{"id":23735,"date":"2019-09-19T19:16:12","date_gmt":"2019-09-19T17:16:12","guid":{"rendered":"http:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/?p=23735"},"modified":"2019-09-19T19:18:27","modified_gmt":"2019-09-19T17:18:27","slug":"mali-i-zi-shtet-i-ndare-dhe-i-pakonsoliduar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/?p=23735","title":{"rendered":"MALI I ZI, SHTET I NDAR\u00cb DHE I PAKONSOLIDUAR"},"content":{"rendered":"\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/wp-content\/uploads\/2015\/01\/Podgorica.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-1645\" width=\"545\" height=\"363\" srcset=\"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/wp-content\/uploads\/2015\/01\/Podgorica.jpg 451w, https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/wp-content\/uploads\/2015\/01\/Podgorica-300x200.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 545px) 100vw, 545px\" \/><figcaption>Podgorica<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p><strong>Diskursi politik<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><em>Trajtimi i \u00e7\u00ebshtjeve t\u00eb ndryshme &nbsp;shoq\u00ebrore n\u00eb periudh\u00ebn e pluralizmit &nbsp;n\u00eb Mal t\u00eb Zi paraqet moment t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb p\u00ebr &nbsp;analiza p\u00ebr k\u00ebt\u00eb periudh\u00eb kohore, sepse kemi\nt\u00eb b\u00ebjm\u00eb me ngjarje t\u00eb cilat kan\u00eb p\u00ebrcaktuar fatin e k\u00ebtij mjedisi duke u\nshk\u00ebputur p\u00ebrfundimisht nga &nbsp;shteti i\np\u00ebrbashk\u00ebt m\u00eb emrin ish-Jugosllavi. Por, jemi d\u00ebshmitar s\u00eb&nbsp; Mali i Zi ve\u00e7ohet &nbsp;si vendi m\u00eb i dalluar&nbsp; p\u00ebr nga ndarjet e brendshme shoq\u00ebrore n\u00eb\nkuad\u00ebr t\u00eb bashk\u00ebsis\u00eb ortodokse malazezo-serbe,&nbsp;\nku \u00ebsht\u00eb e pranishme &nbsp;politika\npopuliste me qasje &nbsp;klerikale dhe\nneofashiste serbe e cila &nbsp;konteston\nidentitetin &nbsp;malazez, &nbsp;nd\u00ebrsa p\u00ebr\u00e7arja e opozit\u00ebs vazhdon t\u00eb mbes\u00eb\nenigma e pazgjidhur&nbsp; e sken\u00ebs politike,\nku&nbsp; s\u00eb bashku me&nbsp; aferat koruptive n\u00eb nivelin shtet\u00ebror\np\u00ebrforcoh\u00ebt&nbsp; imazhi i &nbsp;shtetit&nbsp;\nt\u00eb&nbsp; ndar\u00eb dhe&nbsp; t\u00eb pakonsoliduar <\/em><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Nail&nbsp; Draga<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Duke\nmarr\u00eb parasysh sip\u00ebrfaq\u00ebn e vendit dhe numrin e banor\u00ebve&nbsp; Mali i Zi \u00ebsht\u00eb lider&nbsp; i ndarjeve&nbsp;\nshoq\u00ebrore n\u00eb Europ\u00ebn Juglindore, dukuri e cila nuk \u00ebsht\u00eb e koh\u00ebs s\u00eb re\npor &nbsp;ka filluar menj\u00ebher\u00eb&nbsp; pas p\u00ebrfundimit t\u00eb Luft\u00ebs s\u00eb Par\u00eb\nBot\u00ebrore,&nbsp; n\u00eb zelenash(pro malazez) e\nbjellash(pro serb), duke vazhduar m\u00eb pas n\u00eb moniz\u00ebm n\u00eb titist e stalinist, e\npas vitit 1990 n\u00eb suverenist\u00eb e unitarist\u00eb.&nbsp;\n<\/p>\n\n\n\n<p>Nd\u00ebrsa\nk\u00ebsaj ndarje duhet shtuar edhe ate fetare e cila \u00ebsht\u00eb duke u realizuar n\u00ebn\npatronatin e kish\u00ebs ortodokse serbe e cila \u00ebsht\u00eb mbeshtet\u00ebse e politik\u00ebs\nserbomadhe, e cila \u00ebsht\u00eb duke vazhduar nd\u00ebrtimet e kultit edhe aty ku n uk ka\npasur kisha serbe, si\u00e7 \u00ebsht\u00eb rasti n\u00eb malin e Rumis\u00eb(2005), pastaj n\u00eb Martinaj\nt\u00eb Gucis\u00eb dhe n\u00eb Shas, \u00e7\u00ebshtje kjo irituese p\u00ebr popullsin\u00eb shqiptare e cila e\nvlerson si rrezik t\u00eb mbijetes\u00ebs n\u00eb viset e tyre autoktone.<\/p>\n\n\n\n<p>N\u00eb\naspektin e ndarjeve politike n\u00eb &nbsp;pluraliz\u00ebm&nbsp; ndarja e par\u00eb&nbsp;\nndodhi n\u00eb vitin&nbsp; 1997, kur u\nnda&nbsp; partia shtet(DPS), n\u00eb dy drejtime;\npromalazeze dhe proserbe, ku kemi t\u00eb b\u00ebjm\u00eb me koh\u00ebn e distancimit nga politika\ne hegjemonizmit serb dhe drejtimit t\u00eb kursit politik p\u00ebr pavar\u00ebsi t\u00eb Malit t\u00eb\nZi nga lideshipi politik i k\u00ebtij vendi. <\/p>\n\n\n\n<p>Por,\nnj\u00eb diferencim i till\u00eb p\u00ebrkat\u00ebsisht&nbsp;\nndarja e dyt\u00eb u d\u00ebshmu bindsh\u00ebm&nbsp;\nme rastin e&nbsp; mbajtj\u00ebs s\u00eb&nbsp; referendumit&nbsp;\np\u00ebr pavar\u00ebsin\u00eb e Malit t\u00eb Zi (21 maj 2006), ku 55.5% e qytetar\u00ebve&nbsp; u deklaruan&nbsp;\np\u00ebr pavar\u00ebsi e 44.5% kund\u00ebr saj. Nj\u00eb num\u00ebr kaq i lart\u00eb i qytetar\u00ebve\nkund\u00ebr pavar\u00ebsis\u00eb, por, me qasje&nbsp; proserbe&nbsp; vazhdon t\u00eb jet\u00eb aktual edhe tani, madje me\nnj\u00eb retorik\u00eb neofashiste&nbsp; e cila t\u00eb\nkujton koh\u00ebn e fillimit t\u00eb shkat\u00ebrrimit t\u00eb ish-Jugosllavis\u00eb n\u00eb vitin 1991.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Tridhjet\u00eb vite nga rruga n\u00eb pushtet(1989-2019)<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Pik\u00ebrisht me 11 janar t\u00eb vitit 1989, n\u00eb saj\u00eb t\u00eb\nprotestav\u00eb t\u00eb rrug\u00ebs n\u00eb t\u00eb ashtuquajturin Revolucionin Antibyrokratik, n\u00eb\npushtet n\u00eb Mal t\u00eb Zi, kan\u00eb ardhur kuadrat e reja komuniste, ku nd\u00ebr ta ishte\nedhe M.Gjukanoviqi, nd\u00ebrsa tash jemi n\u00eb vitin 2019, pra tridhjet\u00eb vite pas, ku\nas optimist\u00ebt m\u00eb t\u00eb m\u00ebdh\u00ebnj nuk e kishin besuar se kaq gjat\u00eb do t\u00eb ishte n\u00eb\npushtet, madje duke u b\u00ebr\u00eb personi num\u00ebr nj\u00eb n\u00eb Mal t\u00eb Zi, duke nd\u00ebrruar\npozit\u00ebn her\u00eb si kryeminist\u00ebr e her\u00eb si president i vendit. Kemi t\u00eb b\u00ebjm\u00eb me nj\u00eb\npushtet i cili nuk ka ndryshuar jo vet\u00ebm p\u00ebr tridhjet\u00eb vite, por&nbsp; ka vazhdim\u00ebsi nga viti 1945, q\u00eb&nbsp; \u00ebsht\u00eb rast i ve\u00e7ant\u00eb n\u00eb vendet e ish kampit\nsocialist&nbsp; n\u00eb Europ\u00ebn Juglindore.<\/p>\n\n\n\n<p>Por, tri dekada m\u00eb pas, pik\u00ebrisht me 11 janar 2019, Gjukanoviqi, \u00ebsht\u00eb\nballafaquar me problemin me t\u00eb madh t\u00eb koh\u00ebs s\u00eb udh\u00ebheqj\u00ebs s\u00eb tij. Ishte\npik\u00ebrisht D.Knezheviqi, biznismeni i af\u00ebrt me pushtetin, i cili para hetimeve\nt\u00eb prokuror\u00ebve malazez ka ikur n\u00eb Lond\u00ebr, dhe ka publikuar xhirimin, ku\nbashk\u00ebpun\u00ebtorit t\u00eb M.Gjukanoviqit, ish kryetarit t\u00eb Podgoric\u00ebs(S.Stjepoviqit),\nn\u00eb prag t\u00eb zgjedhjeve t\u00eb vitit 2016, ia ka dor\u00ebzuar \u201ckoverten\u201d(zarfin), me\n97.500 euro, i cili ky i fundit e vendos n\u00eb xhepin e setr\u00ebs.<\/p>\n\n\n\n<p>Nj\u00eb pamje e till\u00eb ishte si termet politik n\u00eb Mal t\u00eb Zi, nd\u00ebrsa numri\n&#8220;97.000\u201c&nbsp; \u00ebsht\u00eb b\u00ebr\u00eb emri zyrtar i\ngrupit t\u00eb qytetar\u00ebve, t\u00eb cil\u00ebt me parull\u00ebn &#8220;Odupri se&#8221;(Rezisto) ia\nfilluan protestave t\u00eb rrug\u00ebs, ku si moto kryesore kan\u00eb dor\u00ebheqjet e presidentit\nt\u00eb shtetit, dhe t\u00eb institucion\u00ebve t\u00eb ndryshme, t\u00eb cil\u00ebt protestuesit i\nvler\u00ebsojn\u00eb \u201c<em>t\u00eb rob\u00ebruara<\/em>\u201d. Si rrall\u00eb\nkund n\u00eb Europ\u00ebn Juglindore, Mali i Zi \u00ebsht\u00eb b\u00ebr\u00eb model i partis\u00eb-shtet(DPS), e cila mban pushtetin\ntash 30-vite nga koha e miratimit t\u00eb pluralizmit. Aferat korruptive n\u00eb nivele\nqeveritare si dhe &nbsp;afera e Atlas bank\u00ebs\njan\u00eb b\u00ebr\u00eb tema t\u00eb dit\u00ebs&nbsp; tash disa muaj\nn\u00eb mediat e shkruara&nbsp; dhe elektronike n\u00eb\nMal t\u00eb Zi. <\/p>\n\n\n\n<p>N\u00eb k\u00ebt\u00eb aspekt protesta e par\u00eb e qytetar\u00ebve &nbsp;\u00ebsht\u00eb mbajtur me 2 shkurt 2019&nbsp; duke vazhduar me radh\u00eb deri t\u00eb e dymb\u00ebdhjeta\ne cila u mbajt me 1 qershor 2019, t\u00eb cilat do t\u00eb vazhdojn\u00eb m\u00eb pas gjat\u00eb\nvjesht\u00ebs, pavar\u00ebsisht nga numri i qytetar\u00ebve q\u00eb i mbeshtesin. Organizator\u00ebt e\nprotest\u00ebs nuk kan\u00eb trilluar di\u00e7ka t\u00eb re por kan\u00eb th\u00ebn\u00eb ate \u00e7ka shkruan n\u00eb\ndokument\u00ebt e Bashkimit Europian, se Mali i Zi \u00ebsht\u00eb \u201e<em>shtet i rob\u00ebruar<\/em>\u201c.<\/p>\n\n\n\n<p>Nga protestat e organizuara deri m\u00eb tash del qart\u00eb &nbsp;se vet\u00ebdija qytetare n\u00eb Mal t\u00eb Zi nuk \u00ebsht\u00eb\npotente, sepse k\u00ebtu edhe m\u00eb par\u00eb kan\u00eb ndodhur afera t\u00eb shumta, por nuk ka pasur\nndonj\u00eb reagim dinamik &nbsp;qytetar me efekte\npozitive p\u00ebr ndryshime cil\u00ebsore.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Kriz\u00eb e vazhdueshme\nparlamentare<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Po ashtu duhet theksuar se nga zgjedhjet parlamentare t\u00eb\n16 tetorit 2016, opozita <\/p>\n\n\n\n<p>me&nbsp; 39 deputet (48.15%) vendosi t\u00eb bojkotoj\u00eb&nbsp; Kuvendin e&nbsp;\nMalit t\u00eb Zi, si rezultat i afer\u00ebs s\u00eb \u201cgrushtit t\u00eb shtetit\u201d deri n\u00eb\nplot\u00ebsimin e kusht\u00ebve p\u00ebr zgjedhje t\u00eb parakohshme parlamentare, duke krijuar\nnj\u00eb kriz\u00eb parlamentare e panjohur deri m\u00eb tash n\u00eb pluraliz\u00ebm. Edhe pse nj\u00eb\nvendim i till\u00eb nuk \u00ebsht\u00eb respektuar nga e t\u00ebr\u00eb opozita, kriza \u00ebsht\u00eb e\npranishme, dhe si e till\u00eb&nbsp; si duket do t\u00eb\njet\u00eb deri n\u00eb zgjedhjet e ardhshme parlamentare t\u00eb cilat do t\u00eb mbahen vitin e\nardhsh\u00ebm.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Bojkoti i zgjedhjeve si opcion<\/strong> <\/p>\n\n\n\n<p>N\u00ebse DPS-i d\u00ebshiron t\u00eb eliminoj hipotekat nga\nkeqperdorimi n\u00eb proceset zgjedhore, duhet t\u00eb b\u00ebj\u00eb l\u00ebshime dhe t\u00eb tregoj\ngadishm\u00ebri p\u00ebr t\u00eb pranuar propozimet e opozit\u00ebs &nbsp;p\u00ebr ndryshimin e ligjit zgjedhor, duke\nd\u00ebshmuar se jan\u00eb p\u00ebr zgjedhje t\u00eb lira dhe demokratike. Ligji zgjedhor nuk duhet\nt\u00eb jet\u00eb pron\u00eb e shumic\u00ebs parlamentare por e t\u00eb gjith\u00ebve, me konsensues,&nbsp;&nbsp; madje me diskutim publik duke i mund\u00ebsuar t\u00eb\nmarr\u00eb pjes\u00eb edhe opinioni i interesuar.<br>\nOpozita duhet t\u00eb jet\u00eb unike se n\u00ebse nuk plot\u00ebsohen kushtet p\u00ebr zgjedhje t\u00eb lira\ndhe demokratike ajo duhet si opcion t\u00eb k\u00ebt\u00eb edhe&nbsp; bojkotimin e&nbsp;\nzgjedhjeve parlamentare, edhe pse nj\u00eb ide e till\u00eb mund t\u00eb duket e\nparealizuar duke ditur munges\u00ebn e kapacitetit dhe parimeve politike t\u00eb opozit\u00ebs\nparlamentare.<\/p>\n\n\n\n<p>Si k\u00ebrkes\u00eb nga subjektet opozitare cek\u00ebt edhe&nbsp; qeveria teknike e cila mund t\u00eb jet\u00eb me\nmisionin&nbsp; p\u00ebr t\u00eb p\u00ebrgatitur kushtet p\u00ebr\nzgjedhje t\u00eb lira dhe demokratike, ku roli kryesor do t\u00eb ishte kontrolli i\nkeqperdorimeve t\u00eb resusrseve jo vet\u00ebm njer\u00ebzore, por, ndaj ides\u00eb s\u00eb qeveris\u00eb\nteknike \u00ebsht\u00eb duke e &nbsp;refuzuar Qeveria\nqendrore, \u00e7\u00ebshtje kjo e cila do t\u00eb jet\u00eb tem\u00eb &nbsp;&nbsp;p\u00ebr\ndiskutim n\u00eb muajt n\u00eb vijim.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>P\u00ebr\u00e7arja\ne opozit\u00ebs n\u00eb favor t\u00eb pushtetit <\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Duke ditur se n\u00eb vitin zgjedhor nuk mund t\u00eb\nndryshoj ligji zgjedhor, deri n\u00eb fund t\u00eb vitit kan\u00eb mbetur me pak s\u00eb kat\u00ebr muaj\np\u00ebr t\u00eb vendosur n\u00eb lidhje me k\u00ebt\u00eb \u00e7\u00ebshtje e cila \u00ebsht\u00eb par\u00ebsore p\u00ebr opoziten\np\u00ebr pjes\u00ebmarrje n\u00eb zgjedhje. Andaj \u00e7do gj\u00eb mvaret nga opozita n\u00ebse d\u00ebshiron p\u00ebr\nt\u00eb ndryshuar ligjin zgjedhor duhet t\u00eb konsolidohen dhe t\u00eb marrin pjes\u00eb n\u00eb\ngrupin punues dhe miratimin e ligjit t\u00eb till\u00eb n\u00eb &nbsp;parlament, n\u00eb t\u00eb kund\u00ebrt\u00ebn \u00e7do veprim i tyre\n\u00ebsht\u00eb n\u00eb favor t\u00eb pushtetit aktual.<\/p>\n\n\n\n<p>Por, &nbsp;veprimi\nmomental i opozit\u00ebs l\u00ebn\u00eb p\u00ebr t\u00eb d\u00ebshiruar sepse jan\u00eb duke sulmuar nj\u00ebra tjetr\u00ebn\n&nbsp;s\u00eb kush \u00ebsht\u00eb m\u00eb opozitar e kush\nbashk\u00ebpunon me pushtetin \u00e7\u00ebshtje kjo e cila ka irituar opinionin &nbsp;duke mos paraqitur nj\u00eb alternativ\u00eb serioze, sepse\nkan\u00eb komplekset e atavizmit politik, p\u00ebr t\u00eb dominuar n\u00eb sken\u00ebn opozitare, \u00e7\u00ebshtje\nkjo e cila shkon n\u00eb favor t\u00eb pushtetit aktual n\u00eb Mal t\u00eb Zi.<em>(Shtator&nbsp; 2019)<\/em><strong><br>\n<br>\n<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Diskursi politik Trajtimi i \u00e7\u00ebshtjeve t\u00eb ndryshme &nbsp;shoq\u00ebrore n\u00eb periudh\u00ebn e pluralizmit &nbsp;n\u00eb Mal t\u00eb Zi paraqet moment t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb p\u00ebr &nbsp;analiza p\u00ebr k\u00ebt\u00eb periudh\u00eb kohore, sepse kemi t\u00eb b\u00ebjm\u00eb me ngjarje t\u00eb cilat kan\u00eb p\u00ebrcaktuar fatin e k\u00ebtij mjedisi duke u shk\u00ebputur p\u00ebrfundimisht nga &nbsp;shteti i p\u00ebrbashk\u00ebt m\u00eb emrin ish-Jugosllavi. Por, jemi d\u00ebshmitar s\u00eb&nbsp; [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1645,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_seopress_robots_primary_cat":"","_seopress_titles_title":"","_seopress_titles_desc":"","_seopress_robots_index":"","footnotes":""},"categories":[2,12],"tags":[990,532,28],"class_list":["post-23735","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualitet","category-opinione","tag-mali-zi","tag-podgorica","tag-ulqin"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/23735","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=23735"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/23735\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":23737,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/23735\/revisions\/23737"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/1645"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=23735"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=23735"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=23735"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}