{"id":26260,"date":"2020-07-12T19:47:42","date_gmt":"2020-07-12T17:47:42","guid":{"rendered":"http:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/?p=26260"},"modified":"2020-07-12T20:02:16","modified_gmt":"2020-07-12T18:02:16","slug":"kol-tromara-shkruan-ne-new-york-herald-mbi-numerin-e-shqiptarve-te-amerikes-me-1910","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/?p=26260","title":{"rendered":"Kol Tromara shkruan n\u00eb New York Herald mbi numrin e shqiptarve t\u00eb Amerik\u00ebs m\u00eb 1910"},"content":{"rendered":"\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"500\" height=\"600\" src=\"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/kol-tramora-nju-jork-herald-shqiptaret.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-26261\" srcset=\"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/kol-tramora-nju-jork-herald-shqiptaret.jpg 500w, https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/kol-tramora-nju-jork-herald-shqiptaret-250x300.jpg 250w\" sizes=\"auto, (max-width: 500px) 100vw, 500px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p>Nga Beqir SINA \u2013 New York<\/p>\n\n\n\n<p>Tromara : N\u00eb vitin 1910 shqip\u00ebtar\u00ebt q\u00eb kishin emigruar n\u00eb Shtetet e Bashkuara shkonte te 2235 .Por, shoq\u00ebria Vatra n\u00eb regjistrimin e saj\u00eb m\u00eb von\u00eb, q\u00eb kishte ajo n\u00eb vitin 1919, p\u00ebrmb\u00eblidhte rreth 70.000 shqip\u00ebtar q\u00eb kishin hyr\u00eb n\u00eb Amerik\u00eb.<\/p>\n\n\n\n<p>M\u00eb 1 prill 1919 New York Herald gazeta amerikane, m\u00eb e madhe e asaj kohe dhe m\u00eb e lexueshmja, n\u00eb seksionin e saj \u201cletrat e lexuesve\u201d do t\u00eb postonte nj\u00eb telegram t\u00eb atdhetarit kor\u00e7ar Kol Tromara shkruar nga Bostoni, dhe, q\u00eb i drejtohej Mehmet Konic\u00ebs n\u00eb Paris gjat\u00eb zhvillimeve t\u00eb Konferenc\u00ebs s\u00eb Paqes n\u00eb em\u00ebr komunitetit Shqip\u00ebtaro Amerkan, ku i thonte:<\/p>\n\n\n\n<p>Fakte historike nga kurbetqar\u00ebt shqip\u00ebtaro &#8211; amerikan\u00eb<\/p>\n\n\n\n<p>N\u00eb vitin 1910 shqip\u00ebtar\u00ebt q\u00eb kishin emigruar n\u00eb Shtetet e Bashkuara shkonte te 2235 .Por, shoq\u00ebria Vatra n\u00eb regjistrimin e saj\u00eb m\u00eb von\u00eb, q\u00eb kishte ajo n\u00eb vitin 1919, p\u00ebrmb\u00eblidhte rreth 70.000 shqip\u00ebtar q\u00eb kishin hyr\u00eb n\u00eb Amerik\u00eb.<\/p>\n\n\n\n<p>Simbas, letr\u00ebs t\u00eb cil\u00ebn e botoi t\u00eb plot\u00eb gazeta amerikane New York Herald, aty theksohej se nj\u00eb num\u00ebr i madh prej tyre, kishin hyr\u00eb me pashaporta t\u00eb shteteve si Greqia, dhe Turqia, mire po q\u00eb t\u00eb gjith\u00eb flisnin gjuh\u00ebn e n\u00ebn\u00ebs, gjuh\u00ebn Shqipe, por ishin regjistruar si grek apo turq, p\u00ebr \u00e7\u00ebshtjen e udh\u00ebtimit, mbasi nisja me vapor\u00eb n\u00eb at\u00eb koh\u00eb b\u00ebhej vet\u00ebm nga Greqia, dhe Turqia p\u00ebr shqip\u00ebtar\u00ebt.<\/p>\n\n\n\n<p>Si shtetas turq p\u00ebr periudh\u00ebn 1912-1919 kishin erdhur n\u00eb Amerik\u00eb, 5188 shqip\u00ebtar\u00eb, kryesisht ishin nga veriu i Shqip\u00ebris\u00eb<\/p>\n\n\n\n<p>N\u00eb let\u00ebr\u00ebn e tij Tromara, sqaron se gjithashtu prej masakrave greke n\u00eb jug t\u00eb vendit, ato vitet 12-14-18, kishte nj\u00eb num\u00ebr t\u00eb madh shqip\u00ebtar\u00ebsh, q\u00eb po iknin p\u00ebr t\u2019i shp\u00ebtuar dhun\u00ebs s\u00eb shteti t\u00eb athersh\u00ebm grek, kund\u00ebr shqip\u00ebtareve.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cIshte koha kur n\u00eb Paris zhvillonte punimet Konferenca e Paqes dhe shqip\u00ebtar\u00ebt e Amerik\u00ebs b\u00ebn\u00eb p\u00ebrpjekje titanike, p\u00ebr mbrojtjen e interesave komb\u00ebtare ,si dhe ruajtjen e teritoreve shqip\u00ebtare,\u2026.Ku n\u00eb rrezik\u00eb ishin prefekturat e jugut t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, p\u00ebr t\u2019u gllab\u00ebruar nga shteti fqinj\u00eb grek, si Kor\u00e7a, dhe Kolonja, q\u00eb ishin n\u00eb luft\u00eb p\u00ebr jet a vdekje! se kujt do t\u2019i takonin shqip\u00ebtareve a grek\u00ebve !<\/p>\n\n\n\n<p>Federata Pan- Shqiptare Vatra, n\u00eb t\u00eb gjitha memorandumet e saj t\u00eb cilat kan\u00eb ardhur n\u00eb v\u00ebmendjen ton\u00eb, dote shkruante Tromara, thot\u00eb se numri i shqiptar\u00ebve n\u00eb Shtetet e Bashkuara \u00ebsht\u00eb nga 60.000 deri n\u00eb 70.000.<\/p>\n\n\n\n<p>Z. Costa Chekrezi, redaktor i librit &#8220;Shqip\u00ebria&#8221;, thot\u00eb se numri i shqiptar\u00ebve n\u00eb Shtetet e Bashkuara \u00ebsht\u00eb 40.000.<\/p>\n\n\n\n<p>Z. Chekrezi, \u00ebsht\u00eb nj\u00eb oficer ekzekutiv i Vatr\u00ebs Federat\u00ebs shqiptare n\u00eb Amerik\u00eb.<\/p>\n\n\n\n<p>Shifrat e dh\u00ebna nga Federata Shqiptare, si dhe nga z Cherkezi, jan\u00eb s\u00eb bashku, n\u00eb baz\u00eb deklarat\u00ebn mbi informacionit zyrtar:<\/p>\n\n\n\n<p>Shtetet e States Regjistrimit i 1910, n\u00eb deklarimin e numrit t\u00eb t\u00eb huajve n\u00eb vend jep vet\u00ebm 2235, jan\u00eb shqiptar\u00ebt. Se regjistrimi \u00ebsht\u00eb marr\u00eb mbi baz\u00ebn e gjuh\u00ebs amtare. Ajo \u00ebsht\u00eb se praktikisht t\u00eb gjith\u00eb pothuajse vijn\u00eb prej Epirit t\u00eb Veriut, dhe p\u00ebrdorin gjuh\u00ebn e tyre lokale shqipe si gjuh\u00eb amtare. \u00cbsht\u00eb, pra, jo unike q\u00eb shum\u00eb Epiriots greke jan\u00eb t\u00eb p\u00ebrfshira n\u00eb numrin 2,235, raportohet t\u00eb p\u00ebrb\u00ebjn\u00eb shtet\u00ebsin\u00eb shqiptare n\u00eb Shteteve t\u00eb Bashkuara n\u00eb vitin 1910.<\/p>\n\n\n\n<p>(B)<\/p>\n\n\n\n<p>Prej 1910, Zyra e Emigracionit ka t\u00eb dh\u00ebna t\u00eb nacionalitetit shqiptar q\u00eb ka hyr\u00eb n\u00eb Shtetet e Bashkuara.<\/p>\n\n\n\n<p>Federata Vatra Shqiptare, n\u00eb memorandumin e tij n\u00eb shqyrtim, shpjegon munges\u00ebn e shtet\u00ebsis\u00eb shqiptare n\u00eb t\u00eb dh\u00ebnat e Byros\u00eb Emigracionit n\u00eb k\u00ebt\u00eb m\u00ebnyr\u00eb;<\/p>\n\n\n\n<p>&#8220;Numri m\u00eb i madh i emigrant\u00ebve shqiptar\u00eb erdhi n\u00eb Shtetet e Bashkuara q\u00eb nga pushtimi i Shqip\u00ebris\u00eb s\u00eb Jugut, duke p\u00ebrfshir\u00eb Epirin e Veriut, nga trupat greke, n\u00eb vitin 1912, dhe sidomos pas vitit fatal t\u00eb vitit 1914, kur arratisurit dhe refugjat\u00ebt arrit\u00ebn n\u00eb Amerik\u00eb.&#8221;<\/p>\n\n\n\n<p>&#8220;P\u00ebr m\u00eb tep\u00ebr, raporti i Zyr\u00ebs s\u00eb Emigracionit se n\u00eb t\u00eb dh\u00ebnat e saj nuk ka komb\u00ebsi shqiptare, shpjegohet leht\u00eb me faktin se autoritetet e emigracionit t\u00eb listuara subjektet osmane t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, thon\u00eb se Shtetet e Bashkuara kurr\u00eb nuk ka pasur nj\u00eb rast t\u00eb njohjes s\u00eb pavar\u00ebsis\u00eb s\u00eb menjehershme t\u00eb Shtetit Shqiptar , n\u00eb ato vite&#8221;<\/p>\n\n\n\n<p>Me fjal\u00eb t\u00eb tjera, Federata Vatra shqiptare n\u00eb Amerik\u00eb, pranon se deri n\u00eb vitin 1910 nuk ka pasur m\u00eb 2235 shqiptar n\u00eb Shtetet e Bashkuara; porse 68.000 Shqiptar\u00ebt, thonte regjistri i Vatr\u00ebs, tashm\u00eb k\u00ebtu kan\u00eb hyr\u00eb n\u00eb vend q\u00eb nga viti 1912; dhe se ata jan\u00eb &#8220;t\u00eb listuara si subjekte osmane, ose greke, por q\u00eb flisnin vet\u00ebm Shqip&#8221;.<\/p>\n\n\n\n<p>Ne kemi aplikuar n\u00eb Byron\u00eb Imigracionit n\u00eb Uashington, shkruhej n\u00eb letr\u00ebn e Tromar\u00ebs, drejtuar Mehmet Konic\u00ebs, dhe se: \u201cAutoritetet amerikane ishin shum\u00eb t\u00eb sjellsh\u00ebm t\u00eb na japin me tabel\u00ebn mbi rrjedh\u00ebn, e shkaktuar nga Emigracionit nga Turqia dhe Greqia (Turqia evropiane dhe aziatike), nga 1912 n\u00eb 1919.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nga Beqir SINA \u2013 New York Tromara : N\u00eb vitin 1910 shqip\u00ebtar\u00ebt q\u00eb kishin emigruar n\u00eb Shtetet e Bashkuara shkonte te 2235 .Por, shoq\u00ebria Vatra n\u00eb regjistrimin e saj\u00eb m\u00eb von\u00eb, q\u00eb kishte ajo n\u00eb vitin 1919, p\u00ebrmb\u00eblidhte rreth 70.000 shqip\u00ebtar q\u00eb kishin hyr\u00eb n\u00eb Amerik\u00eb. M\u00eb 1 prill 1919 New York Herald gazeta amerikane, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":26261,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_seopress_robots_primary_cat":"","_seopress_titles_title":"","_seopress_titles_desc":"","_seopress_robots_index":"","footnotes":""},"categories":[2,5],"tags":[],"class_list":["post-26260","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualitet","category-diaspora"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/26260","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=26260"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/26260\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":26265,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/26260\/revisions\/26265"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/26261"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=26260"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=26260"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=26260"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}