, t\u00eb dh\u00ebna t\u00eb cilat d\u00ebshmojn\u00eb se kemi t\u00eb b\u00ebjm\u00eb me mjedis heterogjen multinacional, si asnj\u00eb vend n\u00eb regjion.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Rritet numri vendbanimeve(!) &nbsp;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Sipas t\u00eb dh\u00ebnave nga regjistrimi i popullsis\u00eb n\u00eb nivel vendi numri i p\u00ebrgjithsh\u00ebm i vendbanimeve \u00ebsht\u00eb 1.462. Por, n\u00ebse i krahasojm\u00eb k\u00ebto t\u00eb dh\u00ebna me vitin 2011 ku ishin gjithsej 1.308 vendbanime, k\u00ebsaj here ky num\u00ebr \u00ebsht\u00eb rritur p\u00ebr &nbsp;154 apo 10.5%. Nj\u00eb e dh\u00ebn\u00eb e till\u00eb mund t\u00eb shpjegohet &nbsp;vet\u00ebm sipas ndarj\u00ebs territoriale t\u00eb komunave, t\u00eb cilat kan\u00eb ingerenca t\u00eb&nbsp; zyrtarizimit dhe definimit t\u00eb vendbanimeve.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Vendbanimet pa banor\u00eb, d\u00ebshmi e shpopullimit<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Sipas t\u00eb dh\u00ebnave t\u00eb publikuara n\u00eb vitin 2011 n\u00eb Mal t\u00eb Zi ishin 43 vendbanime pa banor\u00eb(3.3%)nd\u00ebrsa tash ky num\u00ebr \u00ebsht\u00eb rritur&nbsp; n\u00eb 74(5.1%) e numrit t\u00eb p\u00ebrgjithsh\u00ebm n\u00eb Mal t\u00eb Zi.<\/p>\n\n\n\n<p>Nga ana tjet\u00ebr \u00ebsht\u00eb rritur duksh\u00ebm edhe numri i vendbanimeve nga 10 banor\u00eb e m\u00eb pak qe jan\u00eb 304 (20.8%) nd\u00ebrsa n\u00eb vitin&nbsp; 2011 ishin 120 apo 9.2%. Nj\u00eb e dh\u00ebn\u00eb e till\u00eb&nbsp; d\u00ebshmon<\/p>\n\n\n\n<p>se p\u00ebr disa vite n\u00eb vijim nj\u00eb e kat\u00ebrta &nbsp;&nbsp;e vendbanimeve&nbsp; do t\u00eb jen\u00eb pa banor\u00eb, q\u00eb \u00ebsht\u00eb &nbsp;d\u00ebshmi e migrimit t\u00eb popullsis\u00eb, p\u00ebrkat\u00ebsisht e shpopullimit t\u00eb vendbanimeve!<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Ndryshimet regjionale<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Sipas t\u00eb dh\u00ebnave t\u00eb regjistrimit t\u00eb popullsis\u00eb, &nbsp;t\u00eb cilat jan\u00eb publikuar deri m\u00eb tash n\u00eb aspektin regjional, del se regjioni Verior n\u00eb Mal t\u00eb Zi, \u00ebsht\u00eb i p\u00ebrfshir\u00eb nga dukuria e shpopullimit&nbsp; sepse p\u00ebr pes\u00ebdhjet\u00eb vjet 1971-2023, numri i banor\u00ebve ka r\u00ebn\u00eb p\u00ebr 70.617(30.66%) nga 230.309(1971) n\u00eb 159.662(2023).<\/p>\n\n\n\n<p>Nga ana tjet\u00ebr regjioni Qendror ka pasur rritje p\u00ebr 106.944 banor\u00eb(34.54%) nga &nbsp;202.612(1971) n\u00eb&nbsp; 309556(2023). Po ashtu rritje ka pasur edhe regjiioni Jugor p\u00ebr 65.277 banor\u00eb(39.81%) nga 96.683(1971) n\u00eb 163.960(2023). &nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Dukuria e till\u00eb e shpopullimit t\u00eb popullsis\u00eb, d\u00ebshmon pabarazin\u00eb e zhvillimit ekonomik n\u00eb aspektin regjional, e cila n\u00eb saj\u00eb t\u00eb parashikimeve do t\u00eb vazhdoj\u00eb edhe n\u00eb t\u00eb ardhm\u00ebn, ku me atraktiv do t\u00eb jet\u00eb regjioni Qendror e ai Jugor.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>MONSTAT-i pa shqiptar\u00eb<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>N\u00eb saj\u00eb t\u00eb informatave q\u00eb disponojm\u00eb &nbsp;n\u00eb kuad\u00ebr t\u00eb MONSTAT-it ku p\u00ebrpunohen t\u00eb dh\u00ebnat nga regjistrimi i popullsis\u00eb, nuk \u00ebsht\u00eb i pun\u00ebsuar asnj\u00eb shqiptar. Nj\u00eb e dh\u00ebn\u00eb e till\u00eb d\u00ebshmon qart\u00eb se nga ky institucion nuk ka ekzistuar gadishm\u00ebria, q\u00eb n\u00eb kuad\u00ebr t\u00eb komisionit p\u00ebrkat\u00ebs t\u00eb jen\u00eb t\u00eb pranish\u00ebm edhe shqiptar\u00ebt. Nj\u00eb veprim i till\u00eb nuk paraqet befasi sepse shqiptar\u00eb aty nuk ka pasur as m\u00eb par\u00eb, por \u00ebsht\u00eb pritur qe qeverisja e re t\u00eb ndryshoj\u00eb ndaj p\u00ebrfaq\u00ebsimit t\u00eb shqiptar\u00ebve n\u00eb k\u00ebt\u00eb institucion.<\/p>\n\n\n\n<p>N\u00eb k\u00ebt\u00eb drejtim p\u00ebrgjegj\u00ebsia bie edhe&nbsp; mbi partit\u00eb politike t\u00eb shqiptar\u00ebve, t\u00eb cilat si pjes\u00eb e qeveris\u00eb \u00ebsht\u00eb dashur q\u00eb k\u00ebt\u00eb \u00e7\u00ebshtje ta trajtojn\u00eb me seriozitet, sepse nuk kemi t\u00eb b\u00ebjm\u00eb vet\u00ebm me \u00e7\u00ebshtje statistikore por edhe politike.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Mungoi fushata para regjistrimit t\u00eb popullsis\u00eb<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>N\u00eb saj\u00eb t\u00eb shtyerj\u00ebs disa her\u00eb t\u00eb mbajtj\u00ebs s\u00eb regjistrimit t\u00eb popullsis\u00eb dhe t\u00eb &nbsp;situat\u00ebs jo stabile politike n\u00eb vend mungoi edhe fushata e senzibilizimit t\u00eb qytetar\u00ebve p\u00ebr r\u00ebnd\u00ebsin\u00eb e regjistrimit t\u00eb popullsis\u00eb, si proces shoq\u00ebror p\u00ebr t\u00ebr\u00eb vendin. N\u00eb k\u00ebt\u00eb aspekt t\u00eb shqiptar\u00ebt k\u00ebsaj here kemi &nbsp;avancimin e vendosj\u00ebs s\u00eb gjuh\u00ebs shqipe n\u00eb logun e regjistrimit t\u00eb popullsis\u00eb q\u00eb \u00ebsht\u00eb merit\u00eb e Komun\u00ebs s\u00eb Tuzit, dukuri e cila nuk ka ekzistuar n\u00eb regjistrimet e m\u00ebhershme. Nd\u00ebrsa flet\u00ebregjistrimet kan\u00eb qen\u00eb &nbsp;edhe n\u00eb gjuh\u00ebn shqipe, dukuri e cila \u00ebsht\u00eb e njohur nga viti 1971, por k\u00ebsaj here jan\u00eb v\u00ebrejtur disa anomali n\u00eb komisionet komunale t\u00eb regjistrimit t\u00eb popullsis\u00eb.<\/p>\n\n\n\n<p>K\u00ebshtu p.sh. n\u00eb komun\u00ebn e Ulqinit nuk \u00ebsht\u00eb respektuar numri i regjistruesve t\u00eb popullsis\u00eb &nbsp;sipas struktur\u00ebs komb\u00ebtare t\u00eb popullsis\u00eb, sepse ka ndodhur qe regjistruesit jo shqiptar\u00eb t\u00eb paraqiten t\u00eb familjet shqiptare duke mos e ditur gjuh\u00ebn shqipe. Madje t\u00eb till\u00ebt edhe formular\u00ebt e regjistrimit nuk i kan\u00eb pasur n\u00eb gjuh\u00ebn shqipe, duke kriuar paknaq\u00ebsi t\u00eb familjet shqiptare, ku disa i kan\u00eb refuzuar, sepse nuk \u00ebsht\u00eb respektuar barazia gjuh\u00ebsore. Nuk ka dilem\u00eb se p\u00ebr nj\u00eb veprim t\u00eb till\u00eb p\u00ebrgjegj\u00ebsia i bie komisionit komunal t\u00eb regjistrimit t\u00eb popullsis\u00eb, sepse kemi t\u00eb b\u00ebjm\u00eb me \u00e7\u00ebshtje t\u00eb identitetit komb\u00ebtar, andaj individ\u00ebt p\u00ebrkat\u00ebs \u00ebsht\u00eb dashur t\u00eb p\u00ebrzgjidh\u00ebn, jo vet\u00ebm n\u00eb aspektin komb\u00ebtar por edhe ate profesional e shoq\u00ebror.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Diaspora, jo vet\u00ebm si num\u00ebr<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>N\u00eb krahasim me regjistrimin e popullsis\u00eb n\u00eb vitin 2011, kur mungoi evidentimi i diaspor\u00ebs sipas struktur\u00ebs komb\u00ebtare, k\u00ebsaj here ajo do t\u00eb evidentohet dhe do t\u00eb jet\u00eb d\u00ebshmi e popullsis\u00eb s\u00eb p\u00ebrgjithshme. Cekim me k\u00ebt\u00eb rast se&nbsp;t\u00eb dh\u00ebnat nga regjistrimi i vitit 2003, japin shifr\u00ebn e diaspor\u00ebs&nbsp; nga Mali i Zi prej 52511 banor\u00ebsh, apo 7.8% e popullsis\u00eb s\u00eb p\u00ebrgjithshme. Ishte kjo e dh\u00ebn\u00eb q\u00eb tregonte gjendjen reale e cila n\u00eb vete p\u00ebrmban \u00e7\u00ebshtje shum\u00ebdimensionale.&nbsp; Sepse, nj\u00eb t\u00eb dh\u00ebn\u00eb t\u00eb till\u00eb duhet analizuar me t\u00ebr\u00eb spektrin e vet&nbsp; nacional, gjuh\u00ebsor dhe konfesional, sepse vet\u00ebm at\u00ebher\u00eb do t\u00eb kemi mund\u00ebsi &nbsp;p\u00ebr analiza demografike e p\u00ebr mjedisin p\u00ebrkat\u00ebs.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Nj\u00eb e treta e diaspor\u00ebs shqiptar\u00eb<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>N\u00ebse analizojm\u00eb k\u00ebt\u00eb num\u00ebr t\u00eb diaspor\u00ebs sipas struktur\u00ebs nacionale t\u00eb popullsis\u00eb del qart\u00eb se n\u00eb bot\u00ebn e jashtme jan\u00eb 16519 pjes\u00ebtar\u00eb t\u00eb komb\u00ebsis\u00eb shqiptare, nga del s\u00eb \u00e7do i treti shqiptar\u00eb \u00ebsht\u00eb n\u00eb bot\u00ebn e jashtme. E dh\u00ebna se shqiptar\u00ebt paraqesin&nbsp; 1\/3 e diaspor\u00ebs s\u00eb p\u00ebrgjithshme te Malit t\u00eb Zi, \u00ebsht\u00eb di\u00e7ka e jasht\u00ebzakonshme kur dihet s\u00eb shqiptar\u00ebt jan\u00eb nd\u00ebr popujt numerikisht m\u00eb t\u00eb pak\u00ebt n\u00eb Mal t\u00eb Zi, n\u00eb kuadrin e popullsis\u00eb t\u00eb p\u00ebrgjithshme.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Diaspora, d\u00ebshmi e statusit social e politik<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Nd\u00ebrsa pjesa tjet\u00ebr e diaspor\u00ebs nga Mali i Zi i takon pjes\u00ebtar\u00ebve t\u00eb popullit boshnjak, e m\u00eb s\u00eb paku atij malazez apo serb, p\u00ebrkat\u00ebsisht t\u00eb komunitetit me p\u00ebrkat\u00ebsi konfesionale ortodokse. &nbsp;Nuk ka dilem\u00eb se&nbsp; nj\u00eb e dh\u00ebn\u00eb e till\u00eb&nbsp; d\u00ebshmon qart\u00eb p\u00ebr statusin e tyre social dhe politik n\u00eb Mal t\u00eb Zi, sepse nuk ka mund\u00ebsi t\u00eb shpjegohet ndryshe q\u00eb pjes\u00ebtar\u00ebt e popujve numerikisht m\u00eb t\u00eb pak\u00ebt jan\u00eb pjes\u00ebtar\u00ebt m\u00eb t\u00eb m\u00ebdh\u00ebnj t\u00eb diaspor\u00ebs, q\u00eb sipas t\u00eb gjitha gjasave do t\u00eb jet\u00eb identike edhe n\u00eb k\u00ebt\u00eb regjistrim. Andaj, t\u00eb gjith\u00eb me kureshtje presin t\u00eb dh\u00ebnat t\u00eb cilat do t\u00eb publikohen n\u00eb qershor t\u00eb k\u00ebtij viti.<\/p>\n\n\n\n<p>Nd\u00ebrsa sa i p\u00ebrket numrit real t\u00eb diaspor\u00ebs shqiptare sipas regjistrimit t\u00eb fundit &nbsp;mund t\u00eb japim vet\u00ebm t\u00eb dh\u00ebna aproksimative, por ajo nuk do t\u00eb jet\u00eb &nbsp;m\u00eb e vog\u00ebl se t\u00eb dh\u00ebnat e vitit 2003, p\u00ebrkundrazi ajo &nbsp;\u00ebsht\u00eb rritur gjithnj\u00eb, sepse procesi i emigrimit t\u00eb popullsis\u00eb vazhdon gjithnj\u00eb.<\/p>\n\n\n\n<p><em>(Koha Javore,shkurt&nbsp; 2024)<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Diskursi demografik Regjistrimi i popullsis\u00eb paraqet \u00e7\u00ebshtje t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme demografike, statistikore, ekonomike dhe kulturore p\u00ebr \u00e7do vend. Madje, ai po ashtu paraqet \u00e7\u00ebshtje t\u00eb identitetit t\u00eb nj\u00eb vendi, nd\u00ebrsa n\u00eb mjediset t\u00eb cilat nuk jan\u00eb t\u00eb konsoliduara p\u00ebrb\u00ebn edhe \u00e7\u00ebshtje politike. N\u00eb k\u00ebt\u00eb aspekt dallohen vendet m\u00eb popullsi heterogjene komb\u00ebtare, ku sh\u00ebmbull tipik \u00ebsht\u00eb Mali [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":36559,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_seopress_robots_primary_cat":"none","_seopress_titles_title":"%%post_title%% %%sep%% %%sitetitle%%","_seopress_titles_desc":"%%post_excerpt%%","_seopress_robots_index":"","footnotes":""},"categories":[2,12],"tags":[384,2793],"class_list":["post-36556","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualitet","category-opinione","tag-nail-draga","tag-regjistrimi-i-popullsise"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/36556","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=36556"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/36556\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":36562,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/36556\/revisions\/36562"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/36559"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=36556"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=36556"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=36556"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}