{"id":22284,"date":"2019-04-07T21:05:27","date_gmt":"2019-04-07T19:05:27","guid":{"rendered":"http:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/?p=22284"},"modified":"2019-04-07T23:07:01","modified_gmt":"2019-04-07T21:07:01","slug":"eliot-engel-flet-shqiptarisht","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/?p=22284","title":{"rendered":"ELIOT ENGEL FLET SHQIPTARISHT"},"content":{"rendered":"\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"525\" height=\"331\" src=\"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/wp-content\/uploads\/2017\/03\/Eliot_Engel.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-13169\" srcset=\"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/wp-content\/uploads\/2017\/03\/Eliot_Engel.jpg 525w, https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/wp-content\/uploads\/2017\/03\/Eliot_Engel-300x189.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 525px) 100vw, 525px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p><strong>Ramiz LUSHAJ<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><br><strong>1.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; <\/strong>Kongresmeni amerikan Eliot Engel prej\nt\u00eb shtat\u00ebs dit\u00eb t\u00eb marsit 2019 hyri n\u00eb t\u00eb 43-tin vit t\u00eb jet\u00ebs s\u00eb tij n\u00eb politik\u00ebn\ne madhe amerikane, i cili \u00ebsht\u00eb nji em\u00ebr shum\u00eb i njohur e fort i nderuar p\u00ebr\nShqiptar\u00ebt. Ish-kryeministri i Shqip\u00ebris\u00eb, dr. Berisha, e vler\u00ebsimon\nshprehimisht:\u201d\u00ebsht\u00eb, besoj un\u00eb, kongresmeni q\u00eb n\u00eb jet\u00ebn e tij i ka p\u00ebrkushtuar\nm\u00eb shum\u00eb se kushdo tjet\u00ebr pun\u00eb, koh\u00eb, dashuri k\u00ebtij vendi dhe k\u00ebtij kombi. Isha\ndhe jam gjithmon\u00eb shum\u00eb i k\u00ebnaqur sa her\u00eb q\u00eb e takoj, nj\u00eb mik t\u00eb madh, t\u00eb \u00e7muar,\ni cili, e them me bindjen m\u00eb t\u00eb madhe, se ka qen\u00eb fat p\u00ebr shqiptar\u00ebt&#8230;\u201d(Tiran\u00eb,02.09.2016),\nnd\u00ebrsa kryeministri i Kosov\u00ebs, Haradinaj, e mir\u00ebp\u00ebrcaktimon lartnisht:\u201cp\u00ebr dekada,\nderi n\u00eb p\u00ebrmasa heroike, u angazhua p\u00ebr \u00c7\u00ebshtjen e Kosov\u00ebs dhe t\u00eb Shqiptar\u00ebve\u201d(Prishtin\u00eb,04.01.2019).<\/p>\n\n\n\n<p>Eliot Engel\nishte djalosh 30 vje\u00e7ar, i lindur e i rritur n\u00eb rajonin administrativ (borough)\nt\u00eb Bronx-it t\u00eb qytetit t\u00eb New Yorkut, i diplomuar p\u00ebr histori e drejt\u00ebsi\n(1969-\u201973), me angazhime n\u00eb m\u00ebsuesi e n\u00eb jet\u00ebn publike e shtet\u00ebrore, kur u\nzgjodh p\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb (1977) asambleist i shtetit t\u00eb New Yorkut, nj\u00eb nga\nshtetet federale ma t\u00eb fuqishme n\u00eb SHBA. Ai duket se ishte i lindur p\u00ebr politik\u00ebn,\nsepse politika u b\u00e2 pasioni, profesioni e misioni i tij, ndaj u zgjodh suksessh\u00ebm\nasambleist n\u00eb 12 vite, n\u00eb 6 legjislatura rradhazi (nga e 182-ta n\u00eb t\u00eb 187-t\u00ebn).\n<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; &nbsp;Eliot Engel,\nsivjet, hyni edhe n\u00eb t\u00eb 31-tin vit t\u00eb jet\u00ebs s\u00eb tij politike i zgjedhur\nKongresmen Amerikan, prej n\u00ebntorit 1988, n\u00eb koh\u00ebn e Presidentit Regan, pasi e mir\u00eb-kreu\nn\u00eb mbi nji dekad\u00eb \u201cshkoll\u00ebn politike\u201d si asambleist i shtetit t\u00eb New Yorkut, sikurse\nedhe shum\u00eb kongresmen\u00eb e senator\u00eb amerikan\u00eb njujorkez\u00eb n\u00eb shekujt e fundit. P\u00ebrve\u00e7\nkongresmenes t\u00eb SHBA n\u00eb shtetin e New Yorkut, Nita Lowey (q\u00eb fitoi m\u00eb 1988 ndaj\nkongresmenit amerikan me origjin\u00eb arb\u00ebreshe, Xhozef Dioguardi-i Lig\u00ebs Qytetare\nShqiptaro-Amerikane) astenji tjet\u00ebr kongresmen, nd\u00ebr 27 kongresmen\u00ebt amerikan\u00eb t\u00eb\nsot\u00ebm n\u00eb shtetin e New Yorkut, nuk ka arrit\u00eb t\u00eb fitojn\u00eb n\u00eb t\u00eb gjitha\nlegjislaturat rradhazi, n\u00eb 16 legjislatura, sikurse kongresmeni amerikan Eliot Engel\n(1988-2019).<\/p>\n\n\n\n<p>Eliot Engel\n\u00ebsht\u00eb politikan i sukseseve elektorale t\u00eb vazhdueshme n\u00eb karrier\u00ebn e tij\npolitike progresive. Ai ka fitue gjithmon\u00eb, n\u00eb kat\u00ebr dekada politike, edhe n\u00eb\ngar\u00eb elektorale brenda partis\u00eb s\u00eb tij (PD), edhe n\u00eb zgjedhjet n\u00eb zonat e tij\nelektorale n\u00eb New York. Ai ka tashma nj\u00eb elektorat t\u00eb q\u00ebndruesh\u00ebm, merituesh\u00ebm,\nbesatuesh\u00ebm.<\/p>\n\n\n\n<p>Eliot Engel, n\u00eb\ngar\u00ebn brenda Partis\u00eb s\u00eb tij Demokratike, n\u00eb gusht 2012, fitoi me 92 p\u00ebr qind\nndaj rivalit t\u00eb tij demokrat, kurse n\u00eb gar\u00ebn e fundit, me 26 t\u00eb qershorit 2018,\ni pati p\u00ebrball\u00eb tre rival\u00eb demokrat\u00eb e fitoi ndaj tyre me 73 p\u00ebr qind t\u00eb\nvotave. Partia Republikane (PR), tuj e p\u00e1 ep\u00ebrsin\u00eb e tij t\u00eb madhe elektorale\nbrenda partis\u00eb s\u00eb tij (PD) e p\u00ebrllogariti sfiden me humbje elektorale ndaj nuk\ni vuni atij kund\u00ebrkandidat n\u00eb Zgjedhjet e 6 n\u00ebntorit 2018 p\u00ebr n\u00eb Kongresin\nAmerikan, k\u00ebshtuq\u00eb ai konkuroi i vet\u00ebm-i sigurt\u00eb, fitoi thell\u00eb-si gjithmon\u00eb.<\/p>\n\n\n\n<p>Eliot Engel n\u00eb\nt\u00eb 22 elektoriadat e tij n\u00eb popull ka fitue me shifra t\u00eb larta p\u00ebrqindjeje n\u00eb\nzon\u00ebn e tij elektorale. P\u00ebrve\u00e7se m\u00eb 1977 e 1988 nuk r\u00e2 kurrnjiher\u00eb tjet\u00ebr n\u00ebn\n61-79 p\u00ebr qind. P\u00ebrkundrazi. Ia ka mbrri t\u00eb fitojn\u00eb edhe me 80 p\u00ebr qind (1980)\nkur ishte asambleist i shtetit t\u00eb New Yorkut. N\u00eb disa zgjedhje p\u00ebr kongresmen p\u00ebr\nNew Yorkun (n\u00eb distriktet 19, 17, 16) ka fitue me 81 deri 89 p\u00ebr qind (1992,\n\u201896, \u201888, 2000, etj.).<\/p>\n\n\n\n<p>Edhe n\u00eb\nelektoriad\u00ebn e ardhshme (2021-\u201923) pritet q\u00eb Eliot Engel t\u00eb fitojn\u00eb suksessh\u00ebm\nduke i ngjit\u00eb shkall\u00ebt e rekordeve politike n\u00eb SHBA si nj\u00eb nd\u00ebr kongresmen\u00ebt ma\nkoh\u00ebgjat\u00eb n\u00eb politik\u00eb, pa asnj\u00eb humbje n\u00eb elektorida, me mandatime pand\u00ebrprerje\nn\u00eb Kongresin Amerikan.<\/p>\n\n\n\n<p>Kongresmenit\nveteran i politik\u00ebs, Eliot Engel, mbi tri dekadat kohore t\u00eb tij n\u00eb Kongresin\nAmerikan; an\u00ebtar\u00ebsia nd\u00ebrvite n\u00eb gjithato Grupe Parlamentare (Kongresit) t\u00eb\npartis\u00eb s\u00eb tij (PD); zgjedhja e tij n\u00eb disa Komisione\/Komitete t\u00eb Kongresit\n(antar e, prej qershorit 2012-n\u00ebnkryetar i Komisionit p\u00ebr Politik\u00ebn e Jashtme; n\u00eb\nN\u00ebn-Komisionin p\u00ebr Europ\u00eb e EuroAzi; prej 2007-t\u00ebs demokrati kryesor n\u00eb N\u00ebnkomisionin\np\u00ebr Hemisfer\u00ebn Per\u00ebndimore t\u00eb Kongresit dhe zani kryesor i Komisionit p\u00ebr\nAmerik\u00ebn Latine e Karaibet; antar n\u00eb Komisionin p\u00ebr t\u00eb Drejtat e Njeriut;\nkryetar i Grupit t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebt t\u00eb kongresmen\u00ebve republikan\u00eb e demokrat\u00eb p\u00ebr \u00c7\u00ebshtjet\nShqiptare n\u00eb Kongres), i sh\u00ebrbyen si tjet\u00ebr \u201cshkoll\u00eb politike\u201d e mir\u00eb p\u00ebr lart\u00ebsimim\ne figur\u00ebs s\u00eb tij politike e diplomatike; p\u00ebr t\u2019u zgjedhur unanimisht prej 3\njanarit 2019 kryetar i Komisionit p\u00ebr Politik\u00eb t\u00eb Jashtme n\u00eb Kongresin\nAmerikan. <\/p>\n\n\n\n<p>Kjo zgjedhje e\ntij e sivjetme kryetar i Komisionit p\u00ebr Politik\u00eb t\u00eb Jashtme t\u00eb Kongresit\nAmerikan ka rand\u00ebsi t\u00eb trefisht\u00eb: p\u00ebr vet kongresmenin Eliot Engel; p\u00ebr\nKomisionin e Kongresin Amerikan; p\u00ebr Ne-Shqiptar\u00ebt n\u00eb gjasht\u00eb shtete t\u00eb\nBallkanit e n\u00eb komunitetin shqiptaro-amerikan n\u00eb New York e Amerik\u00eb. <\/p>\n\n\n\n<p>Kjo zgjedhje e\ntij \u00ebsht\u00eb p\u00ebrshendet\u00eb masivisht nga politikan\u00eb t\u00eb karrier\u00ebs t\u00eb t\u00eb gjith\u00eb\nkrah\u00ebve politik\u00eb, nga masmedia e shoq\u00ebria civile shqiptare, nga qytetar\u00eb\nshqiptar\u00eb t\u00eb thjesht\u00eb n\u00eb t\u00eb dy an\u00ebt e Atlantikut, nd\u00ebrsa mediat serbe n\u00eb\nBeograd (janar 2019) kan\u00eb shkruar se Engel \u00ebsht\u00eb \u201cmik i Kosov\u00ebs e lobues i\nsaj\u201d, \u201cmb\u00ebshtet\u00ebs i madh i Ushtris\u00eb s\u00eb Kosov\u00ebs\u201d, etj. <\/p>\n\n\n\n<p>Presidenti i Kosov\u00ebs,\nTha\u00e7i, e ka vler\u00ebsue gjithnji kongresmenin Engel si nj\u00eb \u201cmik i d\u00ebshmuar i Kosov\u00ebs,&#8230;p\u00ebr\nmb\u00ebshtetjen e vazhdueshme, p\u00ebrkushtimin e tij t\u00eb jasht\u00ebzakonsh\u00ebm p\u00ebr afirmimin\ndhe avancimin e Kosov\u00ebs n\u00eb t\u00eb gjitha rrafshet\u201d (Prishtin\u00eb,25.09.2018) \u00e7ka e\nshpreh dhe n\u00eb mesazhin e urimit: \u201cJu keni qen\u00eb nj\u00ebri nd\u00ebr personat ky\u00e7 p\u00ebr Lirin\u00eb,\nPavar\u00ebsin\u00eb dhe njohjen nd\u00ebrkomb\u00ebtare t\u00eb Kosov\u00ebs\u201d(Prishtin\u00eb,04.01.2019). Presidenti\ni Shqip\u00ebris\u00eb, Meta, gjat\u00eb nj\u00eb takimi n\u00eb Amerik\u00eb me kongresmenin Engel (SHBA,7\nshkurt 2019) e vler\u00ebsoi at\u00eb \u201dp\u00ebr rolin e tij t\u00eb paz\u00ebvendesuesh\u00ebm, jo vet\u00ebm n\u00eb\nforcimin e marr\u00ebdh\u00ebnieve shqiptaro-amerikane, por ve\u00e7an\u00ebrisht p\u00ebr angazhimin e\ntij t\u00eb pakursyer p\u00ebr \u00e7\u00ebshtjen shqiptare n\u00eb momentet m\u00eb t\u00eb v\u00ebshtira historike\np\u00ebr Kombin, \u00e7lirimin e pavar\u00ebsin\u00eb e Kosov\u00ebs dhe an\u00ebtar\u00ebsimin e Shqip\u00ebris\u00eb n\u00eb\nNATO\u201d dhe, theksoi se, jemi \u201cme fat q\u00eb kemi n\u00eb Kongres nj\u00eb personalitet t\u00eb\ntill\u00eb me memorie t\u00eb fort\u00eb historike, por edhe vizion gjithmon\u00eb t\u00eb kthjell\u00ebt p\u00ebr\nt\u00eb ardhmen e rajonit ton\u00eb\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>2.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Eliot Engel \u00ebsht\u00eb\ni lindur hebre, i p\u00ebrket fisit ma t\u00eb madh e ma t\u00eb fuqish\u00ebm t\u00eb bot\u00ebs\u2013Fisit t\u00eb Hebrenjve,\nt\u00eb cil\u00ebt jan\u00eb nd\u00ebr lobuesit e mb\u00ebshtet\u00ebsit ma t\u00eb m\u00ebdhenj t\u00eb \u00c7\u00ebshtjes Komb\u00ebtare\nShqiptare n\u00eb SHBA, sidomos p\u00ebr Lirin\u00eb, Pavar\u00ebsin\u00eb e Shtet\u00ebsin\u00eb e Kosov\u00ebs n\u00eb k\u00ebto\ntre dekadat e fundit.<\/p>\n\n\n\n<p>Tre nga kongresmen\u00ebt\nhebrenj\u00eb, emra t\u00eb nderuar t\u00eb bot\u00ebs e koh\u00ebrave shqiptare, e kan\u00eb kryesuar\nKomisionin p\u00ebr Politik\u00eb t\u00eb Jashtme t\u00eb Kongresit Amerikan: Benjamin A. Gilman\n(1995-2001), Tom P. Lantos (2007-\u201908) dhe Eliot L. Engel (2019-\u201821), t\u00eb cil\u00ebt p\u00ebr\nmeritat e tyre kontributore jan\u00eb nderuar m\u00eb 12 qershor 2004 nga Presidenti historik\ni Kosov\u00ebs, dr. Ibrahim Rugova, me dekorat\u00ebn e lart\u00eb \u201cMedalja e Art\u00eb e Liris\u00eb\u201d. Duhet\nthan\u00eb se k\u00ebta tre kongresmen\u00eb amerikan\u00eb hebre p\u00ebr \u00c7\u00ebshtjen e Kosov\u00ebs z\u00ebrin,\nhapat e meritat i kishin bashk\u00eb n\u00eb Kongresin Amerikan. Me rezolutat, fjalimet, deklaratat,\nkomentet, artikujt e tyre p\u00ebr Kombin Shqiptar, p\u00ebr Shqiptar\u00ebt, mund t\u00eb botohen\nlibra m\u00eb vehte. <\/p>\n\n\n\n<p>Kongresmeni\namerikan demokrat, i ndjeri Tom Lantos i Kalifornis\u00eb (1928-2008), ishte nd\u00ebr t\u00eb\npar\u00ebt personalitete t\u00eb larta amerikane e nd\u00ebrkomb\u00ebtare euro-atlantike q\u00eb e\nvizitoi qysh n\u00eb maj 1990 Kosov\u00ebn e Shqip\u00ebrin\u00eb, q\u00eb e njohu ma shum\u00eb Amerik\u00ebn e\nBot\u00ebn me gjendjen e r\u00ebnd\u00eb t\u00eb Kosov\u00ebs n\u00ebn pushtetin shovinist milloshevi\u00e7ian; p\u00ebr\nstrehimin e mbrojtjen e hebrenjve n\u00eb Shqip\u00ebri para e gjat\u00eb Luft\u00ebs s\u00eb Dyt\u00eb\nBot\u00ebrore, etj. (Prej 2010-t\u00ebs nj\u00eb shesh n\u00eb qytetin e Gjakov\u00ebs e mban emrin e\ntij). Kongresmen\u00ebt amerikan\u00eb, demokrati Tom Lantos e republikani Benjamin\nGilman, qysh m\u00eb 1992 ban\u00eb thirrje me an\u00eb t\u00eb nj\u00eb Rezolute t\u00eb Kongresit Amerikan\np\u00ebr njohjen e Pavar\u00ebsis\u00eb s\u00eb Kosov\u00ebs. Tom Lantos, 27 vjet kongresmen, do t\u00eb\ndeklaronte m\u00eb 2007 n\u00eb Kongresin Amerikan: \u201cP\u00ebr Kosov\u00ebn nuk do t\u00eb ket\u00eb Liri pa\nPavar\u00ebsi. Dhe p\u00ebr Bashk\u00ebsin\u00eb Nd\u00ebrkomb\u00ebtare nuk do t\u00eb ket\u00eb asnj\u00eb zgjidhje tjet\u00ebr\nt\u00eb pranueshme p\u00ebrpos Pavar\u00ebsis\u00eb\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Kongresmeni\namerikan republikan, i ndjeri Benjamin A. Gilman i New Yorkut (1922-2016),\npilot amerikan i LDB n\u00eb Japoni, 30 vjet ligjv\u00ebn\u00ebs (1973-2003), qysh n\u00eb prill\n1990 filloi lidhjet e tij me Kosov\u00ebn&#8230;M\u00eb 1994, Gilman, ishte sponsori i nj\u00eb Rezolute\nt\u00eb Kongresit Amerikan, ku i bahej thirrje Presidentit Amerikan Bill Klinton q\u00eb\nt\u00eb hartohej nj\u00eb Raport p\u00ebr Kosov\u00ebn duke k\u00ebrkue miratimin e rekomandimeve p\u00ebr\nmbrojtjen e T\u00eb Drejtave t\u00eb Shqiptar\u00ebve t\u00eb Kosov\u00ebs, duke p\u00ebrfshi edhe mund\u00ebsin\u00eb\ne vendosjes t\u00eb nji Protektoriati Nd\u00ebrkomb\u00ebtar p\u00ebr Kosov\u00ebn s\u00ebbashku me OKB e\nBE-n\u00eb. Ai ka marr\u00eb pjes\u00eb e mbajt\u00eb fjalime edhe n\u00eb demonstratat e shqiptar\u00ebve n\u00eb\nNew York e n\u00eb Washington D.C. E ka mbrojt\u2019 dhe Universitetin e Tetov\u00ebs nga\nsulme godit\u00ebse t\u00eb Qeveris\u00eb s\u00eb at\u00ebhershme Maqedonase t\u00eb koh\u00ebs s\u00eb Gligorovit. Kongresmeni\nGilman, m\u00eb 27 janar 2000, do t\u00eb thoshte p\u00ebr Kosov\u00ebn:-\u201cKemi fituar Luft\u00ebn, por\nnuk kemi fituar ende Paqen&#8230;\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Nd\u00ebr t\u00eb par\u00ebt\nhebrenj\u00eb n\u00eb politik\u00ebn e madhe amerikane, q\u00eb u mor\u00ebn aktivisht me Kosov\u00ebn\ndardane, me \u00e7\u00ebshtjen komb\u00ebtare shqiptare, \u00ebsht\u00eb edhe senatori demokrat i\nMarylandit, 75 vje\u00e7ari i sot\u00ebm, politikani veteran amerikan Benjamin L. Cardin\n(Ben Cardin), q\u00eb i ka 32 vite senator i Amerik\u00ebs (1987-2019), i cili edhe n\u00eb\nqershor 2017 ishte sponsor i nj\u00eb Rezolute n\u00eb Senatin Amerikan q\u00eb k\u00ebrkonte\nndalimin e ndikimit t\u00eb Rusis\u00eb edhe n\u00eb Kosov\u00eb, Shqip\u00ebri e Maqedoni, t\u00eb cilat i\ncil\u00ebson \u201czona t\u00eb rrezikuara\u201d e, ndaj, i k\u00ebrkon Shtetit Amerikan t\u00eb akordojn\u00eb 250\nmilion\u00eb dollar\u00eb USD fonde ndihm\u00eb p\u00ebr mb\u00ebshtetjen e fuqin\u00eb e tyre, p\u00ebr asistenc\u00eb\nn\u00eb mbrojtjen e mekanizmave zgjedhor\u00eb nga sulmet kibernetike, n\u00eb luft\u00ebn kund\u00ebr\nkorrupsionit, n\u00eb forcimin e shtetit t\u00eb s\u00eb drejt\u00ebs.<\/p>\n\n\n\n<p>Nj\u00eb prej tyre,\nprej fillimit e deri m\u00eb sot, \u00ebsht\u00eb dhe kongresmeni amerikan hebre, veterani i\npolitik\u00ebs, 71 vje\u00e7ari demokrat Jerrold Nadler, mik i mir\u00eb i Shqiptar\u00ebve, i cili\nishte n\u00eb 15 vite i zgjedhur asambleist i shtetit t\u00eb New Yorkut dhe prej 27 vitesh\nkongresmen amerikan i SHBA p\u00ebr New Yorkun. <\/p>\n\n\n\n<p>Nj\u00eb tjet\u00ebr, nd\u00ebr\nmiqt\u00eb e kongresmenit Eliot Engel n\u00eb misionin e tij t\u00eb madh p\u00ebr Kosov\u00ebn, ishte\ndhe shkrimtari amerikan hebre, \u201cnd\u00ebrgjegje e njer\u00ebzimit\u201d, Elie Wiesel, i\nmbijetuari i Holokaustit (i ngjash\u00ebm ky me holokaustin serbo-sllav mbi Shqiptar\u00ebt\ne Kosov\u00ebs), Nobelist i Paqes (1986), i dekoruar nga Amerika, Mbret\u00ebria e\nBashkuar, Izraeli, Franca, etj., i em\u00ebruar m\u00eb 1978 nga Presidenti Amerikan\nCarter n\u00eb detyr\u00ebn kryetar i Komisionit Presidencial p\u00ebr Holokaustin. Ai e\nngriti z\u00ebrin p\u00ebr Kosov\u00ebn p\u00ebrball\u00eb bot\u00ebs, n\u00eb masmedia amerikane e nd\u00ebrkomb\u00ebtare,\nn\u00eb takimet me president\u00ebt amerikan\u00eb, si me Bill Klinton e t\u00eb tjer\u00ebt. Ai thoshte\nproverbialisht: \u201cDuhet ta ruani kujtes\u00ebn, ju duhet t\u00eb jeni t\u00eb ndersh\u00ebm, ju\nduhet t\u00eb jeni t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Hebrenjt\u00eb jan\u00eb t\u00eb\nfuqish\u00ebm gjithanshm\u00ebrisht edhe n\u00eb SHBA, pasi Amerik\u00ebn, pas Izraelit, e kan\u00eb dhe\n\u201csht\u00ebpin\u00eb e vet\u201d. Shteti hebraik i Izraelit i ka gjithsej 6.7 milion\u00eb hebrenj\u00eb\n(2018) dhe pothuaj kaq jan\u00eb dhe n\u00eb SHBA: mbi 5.8 milion\u00eb hebrenj\u00eb. Nga 8 milion\u00eb\nhebrenj\u00eb t\u00eb shp\u00ebrndar\u00eb e me ngulime n\u00eb 98 shtete, n\u00eb t\u00eb gjitha kontinentet, mbi\n70 p\u00ebr qind e tyre jan\u00eb aktualisht n\u00eb SHBA. N\u00eb bot\u00ebn e sotme hebrenjt\u00eb po\nrriten shum\u00eb numerikisht n\u00eb Izrael, Amerik\u00eb e kudo n\u00eb Planet (kan\u00eb lindshm\u00ebrin\u00eb\nma t\u00eb madhe n\u00eb Per\u00ebndim); po fuqizohen pandalsh\u00ebm nga ana ekonomiko-financiare dhe\npolitike; po arrijn\u00eb mosh\u00eb mesatare nga ma t\u00eb lartat n\u00eb bot\u00eb (mbi 80 vje\u00e7 p\u00ebr\nburra edhe gra) etj. Pra, kjo, origjina dhe qenia e kongresmenit Eliot Engel\nhebre, i jep kredite t\u00eb mira me pluse e impulse, i jep atij garanci e fuqi t\u00eb\npushtetshme e t\u00eb pashterrshme n\u00eb udh\u00ebt e pesh\u00ebn e tij politike amerikane e\nglobale, si dhe n\u00eb t\u00eb mir\u00eb t\u00eb integrimeve e progresit t\u00eb Shqiptar\u00ebve t\u00eb ndamun padrejt\u00ebsisht\nn\u00eb gjasht\u00eb shtete t\u00eb sotme ballkanike.<\/p>\n\n\n\n<p>Eliot Engel \u00ebsht\u00eb\nnjeri i besimit t\u00eb madh shpirt\u00ebror, i p\u00ebrket fes\u00eb m\u00eb t\u00eb lasht\u00eb t\u00eb bot\u00ebs, fes\u00eb t\u00eb\nJehudizmit (Jahudive, si iu thon\u00eb n\u00eb Mesdheun europian), fe-e cila i\nidentifikon ma s\u00eb miri e i mban ma s\u00eb forti hebrejt\u00eb e Izraelit, t\u00eb Amerik\u00ebs e\nt\u00eb Bot\u00ebs. Sot, n\u00eb Amerik\u00eb, hebrenjt\u00eb e politik\u00ebs, q\u00eb praktikojn\u00eb fen\u00eb jahudi\n(pa i p\u00ebrllogarit\u00eb ata\/disa t\u00eb origjin\u00ebs hebraike, si, p.sh., ish-Sekretarja\nAmerikane e Shtetit, Madelene Ollbrajt\u2013\u201cGruaja e hekurt\u201d p\u00ebr Lirin\u00eb e Kosov\u00ebs)\npo kan\u00eb rritje t\u00eb ndjeshme politike. Kjo duket edhe n\u00eb elektoriadat amerikane t\u00eb\nfundit. Senati Amerikan i ka 9 hebrenj\u00eb (8 t\u00eb Partis\u00eb Demokratike, 1 i pavarur).\nN\u00eb Kongresin e 114-t\u00eb t\u00eb SHBA (2015-\u201917) ishin gjithsej 19 kongresmen\u00eb hebrej\u00eb\njahudi, nd\u00ebrsa n\u00eb t\u00eb 16-tin Kongres (2019-\u201821) jan\u00eb 28 kongresmen\u00eb hebrej\u00eb\njahudi, nga t\u00eb cil\u00ebt 25 demokrat\u00eb e 2 republikan\u00eb. N\u00eb shtetin e New Yorkut jan\u00eb\n1 senator hebre (Chuck Schumer) dhe 5 kongresmen\u00eb hebrenj\u00eb (Eliot Engel, Nita\nLowey, Jerry Nadler, Lee Zeldin, Max Rose). <\/p>\n\n\n\n<p>Eliot Engel \u00ebsht\u00eb\nnj\u00eb amerikan hebre jahudi i p\u00ebrkushtuem \u00e1sht e gjak, fjal\u00eb e hap p\u00ebr Izraelin\u2013vendin\ne origjin\u00ebs s\u00eb tij t\u00eb kahershme, pasi dhe vet Izraeli i quan m\u00ebrgimtar\u00ebt e tij\nt\u00eb \u00e7do kohe e shteti: \u201cF\u00ebmij\u00ebt e Izraelit\u201d. Ai ka lindur hebre n\u00eb nj\u00eb familje\nhebre t\u00eb njohur e me tradit\u00eb humanitare (me gjyshin e tij t\u00eb ardhur p\u00ebr her\u00eb t\u00eb\npar\u00eb n\u00eb Amerik\u00eb); \u00ebsht\u00eb rritur hebre me gjith\u00e7ka hebraike dhe n\u00eb k\u00ebt\u00eb bot\u00eb e at\u00eb\nt\u00eb p\u00ebrtejme do t\u00eb mbetet hebre, me paraardh\u00ebs e pasardh\u00ebs t\u00eb tij. Po t\u00eb mos\nishte hebre ndoshta nuk do t\u00eb ishte as ky Eliot Engeli i sot\u00ebm e i nes\u00ebrm.\nHebrenjt\u00eb, edhe n\u00eb saje t\u00eb zot\u00ebsis\u00eb e krijimit t\u00eb imazhit bot\u00ebror t\u00eb tyne,\nsillen disi si \u201czot\u00ebr\u201d, me dituri e qet\u00ebsi t\u00eb pazakont\u00eb, kan\u00eb unitetin e genit,\nkoordinimit e t\u00eb veprimtarimit t\u00eb pashoq nd\u00ebr koh\u00ebra mij\u00ebravje\u00e7are: \u201cUnitetin\nHebre\u201d t\u00eb ekzistenc\u00ebs, mbijetes\u00ebs e ep\u00ebrsis\u00eb s\u00eb tyre.<\/p>\n\n\n\n<p>Eliot Engel\n\u00ebsht\u00eb mb\u00ebshtet\u00ebs i z\u00ebsh\u00ebm i Izraelit, i pandash\u00ebm me Izraelin, i pandalsh\u00ebm p\u00ebr\nIzraelin, i p\u00ebrkushtuem me jet\u00ebn e tij plot dijeni e energji p\u00ebr Izraelin e vet.\nEliot Engel, qyshce kur hyri n\u00eb Dhom\u00ebn e P\u00ebrfaq\u00ebsuesve t\u00eb Amerik\u00ebs, n\u00eb ma t\u00eb\nparin vit, n\u00eb ma t\u00eb parat pun\u00eb t\u00eb tij, ishte sponsor i nji rezolute t\u00eb\nKongresit Amerikan p\u00ebr njohjen e Jeruzalemit si kryeqytet i panadar\u00eb i Izraelit\n(e vijoi k\u00ebshtu\/k\u00ebsisoj deri m\u00eb 2017), \u00e7ka edh e lotimi i tij ndikoi sadopak e\ngradualisht q\u00eb t\u00eb \u00e7ojn\u00eb m\u00eb 6 dhjetor 2017 edhe n\u00eb firmosjen e Aktit Presidencial\nt\u00eb k\u00ebsaj njohjeje nga Presidenti Amerikan Donald Trump duke pas\u00eb kund\u00ebrshti t\u00eb\nm\u00ebpastajme nga OKB me vot\u00eb kund\u00ebr nga 128 shtete, nji prej tyne dhe Shqip\u00ebria\njon\u00eb. Edhe pas k\u00ebsaj, nj\u00eb grup ligjv\u00ebn\u00ebsish amerikan\u00eb, nd\u00ebr ta, sigurisht e\npatjet\u00ebr, edhe Eliot Engel, shpreh\u00ebn n\u00eb dhjetor 2017 mb\u00ebshtetje p\u00ebr Presidentin\nAmerikan Trump dhe pak\u00ebnaq\u00ebsin\u00eb e tyre p\u00ebr vot\u00ebn kund\u00ebr n\u00eb OKB, etj. Eliot Engel\nedhe her\u00eb tjet\u00ebr, m\u00eb 1995, ishte sponsori i Rezolut\u00ebs s\u00eb Kongresit Amerikan (t\u00eb\nmiratuar me shumic\u00eb d\u00ebrmuese t\u00eb votave) lidhur me aktin e zhvendosjes s\u00eb\nAmbasad\u00ebs Amerikane n\u00eb shtetin hebraik t\u00eb Izraelit, prej nga Tel-Avivi p\u00ebr n\u00eb\nJeruzalem, jo ma von\u00eb se me 31 maj 1999. Engel ishte sponsor edhe i Rezolut\u00ebs s\u00eb\nKongresit Amerikan (v. 2006) q\u00eb i d\u00ebnonte sulmet palestineze me raketa (nga\nHamasi, etj.) ndaj civil\u00ebve izraelit\u00eb, etj. Pra, \u00e7\u00ebshtja e prusht\u00eb, e thukt\u00eb,\nmbishekullore, e Izraelit hebraik e demokratik, \u00ebsht\u00eb nj\u00eb nga \u00e7\u00ebshtjet madhore,\nideale, p\u00ebrpar\u00ebsore t\u00eb&nbsp; jet\u00ebs s\u00eb tij, nj\u00eb\n\u00e7\u00ebshtje me sakrifica, sfida e realitete kontributore edhe t\u00eb tij. Mbetemi me\nshpresim plotor q\u00eb kongresmeni Engel do t\u00eb lobojn\u00eb me kongresmen\u00ebt e senator\u00ebt\nhebrenj\u00eb amerikan\u00eb, q\u00eb edhe Izraeli ta njohin shtetin e ri t\u00eb Kosov\u00ebs dhe\nbashkarisht t\u00eb ndikojn\u00eb fuqish\u00ebm e pandalsh\u00ebm n\u00eb politik\u00ebn bot\u00ebrore p\u00ebr Kosov\u00ebn.<\/p>\n\n\n\n<p>N\u00eb se ka ndonj\u00eb\nshtet tjet\u00ebr, pas Amerik\u00ebs e Izraelit, q\u00eb kongresmeni amerikan Eliot Engel ka\ndhan\u00eb ma shum\u00eb: kjo \u00ebsht\u00eb nji dhe vet\u00ebm nji: kjo \u00ebsht\u00eb vet\u00ebm Kosova, p\u00ebr t\u00eb cil\u00ebn\nka dhan\u00eb gjith\u00e7ka ka mundur dhe gjith\u00e7ka ka dit\u00eb nga nd\u00ebrgjegjia e tij qytetare\namerikane, nga karriera e tij politike, nga besimi jahudi hebre, nga dashuria p\u00ebr\nKosov\u00ebn. Eliot Engel, edhe para nj\u00eb viti, prej Prishtine (n\u00ebntor 2018) do t\u00eb\ndeklaronte botnisht: \u201cKosova \u00ebsht\u00eb sht\u00ebpia ime e dyt\u00eb\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;\u00c7do mik i Amerik\u00ebs, \u00e7do v\u00ebzhgues i politik\u00ebs s\u00eb\nkoh\u00ebs, me siguri e ka v\u00ebn\u00eb re se politikan\u00ebt e lart\u00eb shqiptar\u00eb n\u00eb dy shtetet\nshqiptare: Shqip\u00ebri e Kosov\u00eb, nga trevat etnike shqiptare n\u00eb Maqedoni, Malin e\nZi e Lugin\u00ebn e Preshev\u00ebs, sa her\u00eb shkojn\u00eb p\u00ebr vizita zyrtare n\u00eb SHBA, n\u00eb ma t\u00eb\nparin personalitet t\u00eb madh amerikan, nd\u00ebr t\u00eb par\u00ebt zyrtar\u00eb t\u00eb lart\u00eb amerikan\u00eb,\nq\u00eb i takojn\u00eb zyrtarisht e miq\u00ebsisht, \u00ebsht\u00eb kongresmeni Eliot Engel, sepse ai \u00ebsht\u00eb\nnj\u00eb tjet\u00ebr \u201cder\u00eb e hapur p\u00ebr Shqiptar\u00ebt\u201d, prej nga shpeshtas i \u00e7on mir\u00ebsisht dhe\nn\u00eb\/n\u00ebp\u00ebr \u201csallone t\u00eb politik\u00ebs s\u00eb madhe amerikane\u201d t\u00eb koh\u00ebs s\u00eb sodit. Ali\nAhmeti, kryetari i BDI-s\u00eb,\u2013i partis\u00eb n\u00eb pushtet, i partis\u00eb parlamentare\nkryesore shqiptare, e cil\u00ebson kongresmenin Engel, si \u201cmiku i madh i t\u00eb gjith\u00eb\nShqiptar\u00ebve&#8230;me kontribut t\u00eb madh p\u00ebr \u00c7\u00ebshtjen Shqiptare n\u00eb Ballkan\u201d.(Shkup, 3\nkorrik 2015).<\/p>\n\n\n\n<p>Sigurisht, n\u00eb\nvite e dekada t\u00eb fundit, kur flasim p\u00ebr kontributet e Amerik\u00ebs p\u00ebr Shqiptar\u00ebt,\nve\u00e7an\u00ebrisht p\u00ebr Lirin\u00eb e Pavar\u00ebsin\u00eb dhe p\u00ebr Shtet\u00ebsin\u00eb e Kosov\u00ebs, e kemi n\u00eb\nvizionin ton\u00eb, n\u00eb vler\u00ebsimin e nderimin ton\u00eb, edhe emrin, portretin, veprimtarimin\ne veprat e mira t\u00eb kongresmenit amerikan Eliot Engel, si\u00e7 shprehimon dhe kryetari\ni Kuvendit t\u00eb Republik\u00ebs s\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, Ru\u00e7i, n\u00eb nj\u00eb mesazh p\u00ebrshendetjeje:<em>\u201cPopulli Shqiptar sheh n\u00eb personalitetin tuaj\nmbrojt\u00ebsin m\u00eb t\u00eb spikatur t\u00eb \u00e7\u00ebshtjeve t\u00eb Shqiptar\u00ebve t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb dhe t\u00eb Kosov\u00ebs\np\u00ebr m\u00eb shum\u00eb se tri dekada&#8230;\u201d(Tiran\u00eb,05.01.2019). <\/em><\/p>\n\n\n\n<p>Eliot Engel \u00ebsht\u00eb\nnga lider\u00ebt e lart\u00eb amerikan\u00eb q\u00eb e sheh Kosov\u00ebn me mendje e zem\u00ebr (e ka n\u00eb\nmendjen e zemren e tij), n\u00eb vazhdueshm\u00ebri e p\u00ebrditshm\u00ebri, n\u00eb t\u00eb gjitha an\u00ebt e\nme t\u00eb gjitha hallet e arritjet e saj, sikur t\u00eb ishte nj\u00eb shqiptar i v\u00ebrtet\u00eb. Apo,\nsi\u00e7 e thot\u00eb kryeministri i Kosov\u00ebs, Haradinaj: \u201cp\u00ebr popullin e Kosov\u00ebs emri i Engel\n\u00ebsht\u00eb ikon\u00eb e miq\u00ebsis\u00eb s\u00eb p\u00ebrjetshme me ShBA\u201d(Prishtin\u00eb, 4.01.2019). Ai, Eliot Engel, p\u00ebr \u00c7\u00ebshtje\nt\u00eb Kombit Shqiptar, p\u00ebr arritje e problematika panshqiptare, flet shpirt\u00ebrisht,\nparimisht e institucionalisht n\u00eb Kongresin Amerikan e kudo tjet\u00ebr: flet Shqiptarisht.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>3.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Kongresmeni\namerikan Eliot Engel, \u201cnj\u00eb nd\u00ebr figurat m\u00eb emblematike dhe historike p\u00ebr ne\nShqiptar\u00ebt si dhe p\u00ebr bot\u00ebn demokratike t\u00eb rajonit ton\u00eb\u201d, si\u00e7 e cil\u00ebson (New\nYork, 06.07.2018) atdhetari, biznesmeni e filantropisti Lazim Destani\u2013Nderi i\nKombit nga Tetova n\u00eb Maqedoni, renditet nd\u00ebr politikan\u00ebt veteran\u00eb t\u00eb Amerik\u00ebs\ns\u00eb sotme t\u00eb shek. XXI. <\/p>\n\n\n\n<p>Mbi 72 vje\u00e7ar, i\n17 shkurtit 1947, i lindur n\u00eb Bronx (Bronks) t\u00eb New Yorkut. E \u00e7ka do me than\u00eb\nkjo mosh\u00eb p\u00ebr Eliot Engelin: ve\u00e7 di\u00e7ka e shenjueme n\u00eb kart\u00ebn e identitetit t\u00eb\ntij, n\u00eb CV e skeda t\u00eb ndryshme. Ai \u00ebsht\u00eb plot energji, krejt vitalitet. Trup\natleti. Me mendje shkenctari t\u00eb politik\u00ebs. L\u00ebviz n\u00eb realitete bashk\u00ebkohore\namerikane e nd\u00ebrkomb\u00ebtare si \u201cmal\u201d me p\u00ebrvoj\u00eb jete, politike, diplomacie e, pse\njo, dhe kulturore e fetare. E ka nj\u00eb kujtes\u00eb t\u00eb mir\u00eb. \u00cbsht\u00eb nji qytetar e\npolitikan tipik amerikan, tipik hebre. <\/p>\n\n\n\n<p>Eliot Engel \u00ebsht\u00eb\nn\u00eb nji \u201cmosh\u00eb t\u00eb art\u00eb\u201d p\u00ebr karier\u00eb e poste t\u00eb larta politike n\u00eb Amerik\u00eb, si ky\ni tashmi i kryetarit t\u00eb Komisionit p\u00ebr Politik\u00eb t\u00eb Jashtme t\u00eb Kongresit\nAmerikan. Nuk do me than\u00eb gja mosha p\u00ebr politikan\u00eb t\u00eb fizikut e kalibrit t\u00eb\nEliot Engelit. Ka pas\u00eb Amerika edhe ma t\u00eb vjet\u00ebr. Ishte senatori 100-vje\u00e7ar i\nKarolin\u00ebs s\u00eb Jugut, Strom Thurmond (1902-2003), dikur kandidat p\u00ebr President i\nAmerik\u00ebs, i zgjedhur senator p\u00ebr rreth nji gjys\u00ebm shekulli (1956-2003) e m\u00eb\n2001 ishte dhe kryetar i Senatit Amerikan, mik i Mbretit Leka I Zogu, i cili m\u00eb\n11 tetor 1972 i pati k\u00ebrkue Senatit Amerikan q\u00eb n\u00eb Rekordet (Rekords)\u2013organ\nzyrtar i Kongresit Amerikan, t\u00eb botohet (dhe ashtu ndodhi) Kuvendi e Marr\u00ebveshja\ne Madridit (1972) q\u00eb ishte p\u00ebr bashkimin e t\u00eb gjitha forcave politike t\u00eb\nemigracionit politik e jopolitik shqiptar n\u00ebn moton e Mbretit Zog I \u201cAtdheu mbi\nt\u00eb gjitha\u201d. Amerika e ka dhe Presidentin e sot\u00ebm, Donald Trump, rreth 1 vit ma i\nmadh se kongresmeni Engel. Edhe New Yorku i ka disa kongresmen\u00eb n\u00eb mosh\u00eb ma t\u00eb\nmadhe se Eliot Engel, si Neta Lowey 81 vje\u00e7e, Serrano 75 vje\u00e7, Peter King 74\nvje\u00e7, Maloney 73 vje\u00e7, Nadler mbi 72 vje\u00e7. <\/p>\n\n\n\n<p>Eliot Engel\n\u00ebsht\u00eb kongresmen amerikan me pesh\u00eb politike i SHBA edhe nga fakti se shteti\nfederal i New Yorkut i ka 27 kongresmen\u00eb (6 prej tyre republikan\u00eb) duke u\nrendit i treti \u00e1 i kat\u00ebrti p\u00ebr nga numri i kongresmen\u00ebve amerikan\u00eb: vjen pas\nKalifornis\u00eb me 53 kongresmen\u00eb (7 prej tyre republikan\u00eb) e Teksasit me 36\nkongresmen\u00eb (13 prej tyre republikan\u00eb). Edhe shteti Florida i ka 27 kongresmen\u00eb\n(14 prej tyre republikan\u00eb). K\u00ebto kat\u00ebr shtete federale kan\u00eb ndikime politike,\nekonomike e kulturore n\u00eb SHBA deri dhe n\u00eb elektoriada (shpesh, edhe p\u00ebrcaktimore\nrezultatesh n\u00eb Zgjedhje Presidenciale). <\/p>\n\n\n\n<p>Eliot Engel ka\npesh\u00eb t\u00eb (pa)dukshme n\u00eb Partin\u00eb Demokratike Amerikane. New Yorku\u2013 nj\u00eb nga\nshtetet federale ma me pesh\u00eb n\u00eb SHBA (nga ekonomia njujorkeze, \u201cfinancat\nmanhataniane\u201d, popullsia e tij, vendndodhja e disa institucioneve nd\u00ebrkomb\u00ebtare,\nvendbanimi i politikan\u00ebve t\u00eb m\u00ebdhenj amerikan\u00eb e bot\u00ebror\u00eb, etj.) duket se \u00ebsht\u00eb\nn\u00ebn pushtetin politik t\u00eb &nbsp;demokrat\u00ebve,\npasi dy senator\u00ebt e k\u00ebtij shteti dhe 21 nga kongresmen\u00ebt e tij jan\u00eb demokrat\u00eb. Tashma,\nsivjet (2019-\u201921), demokrat\u00ebt kan\u00eb marr\u00eb dhe pushtetin e shumic\u00ebs n\u00eb Kongresin\nAmerikan. (Po kjo nuk do t\u00eb thot\u00eb se Republikan\u00ebt nuk kan\u00eb pesh\u00ebn e fuqin\u00eb e\ntyre t\u00eb madhe e t\u00eb shquar n\u00eb New York e Amerik\u00eb dhe n\u00eb Bot\u00eb, pasi dhe nga 20\nPresident\u00ebt e Amerik\u00ebs n\u00eb dy shekujt e fundit (1901-2019) jan\u00eb 12 prej tyre\nrepublikan\u00eb (PR): Roosevelt (i 26-ti president), Taft (27), Harding (29),\nCoolidge (30), Hoover (31), Eisenhover (34), Nikson (37), Ford (38), Regan\n(40), George H. W. Bush (41), George W. Bush (43) e Donald Trump (i 45-ti\nPresident)). E thanun ndryshe figurativisht, krahasimisht, politikisht, po\nmendoj se dy partit\u00eb politike n\u00eb Amerik\u00eb: Republikane e Demokratike, jan\u00eb dhe si\n\u201cdy duart e dy kamb\u00ebt politike\u201d t\u00eb Amerik\u00ebs.<\/p>\n\n\n\n<p>N\u00eb New York (n\u00eb Chappaqua)\njeton e veprimtaron (nd\u00ebr)komb\u00ebtarisht dhe Familja Presidenciale Klinton, dy\npersonalitete epokale: Bill Klinton e Hillary Klinton, dy nga miqt\u00eb e m\u00ebdhenj\nt\u00eb Shqiptar\u00ebve, me t\u00eb cil\u00ebt ka nj\u00eb miq\u00ebsi t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb edhe kongresmeni demokrat\nEliot Engel, q\u00eb shpesh her\u00eb bisedat e tyre nd\u00ebrveti kan\u00eb \u00e7ue deri n\u00eb\nvendimmarrje amerikane p\u00ebr Kosov\u00ebn e Shqip\u00ebrin\u00eb, p\u00ebr \u00e7\u00ebshtje shqiptare n\u00eb\nBallkan, sidomos para e gjat\u00eb Luft\u00ebs n\u00eb Kosov\u00eb. Presidenti Amerikan Bill\nKlinton, m\u00eb 24 mars 1999, disa or\u00eb para fillimit t\u00eb Luft\u00ebs n\u00eb Kosov\u00eb, pati nj\u00eb\nbised\u00eb speciale e koinfedenciale me kongresmenin amerikan Eliot Engel, mik i\nmadh i Kosov\u00ebs.<\/p>\n\n\n\n<p>Kongresmeni\nveteran, demokrati Eliot Engel, \u00ebsht\u00eb njeri e politikan miq\u00ebsor jo vet\u00ebm me\ndemokrat\u00ebt e Kongresit, Senatit e Sht\u00ebpis\u00eb s\u00eb Bardh\u00eb, por edhe me&nbsp; president\u00ebt republikan\u00eb t\u00eb Amerik\u00ebs, edhe me senator\u00eb\ne kongresmen\u00eb republikan\u00eb, me Sekretar\u00ebt republikan\u00eb t\u00eb Shtetit Amerikan (p\u00ebr \u00e7ka\nka marr\u00eb ka\u2019i\u2019her\u00eb kritika politike e mediatike dhe nga t\u00eb Partis\u00eb s\u00eb tij Demokratike),\npor kjo mir\u00ebsjellje politike parimore e ka\u2019i\u2019her\u00eb pragmatiste i ka ndihmue p\u00ebr\nmir\u00eb atij. Engel mbetet gjithnji i mendimit praktik e i bindjes s\u00eb tij\npolitike, se:\u201cpavar\u00ebsisht se kush \u00ebsht\u00eb n\u00eb Sht\u00ebpin\u00eb e Bardh\u00eb, Presidenti dhe\nKongresi duhet t\u00eb punojn\u00eb bashk\u00eb n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb t\u2019i kryejn\u00eb pun\u00ebt p\u00ebr popullin\namerikan\u201d(\u201cDaily News\u201d, 28 shkurt 2017). <\/p>\n\n\n\n<p>Kongresmeni Engel\nka q\u00ebn\u00eb nj\u00eb nga p\u00ebrkrah\u00ebsit politik kontributor (sponsori kryesor ishte\nsenatori republikan Bob Dole) i Ultimatumit t\u00eb 25 Dhjetorit 1992 (\u201cParalajm\u00ebrimi\ni Krishtlindjeve\u201d) i Presidentit republikan Amerikan Xhorxh H. W. Bush\n(1989-\u201993) drejtuar Milloshevi\u00e7it t\u00eb Serbis\u00eb s\u00eb Madhe p\u00ebr \u201cVij\u00ebn e Kuqe\u201d p\u00ebr\nKosov\u00ebn. <\/p>\n\n\n\n<p>Engel,&nbsp;sipas\n\u201cRoll Call\u201d (gazet\u00eb e Capitol Hill, tetor 2017) \u00ebsht\u00eb nj\u00eb avokat i vjet\u00ebr n\u00eb\nligj\u00ebv\u00ebn\u00ebsin amerikan p\u00ebr shqiptar\u00ebt e Kosov\u00ebs. Ai ishte nd\u00ebr ligjv\u00ebn\u00ebsit e\npar\u00eb q\u00eb u b\u00ebri thirrje administrat\u00ebs s\u00eb Klintonit, q\u00eb t\u00eb nd\u00ebrhyj\u00eb n\u00eb Luft\u00ebn e\nKosov\u00ebs kund\u00ebr forcave ushtarake e policore t\u00eb Presidentit Sllobodan\nMilloshevi\u00e7. Ai, m\u00eb von\u00eb, s\u00eb bashku me kolg\u00ebt e tij miq t\u00eb shqiptarve n\u00eb\nCapitol Hill, shtyu Administrat\u00ebn Bush, q\u00eb Shtetet e Bashkuara t\u00eb njohin\nKosov\u00ebn, kur shpalli Pavar\u00ebsin\u00eb e saj, n\u00eb 17 Shkurt 2008.<\/p>\n\n\n\n<p>Kongresmeni\nEngel i ka k\u00ebrkuar shpjegime e llogari edhe administrat\u00ebs demokrate t\u00eb\nDepartamentit Amerikan t\u00eb Shtetit (DPA), si m\u00eb 2 mars 2012 n\u00eb Komisionin e\nPolitik\u00ebs s\u00eb Jashtme t\u00eb Kongresit Amerikan donte shpjegime-shtes\u00eb p\u00ebr Kosov\u00ebn nga\nSekretare e Departamentit Amerikan t\u00eb Shtetit, Hillary Clinton (2009-\u201913) ku,\nmes tjerash, ai, theksoi: \u201cPo shpresoj\u00eb se SHBA-ja do t\u00eb k\u00ebrkoj m\u00ebnyra shtes\u00eb\np\u00ebr ta mb\u00ebshtetur edhe m\u00eb tutje Kosov\u00ebn n\u00eb k\u00ebt\u00eb pro\u00e7es, p\u00ebrfshir\u00eb k\u00ebtu\nProgramin e Mij\u00ebvje\u00e7arit dhe duke shtuar presionin p\u00ebr ardhm\u00ebrin\u00eb e Kosov\u00ebs n\u00eb\nBE\u201d dhe, p\u00ebr ma tej e ma shum\u00eb, ai donte siguri nga DAP se \u201cSerbia do t\u2019i\nzbatoj\u00eb detyrat q\u00eb ka marr\u00eb me rastin e arritjes s\u00eb Marr\u00ebveshjeve me Kosov\u00ebn\u201d. <\/p>\n\n\n\n<p>Kongresmeni\namerikan Eliot Engel iu ka drejtuar shpesh me letra zyrtare, ka folur gjithato\nher\u00eb n\u00eb takime t\u00eb drejtp\u00ebrdrejta t\u00eb planifikuara, k\u00ebrkuara apo rasti, edhe me\ndy president\u00ebt demokrat\u00eb amerikan\u00eb t\u00eb dekadave t\u00eb fundit, Bill Klinton\n(1993-2001) e Barak Obama (2009-\u201917), lidhur dhe me \u00e7\u00ebshtje panshqiptare n\u00eb\nBallkan, n\u00eb Kosov\u00eb e Shqip\u00ebri, Maqedoni e Malin e Zi, Lugin\u00ebn e Preshev\u00ebs. <\/p>\n\n\n\n<p>Edhe Pacolli,\nzv\/kryeminist\u00ebr e minist\u00ebr i Jasht\u00ebm i Kosov\u00ebs, jep vler\u00ebsime lartnore e\nmeritore duke cil\u00ebsue p\u00ebrcaktimisht se kongresmeni Eliot Eng\u00ebl \u00ebsht\u00eb nj\u00eb \u201cz\u00eb i\nhersh\u00ebm dhe i fort\u00eb p\u00ebr Kosov\u00ebn\u201d (07.11.2018), se \u201cEngel ishte me ne, kur miqt\u00eb\nnuk ishin t\u00eb shumt\u00eb, Engel ishte pran\u00eb nesh, kur e ardhmja e jon\u00eb nuk ishte\nedhe aq e sigurt\u00eb. Engel ishte me ne n\u00eb luft\u00eb, n\u00eb paqe, n\u00eb okupim, n\u00eb liri.P\u00ebr\nKosov\u00ebn, Engel \u00ebsht\u00eb hero i cili bashk\u00ebndjeu me t\u00eb gjitha momentet tona,\nnj\u00ebher\u00ebsh maratonist i politik\u00ebs p\u00ebrkrah\u00ebse t\u00eb SHBA-ve, p\u00ebr popullin dhe\nshtetin m\u00eb proamerikan n\u00eb bot\u00eb\u201d(Prishtin\u00eb, 04.01.2019).<\/p>\n\n\n\n<p>Kongresmeni\nEngel i shkruante let\u00ebr Presidentit Obama e p\u00ebrfaq\u00ebsuesve demokrat\u00eb e\nrepublikan\u00eb t\u00eb Senatit Amerikan (25 korrik 2010) p\u00ebr dyfishim e p\u00ebrpjekjeve p\u00ebr\nnjohjen e Pavar\u00ebsis\u00eb s\u00eb Kosov\u00ebs nga miq e aleat\u00eb t\u00eb Amerik\u00ebs n\u00eb Bot\u00eb. <\/p>\n\n\n\n<p>Kongresmeni\nEngel, n\u00eb krye t\u00eb 20 kongresmen\u00ebve demokrat\u00eb e republikan\u00eb, i shkruante let\u00ebr\nPresidentit Amerikan Barak Obama (17 shkurt 2011) q\u00eb Kosova e Ballkani Jugor t\u00eb\njen\u00eb p\u00ebrpar\u00ebsi e SHBA-ve.<\/p>\n\n\n\n<p>Kongresmeni\nEngel ishte firma e par\u00eb n\u00eb list\u00ebn e 40 kongresmen\u00ebve republikan\u00eb e demokrat\u00eb\nq\u00eb i shkruanin let\u00ebr Presidentit Amerikan Barak Obama (11 shkurt 2014) p\u00ebr\nintegrimin e Maqedonis\u00eb e t\u00eb Malit t\u00eb Zi n\u00eb NATO, q\u00eb Kosov\u00ebs t\u2019i ofrohet nj\u00eb\nvend n\u00eb Partrenitetin p\u00ebr Paqe, etj.<\/p>\n\n\n\n<p>Kongresmeni demokrat\nEliot Engel, si lotues i madh amerikan p\u00ebr sigurimin e mb\u00ebshtetjes amerikane e\nnd\u00ebrkomb\u00ebtare p\u00ebr Pavar\u00ebsin\u00eb e Kosov\u00ebs, pati ndikim e bashk\u00ebpunime t\u00eb tij (edhe\np\u00ebr \u00e7\u00ebshtje t\u00eb tjera panshqiptare n\u00eb Ballkan) edhe me Presidentin republikan\nAmerikan Xhorxh W. Bush (2001-\u201909).<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;Kongresmeni Eliot Engel, pavar\u00ebsisht kritikave,\nndonji dyshimi politik publik e q\u00ebndrimeve vetiake e institucionale, partiake e\npolitike ndaj Presidentit aktual Amerikan Donald Trump, ka pas\u00eb e ka ndikime e\nbashk\u00ebpunime t\u00eb tij p\u00ebr interesat gjeo-strategjike t\u00eb Amerik\u00ebs n\u00eb Ballkan, kryesisht\ne zyrtarisht n\u00ebp\u00ebrmjet Sekretar\u00ebve t\u00eb Shtetit Amerikan, Tillerson e Pompeo, \u00e7ka\ndo t\u00eb jet\u00eb ma e domosdoshme dhe e shpesht\u00eb me zgjedhjen e tij n\u00eb krye t\u00eb Komisionit\np\u00ebr Politik\u00ebn e Jashtme t\u00eb Kongresit Amerikan. Engel e ka ngrit\u00eb zanin edhe n\u00eb\nmuajt e fundit tek Presidenti Trump me letrat e tij zyrtare duke k\u00ebrkue\ndrejt\u00ebsi p\u00ebr viktimat e Luft\u00ebs s\u00eb fundit n\u00eb Kosov\u00eb e d\u00ebnimin e kriminel\u00ebve serb\u00eb\n(29 dhjetor 2018); p\u00ebr antar\u00ebsimin e Maqedonis\u00eb s\u00eb Veriut n\u00eb NATO (7 shkurt\n2019), etj.<\/p>\n\n\n\n<p>Eliot Engel, k\u00ebsisoj,\nk\u00ebshtu, ka nj\u00eb pesh\u00eb e rol t\u00eb ndjesh\u00ebm n\u00eb politik\u00ebn amerikane p\u00ebr shkak t\u00eb\nkoh\u00ebs, p\u00ebrvoj\u00ebs, funksioneve e detyrave n\u00eb Dhom\u00ebn e P\u00ebrfaq\u00ebsuesve t\u00eb SHBA; edhe\np\u00ebr shkak t\u00eb q\u00ebndrimeve t\u00eb tij t\u00eb drejta e t\u00eb shpeshta p\u00ebr Kosov\u00ebn e Shqip\u00ebrin\u00eb,\nMaqedonin\u00eb e Malin e Zi e Lugin\u00ebn e Preshev\u00ebs (si dhe p\u00ebr \u00e7\u00ebshtje e\nproblematika n\u00eb Amerik\u00ebn e Jugut, Europ\u00eb, Azi, Afrik\u00eb, etj.); p\u00ebr shkak t\u00eb miq\u00ebve\nt\u00eb tij t\u00eb shumt\u00eb n\u00eb t\u00eb gjitha kontinentet e bot\u00ebs; disi edhe p\u00ebr shkak t\u00eb\nnumrit t\u00eb madh t\u00eb kongresmen\u00ebve n\u00eb New York; sigurisht edhe p\u00ebr shkak t\u00eb\nnjohjeve e lidhjeve vetjake, partiake, origjin\u00ebs s\u00eb tij nacionale, etj. me\nkongresmen\u00eb e senator\u00eb demokrat\u00eb e republikan\u00eb, me ish-president\u00eb t\u00eb Amerik\u00ebs,\nme personalitete t\u00eb larta t\u00eb Amerik\u00ebs q\u00eb kan\u00eb sh\u00ebrbyer apo sh\u00ebrbejn\u00eb n\u00eb Senat e\nKongres, n\u00eb Departamente Amerikane t\u00eb Shtetit e n\u00eb Sht\u00ebpin\u00eb e Bardh\u00eb. <\/p>\n\n\n\n<p><strong>4.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Eliot Engel, tashma,\nnga nj\u00eb em\u00ebr i mir\u00ebnjohur nju-jorkez e amerikan, me nismat e tij edhe\nnd\u00ebrkomb\u00ebtare e, ve\u00e7mas pas zgjedhjes s\u00eb tij, n\u00ebnkryetar e tashti, kryetar i Komisionit\np\u00ebr Politik\u00eb t\u00eb Jashtme t\u00eb Kongresit Amerikan, \u00ebsht\u00eb b\u00e2 edhe nj\u00eb em\u00ebr planetar i\npolitik\u00ebs globale n\u00eb Amerik\u00ebn e Veriut e t\u00eb Jugut, n\u00eb Karaibet, n\u00eb Euro-Azi,\nAfrik\u00eb, etj. <\/p>\n\n\n\n<p>Eliot Engel, si\nnj\u00eb amerikan i v\u00ebrtet\u00eb, si nji politikan i p\u00ebrvoj\u00ebs s\u00eb gjat\u00eb e t\u00eb madhe, i\nfrontit t\u00eb par\u00eb, i p\u00ebrkushtimit real, \u00ebsht\u00eb marr\u00eb n\u00eb detyr\u00ebn e tij t\u00eb\nligjv\u00ebn\u00ebsit amerikan edhe me \u00e7\u00ebshtje t\u00eb gjithanshme t\u00eb vendit t\u00eb tij\u2013SHBA, si: Reforma\nSh\u00ebndet\u00ebsore, Siguria Komb\u00ebtare, Strehimi, Arsimi, Energjia, t\u00eb Drejtat e\nNjeriut (p\u00ebrmir\u00ebsimi i sh\u00ebndetit mendor, SIDA, etj.) Politikat Tregtare, Kontrolli\ni Arm\u00ebve, Mbrojtja e Mjedisit nga ndotjet, Taksat, Droga, Mbrojtja e Kafsh\u00ebve,\netj., t\u00eb cilat e kan\u00eb b\u00e1 at\u00eb politikan ma universal, i kan\u00eb krijue nji lidhje\nma t\u00eb mir\u00eb e ma afatgjat\u00eb me elektoratin e tij, ia kan\u00eb rrit\u00eb lart\u00ebsisht\nfigur\u00ebn e tij qytetare e politike si p\u00ebrfaq\u00ebsues mbi tredekador n\u00eb Kongresin\nAmerikan. E, megjithat\u00eb, ai, gjithmon\u00eb, gjithnji, ka gjet\u00eb e gjen koh\u00ebn, vendin\ne m\u00ebnyren t\u00eb merret p\u00ebrpar\u00ebsisht, aktivisht, parimisht, edhe me \u00e7\u00ebshtje\npanshqiptare n\u00eb Ballkanin Per\u00ebndimor, t\u00eb jet\u00eb nj\u00eb misionar e avokat mbrojt\u00ebs\npolitik e diplomatik edhe p\u00ebr Shqiptar\u00ebt e Kosov\u00ebs e t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, t\u00eb\nMaqedonis\u00eb e t\u00eb Malit t\u00eb Zi, t\u00eb Lugin\u00ebs s\u00eb Preshev\u00ebs, etj., ndaj meriton mir\u00ebnjohje\nshqiptare edhe ma t\u00eb madhe. \u201cN\u00eb Washington kam qen\u00eb i pari, nj\u00eb prej t\u00eb par\u00ebve,\nq\u00eb kam b\u00ebr\u00eb thirrje p\u00ebr nj\u00eb Kosov\u00eb t\u00eb pavarur, dhe shum\u00eb njer\u00ebz m\u00eb thoshin se\nkjo kurr\u00eb nuk do t\u00eb ndodhte, se \u00ebsht\u00eb \u00ebnd\u00ebrr e parealizueshme\u2026dhe ja ku jemi\u201d,-tha\nEngel n\u00eb nj\u00eb intervist\u00eb ekskluzive dh\u00ebn\u00eb p\u00ebr \u201cKoha Ditore\u201d(Kosov\u00eb, 20 shkurt\n2018).<\/p>\n\n\n\n<p>Eliot Engel, si\nkongresmen amerikan, antar e kryesues n\u00eb komisione, \u00ebsht\u00eb angazhue p\u00ebrplotm\u00ebrisht,\nn\u00eb pandashm\u00ebri e pandalshm\u00ebri, n\u00eb mbi tre dekada, me \u00e7\u00ebshtje t\u00eb Politik\u00ebs s\u00eb\nJashtme t\u00eb SHBA. Ai i ka p\u00ebrpar\u00ebsore, n\u00eb rendin e dit\u00ebs, s\u00eb parit-\u00e7\u00ebshtje me\ndiell e han\u00eb, t\u00eb Izraelit n\u00eb Lindjen e Mesme dhe, s\u00eb dytit- t\u00eb Kosov\u00ebs n\u00eb\nBallkan, p\u00ebr t\u00eb cilat \u00ebsht\u00eb sponsor e firm\u00ebtar i disa Rezolutave t\u00eb Kongresit\nAmerikan etj.; ka lobuar dhe n\u00eb Departamentin Amerikan t\u00eb Shtetit, n\u00eb Sht\u00ebpin\u00eb\ne Bardh\u00eb, n\u00eb organizma nd\u00ebrkomb\u00ebtare, n\u00eb disa vende t\u00eb bot\u00ebs, kryesisht p\u00ebr\nLirin\u00eb, Pavar\u00ebsin\u00eb e Shtet\u00ebsin\u00eb e Kosov\u00ebs, etj.<\/p>\n\n\n\n<p>Kongresmeni amerikan\nEliot Engel, m\u00eb 2002, s\u00ebbashku me senator\u00ebt e New Yorkut, Hillary Klinton e\nChuck Schumer, e pothuaj 300 antar\u00eb t\u00eb Dhom\u00ebs s\u00eb P\u00ebrfaq\u00ebsuesve t\u00eb SHBA, iu\nbashkuan Rezolut\u00ebs p\u00ebr dh\u00ebnien e autorizimit Presidentit Amerikan Xhorxh W.\nBush p\u00ebr Luft\u00ebn n\u00eb Irak, por ma von\u00eb, pas disa vitesh reflektoi me prononcime e\nnisma zyrtare publike p\u00ebr t\u00ebrheqje amerikane nga Iraku, etj. dhe p\u00ebrpjekjet e\ntij u vler\u00ebsuan nga Veteran\u00ebt e Luft\u00ebs t\u00eb Irakut e t\u00eb Afganistanit. Ai \u00ebsht\u00eb\nnisiator e sponsor i nj\u00eb Rezolute t\u00eb Kongresit (m\u00eb 1996) p\u00ebr t\u00ebrheqjen e\ntrupave turke nga Qipro etj.. Ai, s\u00ebbashku me senatorin demokrat nga shteti\nfederal Iowa, Tom Harkin, jan\u00eb bashkautor\u00eb t\u00eb Protokollit Harkin-Engel, q\u00eb\ntrajton kritikuesh\u00ebm pun\u00ebn e f\u00ebmij\u00ebve n\u00eb fushat e kakaos n\u00eb Afrik\u00ebn\nPer\u00ebndimore. Ai \u00ebsht\u00eb marr\u00eb me \u00e7\u00ebshtje t\u00eb ndryshme, t\u00eb caktuara, problematike,\nedhe n\u00eb Ishujt Karaibe\u2013n\u00eb Haiti e Republik\u00ebn Domenikane; n\u00eb Brazil t\u00eb Amerik\u00ebs\nLatine; n\u00eb Siri e Liban n\u00eb Lindjen e Mesme; n\u00eb Irland\u00eb, etj. megjithat\u00eb e\npavar\u00ebsisht nga k\u00ebto angazhime t\u00eb m\u00ebdha nd\u00ebrkomb\u00ebtare, kongresmeni amerikan\nEliot Engel&nbsp; ka gjet\u00eb koh\u00eb e mund\u00ebsi t\u00eb\nmerret edhe me Kosov\u00ebn e \u00e7\u00ebshtjet panshqiptare n\u00eb Ballkanin Jugor. Jason\nSteinbaum, k\u00ebshilltar e shef i Zyr\u00ebs p\u00ebr \u00c7\u00ebshtjet Nd\u00ebrkomb\u00ebtare t\u00eb kongresmenit\namerikan Eliot Engel, shprehej nja tre vite ma heret n\u00eb \u201cKlan-Kosova\u201d\n(16.02.2016) se \u201cangazhimi i tij personal p\u00ebr Kosov\u00ebn ka q\u00ebn\u00eb puna e tij q\u00eb i\nka sjell\u00eb k\u00ebnaq\u00ebsin\u00eb m\u00eb t\u00eb madhe. Engel ka rezervuar p\u00ebr Kosov\u00ebn m\u00eb shum\u00eb koh\u00eb\nse p\u00ebr \u00e7do vend tjet\u00ebr\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Ardhja e\nkongresmenit Eliot Engel n\u00eb krye t\u00eb Komisionit p\u00ebr Politik\u00eb t\u00eb Jashtme (q\u00eb ka\nn\u00eb k\u00ebt\u00eb mandat t\u00eb ri 47 antar\u00eb-26 demokrat\u00eb e 21 republikan\u00eb, me n\u00ebnkryetar\nrepublikanin Mike McCaul nga Teksasi) p\u00ebrkon me angazhime t\u00eb m\u00ebdha prioritetare\ne globale t\u00eb SHBA n\u00eb bot\u00ebn e sotme si marr\u00ebdhaniet e Amerik\u00ebs me Kin\u00ebn, Rusin\u00eb,\nIranin, Koren\u00eb e Veriut, Lindjen e Mesme, Turqin\u00eb, etj., ndaj Ballkani, \u00c7\u00ebshtjet\nShqiptare n\u00eb Ballkanin Per\u00ebndimor, kan\u00eb ma pak fokusime p\u00ebrkushtimore, trajtime\nshum\u00ebplan\u00ebshe e zgjidhje t\u00eb menj\u00ebhershme e finale; jan\u00eb disi n\u00eb periferi t\u00eb\npolitik\u00ebs s\u00eb madhe amerikane, por kurrsesi jasht\u00eb v\u00ebmendjes p\u00ebrdit\u00ebsore e\nafatgjat\u00eb diplomatike, politike, ushatarake e ekonomike amerikane. P\u00ebr ma tep\u00ebr\ne ma mir\u00eb, tashma, prania, q\u00ebnia e kongresmenit Engel kryetar i k\u00ebtij Komisioni\nt\u00eb randsish\u00ebm p\u00ebrban siguri ma t\u00eb lart\u00eb e ma t\u00eb plot\u00eb, q\u00eb si\u00e7 e thot\u00eb\npersonaliteti shqiptaro-amerikan Harry Bajraktari \u2013 Nderi i Kombit: \u201c\u00e7\u00ebshtjet q\u00eb u\ninteresojn\u00eb shqiptar\u00ebve nuk do t\u00eb lihen n\u00eb harres\u00eb dhe q\u00eb SHBA nuk do ta\nlargoj\u00eb v\u00ebmendjen nga rajoni yn\u00eb\u201d dhe Engel \u201cnga detyra e re, do t\u00eb ket\u00eb m\u00eb\nshum\u00eb fuqi e mund\u00ebsi p\u00ebr t\u00eb na ndihmuar n\u00eb pun\u00ebn ton\u00eb&#8230;\u201d dhe, ai, \u201cnuk do t\u00eb\nket\u00eb nevoj\u00eb t\u2019i lutet dikujt tjet\u00ebr p\u00ebr t\u00eb vendosur temat shqiptare n\u00eb kalendarin\ne pun\u00ebs t\u00eb Komitetit&#8230;\u201d(\u201cDielli\u201d-Amerik\u00eb;\u201cBotaSot\u201d-Kosov\u00eb-Europ\u00eb;Limit.al-Shqip\u00ebri,\n14 n\u00ebntor 2018).<\/p>\n\n\n\n<p>Komisioni p\u00ebr Politik\u00eb t\u00eb Jashtme i Kongresit Amerikan, me kryetar\naktual mikun e madh e t\u00eb shquar t\u00eb Shqiptar\u00ebve, Eliot Engelin, merret edhe me \u00e7\u00ebshtje\nt\u00eb caktuara t\u00eb politik\u00ebs s\u00eb jashtme amerikane p\u00ebr Ballkanin Per\u00ebndimor\n(Shqip\u00ebri, Kosov\u00eb, Maqedoni, Mali i Zi\u2026) q\u00eb kan\u00eb t\u00eb bajn\u00eb me paqen, demokracin\u00eb,\nsigurin\u00eb, ekonomin\u00eb, etj. Disa prej tyne: financimi p\u00ebr pranin\u00eb e domosdoshme ushtarake\namerikane n\u00eb Kosov\u00eb; ndihma e jashtme p\u00ebr dhjetra programe t\u00eb ndryshme\namerikane, si Programi i Korporat\u00ebs s\u00eb Sfidave t\u00eb Mij\u00ebvje\u00e7arit-MCC (q\u00eb me\nndihmen e kongresmenit amerikan Engel u p\u00ebrfshi parvjet dhe Kosova me 49.6\nmilion\u00eb USD), etj.; projektet ushtarake n\u00eb Shqip\u00ebri, q\u00eb jan\u00eb n\u00eb vazhdim\u00ebsi e n\u00eb\nrritje; projektet e USAID (Agjensia e Shteteve t\u00eb Bashkuara p\u00ebr Zhvillimin\nNd\u00ebrkomb\u00ebtar) q\u00eb ka dhan\u00eb ndihma t\u00eb m\u00ebdha p\u00ebr vendet e rajonit t\u00eb Ballkanit: n\u00eb\nShqip\u00ebri mbi 500 milion\u00eb USD p\u00ebrgjat\u00eb viteve 1992-2019; n\u00eb Kosov\u00eb 40.5 milion\u00eb\nUSD p\u00ebr v.2017; n\u00eb Maqedoni 22.4 milion\u00eb USD p\u00ebr v.2017, n\u00eb Serbi 14.3 milion\u00eb\nUSD p\u00ebr v. 2017 (ku p\u00ebrfito dhe Lugina shqiptare e Preshev\u00ebs me tre komunat e\nsaj); n\u00eb Malin e Zi 1.2 milion\u00eb USD p\u00ebr v.2017; financimet lidhur me dislokimin\ne trupave amerikane edhe n\u00eb Ballkanin Per\u00ebndimor; Akti p\u00ebr Ndihm\u00ebn e Jashtme e\nlegjislacione t\u00eb tjera q\u00eb kan\u00eb t\u00eb b\u00ebjn\u00eb me promovimin e demokracis\u00eb, zbatimit\nt\u00eb t\u00eb drejt\u00ebs nd\u00ebrkomb\u00ebtare; etj.<\/p>\n\n\n\n<p>Sigurisht,\nmendoj, se edhe Komisioni p\u00ebr Politik\u00eb t\u00eb Jashtme n\u00eb Kongresin Amerikan,\nKongres i dekoruem nga Presidenti i Kosov\u00ebs dr. Ibrahim Rugova me \u201cMedalja e\nArt\u00eb e Liris\u00eb\u201d(2004), p\u00ebrve\u00e7 t\u00eb tjerave, duhet t\u00eb hedhin ma shum\u00eb drit\u00eb, t\u00eb\nrrezatojn\u00eb ma shum\u00eb qart\u00ebsi publike edhe p\u00ebr Shqiptar\u00ebt lidhur me bisedimet e\nmarr\u00ebveshjet Kosov\u00eb-Serbi, si rasti i Tha\u00e7it p\u00ebr \u00e7\u00ebshtjen e kufijve me Serbin\u00eb,\netj. si dhe mundet (ndoshta) me i kushtue ma shum\u00eb v\u00ebmendje konkrete \u00c7\u00ebshtjeve\nShqiptare edhe n\u00eb Lugin\u00ebn e Preshev\u00ebs, n\u00eb Sanxhak (Tregu i Ri) q\u00eb&nbsp; jan\u00eb n\u00ebn&nbsp;\nSerbi, etj. pasi Shqiptar\u00ebt jan\u00eb kombi ma pro-amerikan n\u00eb bot\u00eb.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>5.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Eliot Engel, p\u00ebrgjat\u00eb\nkoh\u00ebs q\u00eb ishte asambleist i shtetit t\u00eb New Yorkut dhe, deri m\u00eb tashti,\nkongresmen i SHBA p\u00ebr shtetin e New Yorkut, u njoh nga af\u00ebr e p\u00ebr mir\u00eb edhe me\nshqiptar\u00eb t\u00eb M\u00ebrgat\u00ebs s\u00eb Vjet\u00ebr e t\u00eb Re, kryesisht n\u00eb qytetin e New Yorkut (me\npes\u00eb rajonet: Bronx, Manhattan, Brooklyn, Queens, Staten Island), t\u00eb shtetit t\u00eb\nNew Yorkut, t\u00eb \u201cTreshtetshit\u201d (New York, New Jersey, Connecticut), n\u00eb\nkryeqytetin federal amerikan Washington D.C. e kudo tjet\u00ebr n\u00eb Amerik\u00eb.<\/p>\n\n\n\n<p>Eliot Engel u\nnjoh me shqiptar\u00eb t\u00eb t\u00eb dy Luft\u00ebrave Bot\u00ebrore e Ballkanike dhe t\u00eb Luft\u00ebs s\u00eb\nfundit t\u00eb Kosov\u00ebs; me t\u00eb koh\u00ebrave t\u00eb rregjimeve t\u00eb ndryshme n\u00eb Ballkanin\nPer\u00ebndimor; t\u00eb pleqnive t\u00eb mo\u00e7me t\u00eb odave e kuvendeve dhe t\u00eb bot\u00ebs akademike;\nt\u00eb pun\u00ebs s\u00eb dit\u00ebs e t\u00eb bizneseve t\u00eb vogla e t\u00eb m\u00ebdha; t\u00eb besimit e mir\u00ebnjohjes;\nt\u00eb cil\u00ebt (me qindra prej tyre) ishin apo jan\u00eb dhe bashk\u00ebqytetar\u00eb e nd\u00ebr\nvotuesit e tij t\u00eb par\u00eb e t\u00eb vazhduesh\u00ebm n\u00eb brezni t\u00eb tyre e, shum\u00eb sish, u ban\u00eb\nmiq e bashkudh\u00ebtar\u00eb t\u00eb tij t\u00eb p\u00ebrhersh\u00ebm n\u00eb elektoriadat n\u00eb distrikte t\u00eb\nBronxit me rrethina, n\u00eb veprimtarit\u00eb e p\u00ebrbashk\u00ebta e pambarim p\u00ebr Amerik\u00ebn dhe Kombin\nShqiptar n\u00eb Ballkan. <\/p>\n\n\n\n<p>Kongresmeni\namerikan Eliot Engel shpesh e ka p\u00ebrmend publikisht miq\u00ebsin\u00eb e tij me\nShqiptar\u00ebt n\u00eb Amerik\u00eb e kudo n\u00eb hap\u00ebsirat etnike shqiptare n\u00eb Ballkan, n\u00eb Kosov\u00eb,\nShqip\u00ebri, Maqedoni, Malin e Zi, etj. Ai, n\u00eb nj\u00eb rast zyrtar, n\u00eb nj\u00eb veprimtari\nsolemne (Swis Diamond Hotel Prishtina, 1 korrik 2015) deklaroi botnisht, se\n\u201c\u00ebsht\u00eb krenar me miqt\u00eb e tij shqiptar\u00eb dhe i fal\u00ebnderoi ata q\u00eb e kan\u00eb pranuar\np\u00ebr mik, n\u00eb ve\u00e7anti Harry Bajraktarin\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>N\u00eb t\u00eb paren dit\u00eb\nt\u00eb korrikut 2015 edhe un\u00eb isha n\u00eb Prishtin\u00eb, i pranish\u00ebm n\u00eb promovimin e dy\nlibrave t\u00eb\/p\u00ebr Harry Bajraktarin e t\u00eb veprimtaris\u00eb s\u00eb tij mbar\u00ebkomb\u00ebtare, ku, i\nftuari i par\u00eb i nderit, kongresmeni amerikan Eliot Engel, aty, n\u00eb fjal\u00ebn e tij\np\u00ebrsh\u00ebndet\u00ebse, foli shqiptarisht e publikisht: \u201cKam nderin t\u00eb kem p\u00ebr rreth 30\nvite mik t\u00eb ngusht\u00eb e t\u00eb p\u00ebrhersh\u00ebm Harry Bajraktarin&#8230;\u201d, i cili m\u00eb njofti me\nhistorin\u00eb e problematikat e Kosov\u00ebs, \u201cnj\u00eb vend p\u00ebr t\u00eb cilin kisha ditur shum\u00eb\npak&#8230;\u201d. Dhe nga ajo dit\u00eb, sipas Engel, \u201ckontributi dhe insistimi i z. Harry\nBajraktari p\u00ebr t\u00eb ngritur \u00e7\u00ebshtjen e Kosov\u00ebs n\u00eb instancat m\u00eb t\u00eb larta n\u00eb\nvendimmarrjen amerikane nuk ka ndaluar\u201d dhe p\u00ebrmes Harryt, tha ai, \u201cjam njohur\nme shum\u00eb shqiptar\u00eb, qytetar\u00eb t\u00eb ndersh\u00ebm e t\u00eb vyesh\u00ebm t\u00eb Shteteve t\u00eb Bashkuara\nt\u00eb Amerik\u00ebs, t\u00eb cil\u00ebt nuk kursyen asgj\u00eb nga vetja e tyre p\u00ebr Lirin\u00eb e\nPavar\u00ebsin\u00eb e Kosov\u00ebs, t\u00eb cil\u00ebn e g\u00ebzojn\u00eb sot\u201d. (Veprimtari komb\u00ebtar Harry\nBajraktari \u00ebsht\u00eb nderue me dekorata t\u00eb larta: Shqip\u00ebria me titullin \u201cNderi i\nKombit\u201d (2014); Kosova me \u201cMedalja Presidenciale e Meritave\u201d(2012); Tropoja\n(Mal\u00ebsia e Gjakov\u00ebs) me titullin \u201cQytetar Nderi\u201d; Gazeta e Alpeve \u201cTropoja\u201d me \u00c7mimin\n\u201cDardania\u201d, etj., etj.). <\/p>\n\n\n\n<p>N\u00eb vizitat e\nshpeshta e historike t\u00eb kongresmenit amerikan Eliot Engel n\u00eb Kosov\u00eb, Shqip\u00ebri,\nMaqedoni, Malin e Zi: prej nga shtatori 1999, pas Liris\u00eb s\u00eb Kosov\u00ebs dhe dekterit\nn\u00eb shkurt 2018 kur Engel e festoi dit\u00eblindjen e tij t\u00eb 71-t\u00eb n\u00eb Kosov\u00eb, ku foli\nn\u00eb Parlamentin e Kosov\u00ebs dhe kreu takime zyrtare n\u00eb institucionet ma t\u00eb larta\nt\u00eb Kosov\u00ebs, kam par\u00eb t\u00eb ket\u00eb bashkudh\u00ebtar t\u00eb par\u00eb e bashk\u00ebpun\u00ebtor t\u00eb ngusht\u00eb z.\nHarry Bajraktari, mik besnik, i fism\u00eb, fisnik, i p\u00ebrkushtuar, i ditur, i\npap\u00ebrtuar n\u00eb misione e aksione t\u00eb tilla amerikane e shqiptare, p\u00ebr Kombin\nShqiptar. \u201cQ\u00eb nga Vitet e \u201890-ta, Harry gjithnj\u00eb q\u00ebndroi pas tij, nd\u00ebrsa Eliot\nEngel pas Kosov\u00ebs dhe Shqiptar\u00ebve n\u00eb Ballkan\u201d-shkruan studiuesi i z\u00ebsh\u00ebm e\ngazetari veteran, Muhamet Mjeku i Drenic\u00ebs.(New York. \u201cBotaSot\u201d,27.06.2018). <\/p>\n\n\n\n<p>Ngjashm\u00ebrisht,\np\u00ebrkitazi, si\u00e7 ishte i shquari shqiptar atdhetar komb\u00ebtar Jim Xhema\u2013Nderi i\nKombit, i lidhur me miq\u00ebsi personale e familjare dhe n\u00eb bashk\u00ebpunime t\u00eb\nfrytshme shqiptaro-amerikane me interes komb\u00ebtar shqiptar me senatorin amerikan\nBob Dole\u2013mik i madh i Shqiptar\u00ebve, ashtu \u00ebsht\u00eb tash tre dekada kohe e\nveprimtarie dhe Harry Bajraktari me kongresmenin amerikan Eliot Engel. <\/p>\n\n\n\n<p>Ai, Harry\nBajraktari, e ka Engelin edhe mik t\u00eb mir\u00eb t\u00eb sht\u00ebpis\u00eb s\u00eb tij n\u00eb tre brezni n\u00eb\nNew York t\u00eb Amerik\u00ebs e n\u00eb Vranoc t\u00eb Pej\u00ebs n\u00eb Kosov\u00eb (qyshce me bab\u00ebn e tij, Met\u00eb\nBajraktari e tani dhe f\u00ebmij\u00ebt e tij), por dhe t\u00eb daj\u00ebs s\u00eb tij, Rrustem\nGeci-Nderi i Kombit, atdhetar kontributor i shumansh\u00ebm e i p\u00ebrhersh\u00ebm p\u00ebr\nKombin Shqiptar. Harry Bajraktari-Nderi i Kombit, deklaron: \u201cP\u00ebr mua\n\u00ebsht\u00eb nj\u00eb nder e krenari q\u00eb e kam njohur e punuar bashk\u00eb me Eliot Engel. Ashtu\nndihen edhe shum\u00eb miq t\u00eb mi shqiptaro-amerikan\u00eb\u201d(New York, 15 n\u00ebntor 2018).<\/p>\n\n\n\n<p><strong>6.<\/strong><strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Kongresmeni\namerikan Eliot Engel, ndoshta si rrall\u00ebkush tjet\u00ebr ligjv\u00ebn\u00ebs amerikan q\u00eb \u00ebsht\u00eb\nmarr\u00eb me \u00e7\u00ebshtjet shqiptare n\u00eb Kongres, i ka tre t\u00eb mira t\u00eb tijat e p\u00ebr\nNe-Shqiptar\u00ebt: \u00ebsht\u00eb njoh\u00ebs i mir\u00eb i historis\u00eb komb\u00ebtare shqiptare, i\nproblematikave e halleve panshqiptare; \u00ebsht\u00eb i sinqert\u00eb n\u00eb miq\u00ebsit\u00eb e shprehjet\ne tij t\u00eb mb\u00ebshtetjes p\u00ebr shqiptar\u00ebt; \u00ebsht\u00eb i drejt\u00eb n\u00eb vler\u00ebsimet e q\u00ebndrimet\nndaj \u00c7\u00ebshtjes Komb\u00ebtare Shqiptare. <\/p>\n\n\n\n<p>Kongresmeni\namerikan Eliot Engel, gjithnji, gjithmon\u00eb, e ka par\u00eb \u00c7\u00ebshtjen Komb\u00ebtare Shqiptare\nn\u00eb Ballkanin Per\u00ebndimor, sidomos at\u00eb t\u00eb Kosov\u00ebs, etj., n\u00eb kat\u00ebr drejtime:<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;S\u00eb parit: t\u00eb lidhur ngusht\u00eb n\u00eb prognoza e\nzgjidhje me ngjarjet rajonale ballkanike, kontinentale evropiane, e planetare;\nsipas interesave gjeo-strategjike, politike e demokratike t\u00eb Amerik\u00ebs; sipas\nzhvillimeve politike e diplomatike t\u00eb dekadave t\u00eb fundit; sipas nd\u00ebrgjegjes s\u00eb\ntij prej politikani e diplomati amerikan dhe mik i hersh\u00ebm e i p\u00ebrhersh\u00ebm i Shqiptar\u00ebve.\n<\/p>\n\n\n\n<p>S\u00eb dytit: nuk i ka\npar\u00eb vet\u00ebm (ve\u00e7mas) Kosov\u00ebn apo Shqip\u00ebrin\u00eb, por t\u00eb lidhura edhe me Maqedonin\u00eb,\nMalin e Zi, Lugin\u00ebn e Preshev\u00ebs, si \u00e7\u00ebshtje komb\u00ebtare shqiptare n\u00eb nj\u00eb bllok t\u00eb\nvet\u00ebm unitetar, sigurisht n\u00eb kuadrin e integrimeve n\u00eb NATO e BE, n\u00eb organizata\ne organizma t\u00eb tjera nd\u00ebrkomb\u00ebtare (si Kosova n\u00eb OKB, Interpol, etj. apo Maqedonia\ne Mali i Zi n\u00eb NATO, etj.) etj. <\/p>\n\n\n\n<p>S\u00eb tretit: \u00ebsht\u00eb\nmarr\u00eb me \u00c7\u00ebshtjen Komb\u00ebtare Shqiptare, me zhvillimet e integrimet shqiptare n\u00eb\nt\u00eb gjitha fushat, n\u00eb t\u00eb gjitha pamjet, n\u00eb gjithato problematika t\u00eb tyre, etj. <\/p>\n\n\n\n<p>S\u00eb kat\u00ebrtit: Engel\ne ka trajtue e ndjek\u00eb \u00c7\u00ebshtjen Komb\u00ebtare Shqiptare n\u00eb Amerik\u00eb (n\u00eb Kongresin\nAmerikan: n\u00eb Komisione, n\u00ebnkomisione, seanca d\u00ebgjimore, etj.), n\u00eb Departamentin\ne Shtetit e Sht\u00ebpin\u00eb e Bardh\u00eb; sikurse dhe n\u00eb Kosov\u00eb e Shqip\u00ebri, Maqedoni, Mali\ni Zi, Serbi, etj; si edhe n\u00eb mbledhje, kuvende e marr\u00ebveshje t\u00eb ndryshme si n\u00eb\nKonferenc\u00ebn e Rambujes\u00eb n\u00eb Franc\u00eb (1999), ku ishte s\u00ebbashku me kongresmenen\namerikane republikanen Sue Kelly (1995-2007), nga Ohio e SHBA, e dat\u00eblindjes\n1936 (sot 82 vje\u00e7e), mike e madhe e Shqiptar\u00ebve, e dekoruar nga Presidenti i\nKosov\u00ebs, dr. Ibrahim Rugova, me \u201cMedalja e Art\u00eb e Liris\u00eb\u201d (2004); me t\u00eb cil\u00ebt\n(k\u00ebta dy kongresmen\u00eb) ishte dhe nj\u00eb delegacion i NAAC i Shqiptar\u00ebve t\u00eb Amerik\u00ebs,\netj.. \u201cThe Washington Post\u201d- e p\u00ebrditshme e kryeqytetit amerikan, vite m\u00eb par\u00eb,\nshkruante se \u201ckauza e Kosov\u00ebs \u00ebsht\u00eb mbajtur gjall\u00eb n\u00eb Uashington fal\u00eb p\u00ebrpjekjeve\nt\u00eb kongresmenit Engel\u201d, t\u00eb cilin-kjo gazet\u00eb- tevona, (2018) e cil\u00ebson si nj\u00eb\n\u201cproshqiptar i madh\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;Kongresmeni amerikan, demokrati Eliot Engel,\nishte p\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb n\u00eb Kosov\u00eb m\u00eb 1993, s\u00ebbashku me tre kongresmen\u00eb t\u00eb tjer\u00eb,\nsi kongresmenia amerikane, republikania Susan Molinari (1990-\u201997), e cila ma\nher\u00ebt (1986-\u201990) kishte q\u00ebn\u00eb antare e K\u00ebshillit t\u00eb Qytetit t\u00eb New Yorkut dhe \u00ebsht\u00eb\nmarr\u00eb me \u00c7\u00ebshtjet Shqiptare. Sivjet, s\u00eb shpejti, pritet dhe nj\u00eb tjet\u00ebr vizit\u00eb e\nkryetarit t\u00eb Komisionit t\u00eb Politik\u00ebs s\u00eb Jashtme n\u00eb Kongresin Amerikan, Eliot\nEngel, si n\u00eb Kosov\u00eb e n\u00eb Shqip\u00ebri, etj., e cila do t\u00eb jet\u00eb nj\u00eb vizit\u00eb zyrtare e\nnj\u00eb rand\u00ebsie t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb amerikano-shqiptare si dhe nj\u00eb tjet\u00ebr mir\u00ebnjohje\nshqiptare ndaj emrit, figur\u00ebs e veprimtaris\u00eb s\u00eb tij p\u00ebr \u00c7\u00ebshtjet Shqiptare n\u00eb\ndekadat e fundit.<\/p>\n\n\n\n<p>Koh\u00eb para Engelit,\nn\u00eb maj 1990, kryehere, kishin shkue n\u00eb Kosov\u00eb (edhe n\u00eb Shqip\u00ebri) edhe\nkongresmeni Tom Lantos e ish-kongresmeni amerikan Joe Dioguardi (1984-\u201989) i\norigjin\u00ebs arb\u00ebreshe; si dhe n\u00eb gusht 1990 senatori amerikan Bob Dole (Bob Doll)\nnga Kansasi me gjasht\u00eb senator\u00eb t\u00eb tjer\u00eb amerikan\u00eb, etj. Senatori amerikan,\nrepublikani Bob Dole (ish-kryetar i Senatit 1995\u201996), mik i ngusht\u00eb i\nish-President\u00ebve Ford (Z\u00ebvend\u00ebspresident i tij), Regan, dy Bush\u00ebve e i\nPresidentit Trump, burr\u00eb i madh i shtetit amerikan i nderuem nga dy krah\u00ebt e\npolitik\u00ebs amerikane, mik i shquar i Shqiptar\u00ebve, \u00ebsht\u00eb dekorue nga Presidenti i\nKosov\u00ebs, dr. Ibrahim Rugova me \u201cMedalja e Art\u00eb e Liris\u00eb\u201d (2004) dhe nga\nPresidenti i Shqip\u00ebris\u00eb, Nishani, me Urdhrin Flamuri Komb\u00ebtar Shqiptar (2017). <\/p>\n\n\n\n<p>Kongresmeni\namerikan Eliot Engel \u00ebsht\u00eb n\u00ebnshkrues i Rezolut\u00ebs s\u00eb Kongresit Amerikan, n\u00eb\nfillim t\u00eb Viteve \u201990-ta, p\u00ebr shprehjen e mb\u00ebshtetjes p\u00ebr Presidentin e zgjedhur\nt\u00eb Kosov\u00ebs, dr. Ibrahim Rugova. <\/p>\n\n\n\n<p>Para nj\u00eb \u00e7erek\nshekulli, n\u00eb vitin 1994, kongresmen\u00ebt amerikan\u00eb Eliot Engel e Susan Mulinari\u2013mike\ne madhe e Shqiptar\u00ebve, formuan Grupin (Grupimin\/Komitetin) e P\u00ebrbashk\u00ebt t\u00eb\nDemokrat\u00ebve e Republikan\u00ebve p\u00ebr \u00c7\u00ebshtje t\u00eb Shqiptar\u00ebve, t\u00eb njohur ndryshe si\n\u201cAlbanian Caucus\u201d, t\u00eb cilin p\u00ebr veprimtarin\u00eb e tij, Presidenti i Shqip\u00ebris\u00eb, B.\nNishani, ia ka akorduar dekoraten ma t\u00eb lart\u00eb shqiptare \u201cUrdhri i Flamurit Komb\u00ebtar\u201d\n(2014), si dhe bashk\u00ebkryetarit t\u00eb tij republikan, kongresmenit amerikan Robert\nAderholt nga Alabama, Urdhrin e lart\u00eb \u201cGjergj Kastrioti Sk\u00ebnderbeu\u201d (2014).<\/p>\n\n\n\n<p>Kongresmeni\namerikan Eliot Engel me dy koleg\u00eb t\u00eb tij kongresmen\u00eb Robert Wexler e Alcee L. Hasting,\nn\u00eb vitin 2009, iu d\u00ebrgoi Let\u00ebr 25 shteteve t\u00eb bot\u00ebs p\u00ebr njohjen e Pavar\u00ebsis\u00eb s\u00eb\nKosov\u00ebs (Meksik\u00eb, Ekuador, Kili, Salvador, Guatemal\u00eb, Haiti, Republika\nDomenikane, etj.), <\/p>\n\n\n\n<p>Kongresmeni\namerikan Eliot Engel ishte lobues dhe e n\u00ebnshkroi legjislacionin p\u00ebrkat\u00ebs,\npastaj u realitetue nga N\u00ebnsekretari Amerikan i Shtetit, Xhon Kornblum, \u00e7ka e mund\u00ebsoi\nhapjen e zyr\u00ebs s\u00eb par\u00eb t\u00eb USAID-it n\u00eb Prishtin\u00eb, zyra e par\u00eb e SHBA-s\u00eb n\u00eb\nKosov\u00eb, (m\u00eb 6 qershor 1996), e quajtun ndryshe p\u00ebr nga misioni dhe roli i saj edhe\ndiplomatik dhe \u201cambasad\u00eb jozyrtare e SHBA-s\u00eb p\u00ebr Kosov\u00ebn\u201d, e cila sh\u00ebnoi\nvendosjen e pranis\u00eb amerikane n\u00eb Kosov\u00eb, n\u00eb rrethana krejt t\u00eb ve\u00e7anta, n\u00eb mes t\u00eb\nperiudh\u00ebs s\u00eb zez\u00eb t\u00eb diktatur\u00ebs gjakatare e barbare kund\u00ebrshqiptare t\u00eb\nMilloshevi\u00e7it. Eliot Engel, q\u00eb bani ma shum\u00eb se kushdo tjet\u00ebr p\u00ebr hapjen e\nk\u00ebsaj Zyre (Ambasade) ishte n\u00eb dit\u00ebn p\u00ebruruese t\u00eb saj n\u00eb Prishtin\u00eb dhe vendosi\naty lart\u00ebsisht Flamurin Amerikan, flamur i valvitun mbi Capitol Hill, flamurin\ne shpres\u00ebs p\u00ebr Shqiptar\u00ebt e Kosov\u00ebs, p\u00ebr Lirin\u00eb, Pavar\u00ebsin\u00eb e Shtet\u00ebsin\u00eb e\nKosov\u00ebs.<\/p>\n\n\n\n<p>Kongresmeni\nEngel ishte n\u00eb vitin 1996 n\u00eb Maqedoni (Ish Republika Jugosllave e Maqedonis\u00eb),\nku q\u00ebndroi dhe n\u00eb kufirin me Kosov\u00ebn, pasi donte t\u00eb hynte aty p\u00ebr t\u00eb v\u00ebzhguar\nzgjedhjet e atij viti n\u00eb Kosov\u00eb, po Milloshevi\u00e7i e rregjimi i tij nuk do ia falnin\nq\u00ebndrimet e tij p\u00ebr Kosov\u00ebn. Eliot Eng\u00ebl pati than\u00eb: \u201cUn\u00eb u p\u00ebrpoqa t\u00eb shkoj n\u00eb\nKosov\u00eb dhe Milloshevi\u00e7i nuk m\u00eb lejoi t\u00eb hyja, por un\u00eb kam lajme p\u00ebr t\u00eb, do t\u00eb\njet\u00eb nj\u00eb Kosov\u00eb e lir\u00eb dhe e pavarur dhe nuk do t\u00eb lejojm\u00eb t\u00eb vazhdoj\u00eb k\u00ebshtu\u201d.\nK\u00ebt\u00eb aktq\u00ebndrim milloshevi\u00e7ian ndaj tij, Eliot Engel do ta kujtonte shpesh her\u00eb\ne do t\u00eb mbante q\u00ebndrimet e tij, edhe gjat\u00eb vizitave n\u00eb Kosov\u00ebn shtet i lir\u00eb e i\npavarur, edhe m\u00eb 2017, edhe m\u00eb 2018, edhe sivjet, s\u00eb shpejti, m\u00eb 2019.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;Engel e kreu vizit\u00ebn tjet\u00ebr t\u00eb tij m\u00eb 1999, n\u00eb\nKosov\u00ebn e porsa dal\u00eb nga lufta, kur mij\u00ebra familje shqiptare po sakrifikonin\np\u00ebr t\u00eb rind\u00ebrtue sht\u00ebpit\u00eb dhe jet\u00ebn e tyre. N\u00eb k\u00ebt\u00eb vizit\u00eb zyrtare e shoq\u00ebronin\nnj\u00eb delegacion i Shqiptar\u00ebve t\u00eb Amerik\u00ebs, si: Harry Bajraktari, Antony Athanas\u2013\nNderi i Kombit, e figura t\u00eb tjera shqiptaro-amerikane.<\/p>\n\n\n\n<p>Kongresmeni\namerikan Eliot Engel n\u00eb dhjetor 2000 shkroi nj\u00eb ndryshim thelb\u00ebsor n\u00eb Aktin e\nAutorizimit t\u00eb Inteligjenc\u00ebs, i cili e drejtoi Agjencin\u00eb kryesore t\u00eb Zbulimit,\np\u00ebr t\u00eb shkruar nj\u00eb raport publik mbi U\u00c7K-n\u00eb, n\u00eb p\u00ebrgjigjet e sulmeve ndaj\nU\u00c7K-s\u00eb.<\/p>\n\n\n\n<p>Kongresmeni\namerikan Eliot Engel i g\u00ebzohet gjith\u00e7kaje t\u00eb mir\u00eb shqiptare, \u00e7do arritjeje\nshqiptare, jo vet\u00ebm ato politike e diplomatike, po edhe eventeve ekonomike,\nndaj ai mori pjes\u00eb n\u00eb maj 2009 n\u00eb p\u00ebrurimin e Rrug\u00ebs Nd\u00ebrkomb\u00ebtare Durr\u00ebs-Prishtin\u00eb,\nt\u00eb cil\u00ebn e pa nga ajri n\u00eb t\u00eb gjith\u00eb gjat\u00ebsin\u00eb e saj dhe hyri kalimtar n\u00eb\ntunelin e Kalimashit, ku, nd\u00ebr t\u00eb tjera, tha se ky \u00ebsht\u00eb nj\u00eb \u201cprojekt i\nmrekulluesh\u00ebm\u201d dhe \u201cBerisha ngjan si Ajzenhauri\u201d, arkitektin politik t\u00eb k\u00ebsaj\nrruge e krahasimoi me ish-presidentin amerikan Ajzenhauri. Ai, Engel, e don \u00e7do\np\u00ebll\u00ebmb\u00eb toke shqiptare n\u00eb Ballkan, ndaj m\u00eb 2011 do t\u00eb deklaronte \u201cVeriu i\nKosov\u00ebs \u00ebsht\u00eb Kosov\u00eb\u201d. Ai l\u00ebshon shpeshtas deklarata t\u00eb tilla pro-shqiptare:\u201dUn\u00eb\ndo i g\u00ebzohem dit\u00ebs kur Kosova do t\u00eb jet\u00eb an\u00ebtare n\u00eb Bashkimin Evropian dhe\nan\u00ebtare e NATO-s\u201d(Prishtin\u00eb, 19.11.2017).<\/p>\n\n\n\n<p>Familja Engel, nj\u00eb familje e nderuar, e shquar, elitare amerikane e hebre,\np\u00ebrndryshe: hebrenj\u00eb amerikan\u00eb, &nbsp;jan\u00eb e\nmbeten n\u00eb jet\u00ebn e veprimtarin\u00eb e tyre edhe nga pro-shqiptar\u00ebt ma t\u00eb m\u00ebdhenj n\u00eb\nAmerik\u00eb. Si Shqiptar\u00eb t\u00eb V\u00ebrtet\u00eb. Flasin e veprojn\u00eb Shqiptar\u00ebisht. Jo vet\u00ebm\nkongresmeni Eliot Engel, por dhe zonja e tij e nderuar Patricia Ennis Engel apo\nsi\u00e7 e th\u00ebrrasin \u201cPati\u201d, e cila \u00ebsht\u00eb mjaft e respektuar ndaj shqiptar\u00ebve\/prej\nshqiptar\u00ebve; merr pjes\u00eb n\u00eb veprimtari t\u00eb shqiptar\u00ebve n\u00eb Amerik\u00eb, por ka q\u00ebn\u00eb\ndhe n\u00eb trojet etnike n\u00eb Ballkan, n\u00eb Kosov\u00eb. E kam njohur pak, po m\u00eb kan\u00eb folur\nshum\u00eb mir\u00eb t\u00eb tjer\u00ebt dhe duket sikur rrezaton mir\u00ebsi e, sigurisht, edhe Shqiptari.\nAjo \u00ebsht\u00eb nj\u00eb njeri i thjesht\u00eb nga madh\u00ebshtia amerikane e shqiptare e Familjes\nEngel. Edhe tre famij\u00ebt e tyre: vajza Julia e djemt\u00eb Jonathan e Philips, jan\u00eb\npjes\u00eb e bisedave shqiptare n\u00eb sht\u00ebpin\u00eb e tyre n\u00eb New York dhe kan\u00eb shoq\u00ebri t\u00eb\nmir\u00eb me shum\u00eb shqiptar\u00eb n\u00eb Amerik\u00eb, Kosov\u00eb e Shqip\u00ebri, kan\u00eb dashuri e nderim p\u00ebr\nShqiptar\u00ebt, p\u00ebr historin\u00eb e kultur\u00ebn panshqiptare.&nbsp; <\/p>\n\n\n\n<p>Kryetari i\nKomisionit p\u00ebr Politik\u00eb t\u00eb Jashtme n\u00eb Kongresin Amerikan, Eliot Engel, nj\u00eb nga\nt\u00eb par\u00ebt, nj\u00eb nga t\u00eb p\u00ebrhershmit n\u00eb mbi 30 vite, nj\u00eb nga ma t\u00eb fuqishmit (sidmos\nprej 2019-t\u00ebs) n\u00eb politik\u00ebn amerikane p\u00ebr \u00c7\u00ebshtjen Komb\u00ebtare Shqiptare, p\u00ebr\nKosov\u00ebn, Shqip\u00ebrin\u00eb, etj., p\u00ebr kontributet e meritat e tij t\u00eb m\u00ebdha, t\u00eb shumta\ne t\u00eb pandaluna, ka marr\u00eb vler\u00ebsime mir\u00ebnjohjeje nga Shqiptar\u00ebt, nga shtetet\nshqiptare n\u00eb Ballkan. Presidenti i Kosov\u00ebs, dr. Ibrahim Rugova, e ka dekoruar\nme \u201cMedalja e Art\u00eb e Liris\u00eb\u201d, sikurse dhe kongresmen\u00ebt Gillman, Lantos, Key e\nsenator\u00ebt Hillary Klinton, Bob Dole, nd\u00ebrsa ish-kongresmenin amerikano-arb\u00ebresh\nDioguardi me \u201cMedalja e Art\u00eb e Lidhjes s\u00eb Prizrenit\u201d(2003). Presidenti i Kosov\u00ebs,\nprof. dr. Fatmir Sejdiu, e ka dekorue Joe Biden, senator e Zv\/president i\nAmerik\u00ebs me \u201cMedalja e Art\u00eb e Liris\u00eb\u201d(2009). E gjejm\u00eb t\u00eb rastit e t\u00eb udh\u00ebs t\u00eb n\u00ebnvizojm\u00eb\nfaktin se 6 president\u00eb t\u00eb Kosov\u00ebs, n\u00eb 20 vite shtet i pavarur e sovran i Kosov\u00ebs,\nkan\u00eb dekorue vet\u00ebm 7 senator\u00eb e kongresmen\u00eb amerikan\u00eb, (pra ve\u00e7 Rugova e n\u00eb nji\nrast Sejdiu), nd\u00ebrkoh\u00eb q\u00eb nuk lan\u00eb fjal\u00eb, tribun\u00eb e zyr\u00eb pa fol\u00eb p\u00ebr\nkontributet e Amerik\u00ebs ndaj Kosov\u00ebs, p\u00ebr mir\u00ebnjohjet e Kosov\u00ebs ndaj Amerik\u00ebs\n(!)<\/p>\n\n\n\n<p>Edhe Pressidenti i Shqip\u00ebris\u00eb, Nishani, e ka dekorue Eliot Engelin n\u00eb\nnj\u00eb ceremoni n\u00eb New York (2013) me Urdhrin e lart\u00eb \u201cGjergj\nKastrioti\u2013Sk\u00ebnderbeu\u201d me motivacionin \u201cN\u00eb shprehje t\u00eb mir\u00ebnjohjes dhe nderimit\nt\u00eb thell\u00eb p\u00ebr mb\u00ebshtetjen e vendosur p\u00ebr Shqip\u00ebrin\u00eb, shqiptar\u00ebt dhe ve\u00e7an\u00ebrisht\np\u00ebr Pavar\u00ebsin\u00eb e Kosov\u00ebs\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Kosova ka editue\nnj\u00eb pull\u00eb postare me figur\u00ebn e kongresmenit amerikan Eliot Engel, n\u00eb koh\u00ebn kur\nai ishte n\u00eb Prishtin\u00eb p\u00ebr t\u00eb ndihmuar n\u00eb hapjen e zyr\u00ebs amerikane Millenium\nChallenge Corp, nj\u00eb agjensi e ndihm\u00ebs amerikane( New York, Beqir Sina. BotaSot,\n8.10.2017). <\/p>\n\n\n\n<p>Kongresmeni amerikan Eliot Engel ka marr\u00eb vler\u00ebsime e mir\u00ebnjohje t\u00eb\ntjera n\u00eb Kosov\u00eb e n\u00eb Shqip\u00ebri: \u201cQytetar Nderi\u201d i Pej\u00ebs, i treti qytet ma i madh\ni Kosov\u00ebs (2011);\u201cQytetar Nderi\u201d i Lezh\u00ebs (2016); \u201cQytetar Nderi\u201d n\u00eb Tropoj\u00eb; &nbsp;nj\u00eb rrug\u00eb n\u00eb qytetin e Pej\u00ebs e mban emrin e\ntij; bashkia e Tropoj\u00ebs me kryetar Besnik Dushaj dhe komuna e Gjakov\u00ebs me\nkryetar Ardian Gjinin, kan\u00eb marr\u00eb nismen q\u00eb rruga nacionale Gjakov\u00eb-Tropoj\u00eb (q\u00eb\nlidh Gjakov\u00ebn me Mal\u00ebsin\u00eb e Gjakov\u00ebs) t\u00eb marrin s\u00eb shpejti emrin e nderuar\n\u201cEliot Engel\u201d, etj.<\/p>\n\n\n\n<p>Gazeta londineze\n\u201cThe Guardian\u201d e 16 shkurtit 2018 e bante nj\u00eb p\u00ebrshkrim historik e aktual t\u00eb\nmarr\u00ebdhanieve e kontributit t\u00eb Amerik\u00ebs p\u00ebr Kosov\u00ebn, ku pas Klintonit e\nOllbrajtit e rendiste t\u00eb tretin kongresmenin amerikan Eliot Engel, i cili ato\ndit\u00eb po bante nj\u00eb vizit\u00eb zyrtare t\u00eb suksesshme n\u00eb Kosov\u00eb n\u00eb 10 vjetorin e\nPavar\u00ebsis\u00eb s\u00eb saj, ndaj ia vnon kryetitullin e nj\u00eb shkrimi: \u201cKosova, shteti i\n51-t\u00eb i Amerik\u00ebs\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Tiran\u00eb,\n6 prill 2019<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ramiz LUSHAJ 1. &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Kongresmeni amerikan Eliot Engel prej t\u00eb shtat\u00ebs dit\u00eb t\u00eb marsit 2019 hyri n\u00eb t\u00eb 43-tin vit t\u00eb jet\u00ebs s\u00eb tij n\u00eb politik\u00ebn e madhe amerikane, i cili \u00ebsht\u00eb nji em\u00ebr shum\u00eb i njohur e fort i nderuar p\u00ebr Shqiptar\u00ebt. Ish-kryeministri i Shqip\u00ebris\u00eb, dr. Berisha, e vler\u00ebsimon shprehimisht:\u201d\u00ebsht\u00eb, besoj un\u00eb, kongresmeni q\u00eb [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":13169,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_seopress_robots_primary_cat":"","_seopress_titles_title":"","_seopress_titles_desc":"","_seopress_robots_index":"","footnotes":""},"categories":[2,12],"tags":[],"class_list":["post-22284","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualitet","category-opinione"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/22284","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=22284"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/22284\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":22285,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/22284\/revisions\/22285"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/13169"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=22284"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=22284"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=22284"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}