{"id":18141,"date":"2018-03-05T10:00:05","date_gmt":"2018-03-05T09:00:05","guid":{"rendered":"http:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/?p=18141"},"modified":"2018-03-05T10:00:05","modified_gmt":"2018-03-05T09:00:05","slug":"sa-eshte-cilesor-niveli-i-arsimit-ne-kosove","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/?p=18141","title":{"rendered":"Sa \u00ebsht\u00eb \u201ccil\u00ebsor\u201d niveli i arsimit n\u00eb Kosov\u00eb?!"},"content":{"rendered":"<p><em><strong><a href=\"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/wp-content\/uploads\/2018\/03\/agron-sadiku.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-full wp-image-18142 alignleft\" src=\"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/wp-content\/uploads\/2018\/03\/agron-sadiku.jpg\" alt=\"\" width=\"224\" height=\"252\" \/><\/a>Vler\u00ebsimi i cil\u00ebsis\u00eb n\u00eb baz\u00eb t\u00eb ekonomis\u00eb s\u00eb tregut n\u00eb arsimin superior n\u00eb Kosov\u00eb<\/strong><\/em><\/p>\n<p><strong>Shkruan Agron Sadiku*<\/strong><\/p>\n<p>S\u00eb fundmi u pan\u00eb disa lista vet\u00ebvler\u00ebsuese p\u00ebr bart\u00ebsit e arsimit superior n\u00eb Kosov\u00eb, ku renditeshin k\u00ebto institucione si m\u00eb t\u00eb \u201cmirat\u201d! N\u00eb k\u00ebto lista printe Universiteti Publik si i pari dhe Kolegji AAB si i dyti e k\u00ebshtu me rradh\u00eb. N\u00eb baz\u00eb t\u00eb k\u00ebsaj liste, secili nga k\u00ebto institucione, mundohej t\u00eb\u00a0 \u201dshiste\u201d\u00a0 iden\u00eb \u00a0kinse kan\u00eb cil\u00ebsi dhe kualitet studimi!<\/p>\n<p>Pik\u00ebs\u00ebpari, q\u00eb n\u00eb start gara \u00ebsht\u00eb e pabarabart. Universiteti Publik funksionon me fonde \u00a0t\u00eb garantuara publike, me staf t\u00eb mjaftuesh\u00ebm akademik (ne si popull\u00a0 e kemi mentalitetin q\u00eb t\u00eb vrapojm\u00eb pas pun\u00ebs s\u00eb shtetit), stafi i k\u00ebtij institucioni\u00a0 t\u00eb ardhurat i kan\u00eb t\u00eb garantuara dhe kjo b\u00ebn\u00eb q\u00eb ata t\u00eb jen\u00eb t\u00eb vet\u00ebk\u00ebnaqur dhe mos t\u00eb vrapojn\u00eb p\u00ebr student, t\u00eb tre niveleve. Nuk do t\u00eb ket\u00eb gar\u00eb p\u00ebr fonde, p\u00ebr inovacione, p\u00ebr botime shkencore, p\u00ebr studime \u00a0t\u00eb fenomeneve t\u00eb ndryshme q\u00eb do ti hynin n\u00eb pun\u00eb qytetar\u00ebve t\u00eb Kosov\u00ebs.<\/p>\n<p>Bart\u00ebsit privat t\u00eb arsimit superior\u00a0 kan\u00eb status t\u00eb biznesit q\u00eb p\u00ebr synim ka fitimin e jo dijen. K\u00ebta jan\u00eb t\u00eb diskriminuar n\u00eb shum\u00eb aspekte: si n\u00eb at\u00eb t\u00eb\u00a0 financimit, stafit akademik dhe at\u00eb ligjor. Financimi i k\u00ebtyre institucioneve dhe ekzistenca e tyre varet nga regjistrimi i student\u00ebve \u201c konsumator\u00ebve\u201d kurse p\u00ebrballen me institucionet publike q\u00eb pun\u00ebn m\u00eb t\u00eb madhe ua garanton shteti;e i cili menaxhon edhe me taksat e k\u00ebtyre student\u00ebve,\u00a0 t\u00eb k\u00ebtyre institucioneve private, q\u00eb i bie k\u00ebta t\u00eb paguajn\u00eb edhe p\u00ebr studimet e veta, edhe p\u00ebr student\u00ebt e Universitetit Publik.<\/p>\n<p>N\u00eb \u00a0form\u00ebn ekzistuese, n\u00eb t\u00eb\u00a0 dy variantet gjith\u00e7ka mund t\u00eb ket\u00eb, por, vet\u00ebm cil\u00ebsi jo!<\/p>\n<p>M\u00ebnyra m\u00eb e mir\u00eb e funskionimit do t\u2019ishte:<\/p>\n<ul>\n<li>Shkollimi\u00a0 universitar nuk jan\u00eb t\u00eb obliguar me ligj, dhe n\u00eb k\u00ebt\u00eb m\u00ebnyr\u00eb nuk \u00ebsht\u00eb shteti i obliguar t\u00eb financoj studimin n\u00eb mas\u00eb t\u00eb gj\u00ebr\u00eb, si\u00e7 \u00a0\u00ebsht\u00eb tani!<\/li>\n<li>\u00a0 \u00a0Buxheti aktual i cili financon k\u00ebto institucione t\u00eb ndryshoj\u00eb m\u00ebnyr\u00ebn e financimit, at\u00eb ta b\u00ebj Ministria e Arsimit! Ministria e Arsimit, t\u00eb b\u00ebj\u00eb politikat komfor k\u00ebrkesave t\u00eb tregut dhe n\u00eb p\u00ebrputhje me k\u00ebto k\u00ebrkesa t\u00eb b\u00ebj\u00eb edhe financimin (bursa p\u00ebr nx\u00ebn\u00ebsit) dhe studimeve shkencore nga institucione universitare.<\/li>\n<li>\u00a0 Ky buxhet t\u00eb ndahet n\u00eb dy linja:nj\u00eb p\u00ebr nx\u00ebn\u00ebs dhe student,tjetra p\u00ebr institucionet universitare p\u00ebr projekte studimi.<\/li>\n<\/ul>\n<ol>\n<li><strong>)<\/strong> Nx\u00ebn\u00ebsit q\u00eb kan\u00eb not\u00ebn mesatare 4.5-5 t\u00eb financohen 100% nga fondi i Ministris\u00eb s\u00eb Arsimit,<\/li>\n<\/ol>\n<p><strong>b.)<\/strong> Nx\u00ebn\u00ebsit q\u00eb kan\u00eb Not\u00ebn mesatare 3.5-4.5 t\u00eb financohen me 50% nga fondi i ministris\u00eb.<\/p>\n<ol start=\"2\">\n<li>Institucionet Universitare t\u00eb aplikojn\u00eb me projekte studimi t\u00eb cil\u00ebt jan\u00eb n\u00eb t\u00eb mir\u00ebn e komunitetit dhe qytetar\u00ebve, t\u00eb p\u00ebrfitojn\u00eb financimin e tyre nga fondi i Ministris\u00eb s\u00eb Arsimit.<\/li>\n<\/ol>\n<p><strong>Statusi:<\/strong><\/p>\n<p>T\u00eb ndryshoj\u00eb forma e organizimit e universiteteve n\u00eb dy sektor\u00ebt, si n\u00eb at\u00eb publik ,po ashtu edhe n\u00eb at\u00eb privat.<\/p>\n<p>T\u00eb mirret forma e administrimit dhe regjistrimit si Universiteti Amerikan n\u00eb Kosov\u00eb, i cili nuk \u00ebsht\u00eb biznes, po as institucion publik, por, ka statusin e OJQ- ve, t\u00eb cilat funksionojn\u00eb n\u00eb k\u00ebt\u00eb form\u00eb n\u00eb shum\u00eb vende t\u00eb bot\u00ebs.<\/p>\n<p><strong>Vler\u00ebsimi:<\/strong><\/p>\n<p>P\u00ebr vler\u00ebsimin e cil\u00ebsis\u00eb t\u00eb ngrihet nj\u00eb institucion i pavarur i cili monitoron pun\u00ebn e k\u00ebtyre institucioneve n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb shkencore dhe periodike,\u00a0 e jo me hamend\u00ebsim dhe p\u00ebrceptim, si\u00a0 b\u00ebhet aktualisht n\u00eb k\u00ebt\u00eb sfer\u00eb, e n\u00eb t\u00eb cil\u00ebn kemi shum\u00eb ngecje!<\/p>\n<p>Ky instrument mund\u00eb t\u00eb jet\u00eb\u00a0 si OJQ, e cila krijon protokoll dhe kritere t\u00eb vler\u00ebsimit t\u00eb k\u00ebtyre institucioneve.<\/p>\n<p><strong>Vler\u00ebsimi t\u00eb b\u00ebhet n\u00eb k\u00ebt\u00eb form\u00eb:\u00a0 \u00a0<\/strong><\/p>\n<p>T\u00eb themelohet nj\u00eb institucion i pavarur p\u00ebr vler\u00ebsimin dhe monitorimin e \u00a0k\u00ebtyre institucioneve, kjo mund\u00eb t\u00eb jet\u00eb edhe nj\u00eb organizat\u00eb qeveritare! Kjo organizat\u00eb ti fus n\u00eb monitorim t\u00eb vazhduesh\u00ebm t\u00eb gjitha institucionet e arsimit superior n\u00eb Kosov\u00eb; T\u00eb dal\u00eb me raporte periodike p\u00ebr vler\u00ebsimet e b\u00ebra.<\/p>\n<p><strong>N\u00eb domenin e vler\u00ebsimit t\u00eb p\u00ebrfshihen:<\/strong><\/p>\n<ol>\n<li>Plan-programi, (kurrikulat e studimit)<\/li>\n<li>Stafi akademik<\/li>\n<li>Infrastruktura teknike e cila \u00ebsht\u00eb n\u00eb p\u00ebrputhje me programet e studimit q\u00eb i ofron institucioni.<\/li>\n<li>Projektet studimore q\u00eb i b\u00ebjn\u00eb institucionet, e q\u00eb i hyn\u00eb n\u00eb sh\u00ebrbim qytetar\u00ebve apo Qeveris\u00eb!<\/li>\n<li>T\u00eb monitoroj aktivizimin e student\u00ebve n\u00eb projektet e tyre t\u00eb studimeve dhe n\u00eb pun\u00eb praktike!<\/li>\n<li>T\u00eb monitoroj numrin e student\u00ebve t\u00eb pun\u00ebsuar pas diplomimit!<\/li>\n<li>T\u00eb monitoroj student\u00ebt e pun\u00ebsuar se sa puna e tyre ka qen\u00eb produktive n\u00eb institucionin ku jan\u00eb duke punuar!<\/li>\n<\/ol>\n<p>Kjo do t\u2019ishte nj\u00eb m\u00ebnyr\u00eb subjektive e vler\u00ebsimit dhe shum\u00eb e pa an\u00ebshme, ku \u00e7do institucionit do t\u2019i llogariten pik\u00ebt vler\u00ebsuese n\u00eb baz\u00eb t\u00eb numrit t\u00eb p\u00ebrgjithsh\u00ebm t\u00eb student\u00ebve n\u00eb programin p\u00ebrkat\u00ebs, t\u00eb nxirren p\u00ebrqindjet dhe t\u00eb publikohen rezultatet n\u00eb baz\u00eb t\u00eb specifikave t\u00eb lartsh\u00ebnuara!<\/p>\n<p>N\u00eb baz\u00eb t\u00eb k\u00ebtij vler\u00ebsimi do t\u00eb orientoheshin edhe nx\u00ebn\u00ebsit p\u00ebr t\u00eb vijuar studimet universitare, dhe do t\u00eb orientoheshin fondet p\u00ebrkat\u00ebse p\u00ebr studime universitare!<\/p>\n<p>Kjo do t\u00eb eliminonte politizimin e sistemit, nepotizmin, korrupsionin, arroganc\u00ebn, etj!<\/p>\n<p>*Autori \u00ebsht\u00eb <em>Ekonomist, Hulumtues p\u00ebr \u00e7\u00ebshtje ekonomis\u00eb s\u00eb tregut n\u00eb Kosov\u00eb, Veteran i U\u00c7K-s\u00eb, Aktivist i Shoq\u00ebris\u00eb Civile n\u00eb Kosov\u00eb dhe Lugin\u00eb t\u00eb Presh\u00ebv\u00ebs.<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Vler\u00ebsimi i cil\u00ebsis\u00eb n\u00eb baz\u00eb t\u00eb ekonomis\u00eb s\u00eb tregut n\u00eb arsimin superior n\u00eb Kosov\u00eb Shkruan Agron Sadiku* S\u00eb fundmi u pan\u00eb disa lista vet\u00ebvler\u00ebsuese p\u00ebr bart\u00ebsit e arsimit superior n\u00eb Kosov\u00eb, ku renditeshin k\u00ebto institucione si m\u00eb t\u00eb \u201cmirat\u201d! N\u00eb k\u00ebto lista printe Universiteti Publik si i pari dhe Kolegji AAB si i dyti e [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":18142,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_seopress_robots_primary_cat":"","_seopress_titles_title":"","_seopress_titles_desc":"","_seopress_robots_index":"","footnotes":""},"categories":[2,12],"tags":[1727,1728,1401],"class_list":["post-18141","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualitet","category-opinione","tag-agron-sadiku","tag-arsimi","tag-kosove"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/18141","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=18141"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/18141\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":18143,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/18141\/revisions\/18143"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/18142"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=18141"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=18141"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=18141"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}