{"id":16786,"date":"2017-12-06T14:18:55","date_gmt":"2017-12-06T13:18:55","guid":{"rendered":"http:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/?p=16786"},"modified":"2017-12-06T14:23:17","modified_gmt":"2017-12-06T13:23:17","slug":"me-rastin-e-160-vjetorit-te-lindjes-te-bejtexhiut-c-a-f-i-i-h-a-s-a-n-a-g-e-s","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/?p=16786","title":{"rendered":"Me rastin e 160 vjetorit t\u00eb lindjes t\u00eb bejtexhiut &#8211; CAFI I HASANAG\u00cbS"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/wp-content\/uploads\/2017\/12\/Cafi-hasanages.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-16787 \" src=\"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/wp-content\/uploads\/2017\/12\/Cafi-hasanages.jpg\" alt=\"\" width=\"391\" height=\"565\" srcset=\"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/wp-content\/uploads\/2017\/12\/Cafi-hasanages.jpg 350w, https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/wp-content\/uploads\/2017\/12\/Cafi-hasanages-208x300.jpg 208w\" sizes=\"auto, (max-width: 391px) 100vw, 391px\" \/><\/a><\/p>\n<p><strong>Nga Sutki Malohoxha<\/strong><\/p>\n<p>C A F I I H A S A N A G \u00cb S<br \/>\n(1857 \u2013 1935)<\/p>\n<p>Qyteti i Ulqinit q\u00eb nga viti 1393 kur u pushtua p\u00ebr t\u00eb par\u00ebn her\u00eb nga turqit osmanllinj, apo m\u00eb drejt, q\u00eb nga viti 1571 kur p\u00ebrfundimisht ra n\u00ebn sundimin osmanllinj, hyri n\u00eb sfer\u00ebn e ndikimit t\u00eb kultur\u00ebs dhe civilizimit orientalo-islam. Ky qytet ra n\u00ebn pushtimin otoman shum\u00eb m\u00eb von\u00eb se disa territore fqinje. N\u00ebn ndikimin e kultur\u00ebs dhe civilizimit islam, n\u00eb k\u00ebt\u00eb qytet u themelua nj\u00eb varg objektesh t\u00eb karakterit fetar-arsimor.<\/p>\n<p>Ulqini ka nj\u00eb tradit\u00eb kulturore. Folklori i pasur burimor d\u00ebshmon se banor\u00ebt e k\u00ebtush\u00ebm e ruajt\u00ebn dhe e begatojn\u00eb at\u00eb. K\u00ebto krijime folklorike jan\u00eb d\u00ebshmi e gjall\u00eb e mrekullueshme q\u00eb tregon se populli i k\u00ebtij qyteti me fjal\u00ebt m\u00eb t\u00eb bukura artistike ka shprehur ndjenjat e tij.<\/p>\n<p>N\u00eb pasurin\u00eb folklorike vend t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm z\u00ebn\u00eb edhe bejtet. Ka kaluar nj\u00eb koh\u00eb mjaft e gjat\u00eb q\u00eb nga koha kur let\u00ebrsia e bejtexhinjve ishte n\u00eb lul\u00ebzim e sip\u00ebr, por edhe sot e k\u00ebsaj dite bejtet ndihen tek e tuk edhe n\u00eb k\u00ebt\u00eb qytet bregdetar.<\/p>\n<p>Bejtet jan\u00eb krijuar prej njer\u00ebzve t\u00eb ndrysh\u00ebm dhe jan\u00eb p\u00ebrhapur me leht\u00ebsi duke u m\u00ebsuar p\u00ebrmend\u00ebsh. Qyteti yn\u00eb Ulqini ka qen\u00eb edhe \u00ebsht\u00eb qytet i humorit. K\u00ebt\u00eb humor e shprehnin me bejte, zakonisht n\u00eb tubime t\u00eb ndryshme fetare, dasma, apo festa familjare. Shpeshher\u00eb bejtet edhe k\u00ebndoheshin, duke u p\u00ebrcjellur me vegla muzikore, zakonisht me dajre dhe violin\u00eb. Njer\u00ebzit bejtet i mbanin rmend, k\u00ebshtu q\u00eb treguesit e tyre shpesh i recitonin n\u00eb raste t\u00eb caktuara. Treguesit zakonisht ishin njer\u00ebz analfabet\u00eb, por mendjempreht\u00eb. Duke e adhuruar krijuesin, ata e kan\u00eb adhuruar edhe krijimin e tij poetik, si dhe porosin\u00eb q\u00eb dilte prej tij, pavar\u00ebsisht prej ideve dhe p\u00ebrmbajtjeve.<\/p>\n<p>Ulqini ka dh\u00ebn\u00eb disa bejtexhinj t\u00eb njohur dhe t\u00eb panjohur. Nj\u00ebri prej tyre ka qen\u00eb padyshim edhe Cafi i Hasanag\u00ebs, q\u00eb sot e k\u00ebsaj dite p\u00ebrmendet si \u201cbejtexhi me nam\u201d. Ky bejtexhi, n\u00eb Ulqin i njohur si Mustaf\u00eb-aga, i takon kryesisht frym\u00ebs laike, por edhe asaj fetare.<\/p>\n<p>Cafi i Hasanag\u00ebs ka lindur n\u00eb Ulqin n\u00eb vitin 1857, n\u00eb nj\u00eb familje ulqinake me tradit\u00eb. Babai i tij qyhej Hasan, nd\u00ebrsa n\u00ebna Bibe. Sipas trash\u00ebigimtar\u00ebve t\u00eb tij, m\u00ebsojm\u00eb se ishte djal d\u00ebshiri. Nuk kishte as motra, as v\u00ebllez\u00ebr. Ka pasur dy djem\u00eb: Reshitin dhe Januzin, si dhe vajz\u00ebn Junen.<\/p>\n<p>Familja e Cafit ka jetuar n\u00eb Pazar t\u00eb Ulqinit. T\u00ebr\u00eb jet\u00ebn Cafi e ka ushtruar profesionin e kafexhiut. Ka punuar n\u00eb nj\u00eb kafene, e cila ishte n\u00eb rrug\u00ebn kryesore t\u00eb qytetit. Thon\u00eb se kafenen\u00eb e tij e kan\u00eb quajtur \u201cKafehanja e Mustaf\u00eb-ag\u00ebs\u201d. K\u00ebtu zakonisht mblidheshin ulqinak\u00ebt e moshuar, shok\u00ebt dhe dashamir\u00ebt e humorit ulqinak. Mblidheshin k\u00ebtu sepse e dinin q\u00eb, duke pir\u00eb kafe ose \u00e7aj, Mustaf\u00eb-aga do t\u2019i zbaviste me humorin e tij. Ishte ky nj\u00eb humor i past\u00ebr, q\u00eb kishte t\u00eb b\u00ebj\u00eb me jet\u00ebn e p\u00ebrditshme t\u00eb ulqinak\u00ebve, me t\u00eb gjitha hallet dhe v\u00ebshtir\u00ebsit\u00eb t\u00eb cilat i sillte vet\u00eb ajo.<\/p>\n<p>Kur b\u00ebhet fjal\u00eb p\u00ebr k\u00ebt\u00eb bejtexhi, kemi t\u00eb b\u00ebjm\u00eb, pra, me nj\u00eb person t\u00eb shquar t\u00eb humorit ulqinak. Pasi Cafi ka ushtruar profesionin e kafexhiut, n\u00eb fillim po japim nj\u00eb bejte, q\u00eb ka t\u00eb b\u00ebj\u00eb mu me k\u00ebt\u00eb profesion:<\/p>\n<p>Usta Filip, mare usta Filip<br \/>\nJe i vog\u00ebl e mas m\u2019b\u00ebrtit,<br \/>\nSe p\u00ebr nj\u00eb filxhan nuk kam vojt aq posht\u2019<br \/>\nPar mu dhimt se qe i shnosht\u2019.<\/p>\n<p>Kjo bejte me rim\u00ebn e p\u00ebrputhur t\u00eb skem\u00ebs AABB, trajton nj\u00eb motiv pune. Konkretisht b\u00ebn fjal\u00eb p\u00ebr kafenen\u00eb e Mustaf\u00eb-ag\u00ebs, ku mysafir shpesh ishte usta Filipi, i cili ushtronte profesionin e dyfek\u00e7iut (ndreq\u00ebs i pushk\u00ebve).<\/p>\n<p>Mendohet se ky \u201cbejtexhi me nam\u201d \u00ebsht\u00eb autor i shum\u00eb bejteve q\u00eb d\u00ebgjohen si dhe q\u00eb nuk d\u00ebgjohen sot n\u00eb Ulqin. Bejtet e tij t\u00eb frym\u00ebs laike kishin tematik\u00eb t\u00eb ndryshme. Ja nj\u00ebra prej tyre:<\/p>\n<p>Puna mar\u00eb, Mehmet!<br \/>\nMar\u00eb pa\u00e7!<br \/>\nNji rixha un\u00eb du me t\u2019ba<br \/>\nedhe me gjith\u00eb njita shok\u00eb,<br \/>\nme mi gadit\u00eb njikta k\u00ebpuc\u00eb<br \/>\nse pa m\u2019bijn\u00eb kamt n\u2019tok\u00eb.<\/p>\n<p>Kta jan\u00eb fjal\u00eb si tyj qesh<br \/>\npar gjithkush i ka nyr men\u2019,<br \/>\np\u00ebr shollin mas shif bukuri<br \/>\nse kam qillu pa pare n\u2019shpi.<\/p>\n<p>Kta jan\u00eb fjal\u00eb badihava<br \/>\nsi ata grat\u00eb qi vejn\u00eb g\u00ebrdele,<br \/>\nti gaditi kur t\u2019kesh nga<br \/>\nse nuk kam danji hexhele.<\/p>\n<p>Emnit t\u00eb thojn\u00eb Mehmet.<br \/>\nP\u00ebr pa vdek nuk kemi \u00e7are<br \/>\npar na pa\u00e7im ku me shku,<br \/>\nti prej meje mas lyp pare<br \/>\ns\u2019jam i zoti mij fitu.<\/p>\n<p>Kjo bejte si motiv e ka poashtu pun\u00ebn. Nj\u00ebkoh\u00ebsisht n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb spirituoze pasqyron edhe varf\u00ebrin\u00eb e personazhit, varf\u00ebri kjo e cila mbizot\u00ebron gjat\u00eb t\u00ebr\u00eb bejtes. Sa i p\u00ebrket rim\u00ebs, k\u00ebtu hasim rim\u00eb t\u00eb skemave t\u00eb ndryshme. Rima ndryshon n\u00eb \u00e7do strof\u00eb, dukuri kjo e rrall\u00eb n\u00eb bejtet ulqinake.<br \/>\n(vijon)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nga Sutki Malohoxha C A F I I H A S A N A G \u00cb S (1857 \u2013 1935) Qyteti i Ulqinit q\u00eb nga viti 1393 kur u pushtua p\u00ebr t\u00eb par\u00ebn her\u00eb nga turqit osmanllinj, apo m\u00eb drejt, q\u00eb nga viti 1571 kur p\u00ebrfundimisht ra n\u00ebn sundimin osmanllinj, hyri n\u00eb sfer\u00ebn e ndikimit [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":16787,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_seopress_robots_primary_cat":"","_seopress_titles_title":"","_seopress_titles_desc":"","_seopress_robots_index":"","footnotes":""},"categories":[2,15],"tags":[1467,1468],"class_list":["post-16786","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualitet","category-portrete","tag-cafi-i-hasanages","tag-sutki-malohoxha"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/16786","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=16786"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/16786\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":16789,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/16786\/revisions\/16789"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/16787"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=16786"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=16786"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=16786"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}