{"id":15999,"date":"2017-10-05T06:43:07","date_gmt":"2017-10-05T04:43:07","guid":{"rendered":"http:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/?p=15999"},"modified":"2017-10-03T22:48:07","modified_gmt":"2017-10-03T20:48:07","slug":"edhe-varrezat-flasin-shqip","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/?p=15999","title":{"rendered":"Edhe varrezat \u201cflasin\u201d shqip!"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/varrezat-vuksanlekaj.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-15998 size-full\" src=\"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/varrezat-vuksanlekaj.jpg\" alt=\"\" width=\"600\" height=\"399\" srcset=\"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/varrezat-vuksanlekaj.jpg 600w, https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/varrezat-vuksanlekaj-300x200.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 600px) 100vw, 600px\" \/><\/a><\/p>\n<p><strong>Varrezat e Vuksanlekajt jan\u00eb nj\u00eb pasuri e jasht\u00ebzakonshme dhe, si\u00e7 duket unikale, e artit popullor shqiptar n\u00eb trevat e Veriut<\/strong><\/p>\n<p>Nga Robert Elsie<\/p>\n<p>Shqiptar\u00ebt nuk kan\u00eb nj\u00eb kultur\u00eb t\u00eb zhvilluar t\u00eb varreve. Madje shum\u00eb t\u00eb rralla jan\u00eb varret origjinale t\u00eb mbetura n\u00eb Shqip\u00ebri nga koha para Luft\u00ebs s\u00eb Dyt\u00eb Bot\u00ebrore. Arsyet kryesore p\u00ebr k\u00ebt\u00eb munges\u00eb jan\u00eb niveli i lart\u00eb i shkat\u00ebrrimit dhe vet\u00eb-shkat\u00ebrrimit q\u00eb ka kapluar trevat shqiptare n\u00eb shekuj, si dhe kalimi i shumic\u00ebs s\u00eb shqiptar\u00ebve n\u00eb fen\u00eb islame gjat\u00eb koh\u00ebs osmane.<\/p>\n<p>Megjith\u00ebse kalimi fetar ka qen\u00eb m\u00eb shum\u00eb formal se sa nga ndjenja e zjarrt\u00eb, dhe besimi fetar \u2013 qoft\u00eb mysliman, qoft\u00eb i krishter\u00eb \u2013 kurr\u00eb nuk ka qen\u00eb i fort\u00eb n\u00eb Shqip\u00ebri, shqiptar\u00ebt mysliman\u00eb p\u00ebrgjith\u00ebsisht i kan\u00eb respektuar zakonet islame t\u00eb varrimit. Kjo do t\u00eb thot\u00eb se t\u00eb vdekurit varrosen shpejt, mund\u00ebsisht brenda24 or\u00ebsh, dhe se varri sh\u00ebnohet vet\u00ebm me nj\u00eb tog dh\u00e9u ose me nj\u00eb gur t\u00eb pagdhendur dhe anonim, sepse tradita islamike p\u00ebrgjith\u00ebsisht i ka shkurajuar gur\u00ebt e m\u00ebdhenj t\u00eb varreve.<\/p>\n<p>Shqiptar\u00ebt katolik\u00eb dhe ortodoks\u00eb kan\u00eb varre m\u00eb t\u00eb p\u00ebrpunuara, tradicionalisht me kryqe dhe simbole t\u00eb tjera t\u00eb krishtere. N\u00eb varrezat katolike t\u00eb Mal\u00ebsis\u00eb s\u00eb veriut gjenden edhe sot gur\u00eb varri dhe kryqe druri t\u00eb zbukuruara me simbolet e artit popullor shqiptar \u2013 dielli, h\u00ebna, yje, zogj dhe gjarp\u00ebrinj. Tek-tuk mbi kryqe mund t\u00eb shihen edhe zogj t\u00eb gdhendur n\u00eb dru. Megjithat\u00eb, varre t\u00eb tilla tradicionale, q\u00eb hasen ende n\u00eb Shal\u00eb, Kelmend, Hot, Grud\u00eb dhe Triepsh, tani jan\u00eb mjaft t\u00eb rralla. Nj\u00eb p\u00ebrjashtim i habitsh\u00ebm jan\u00eb varrezat katolike t\u00eb Vuksanlekajt (serbisht: Vuksanleki\u0107i) n\u00eb Malin e Zi. Fshati Vuksanlekaj ndodhet n\u00eb rrug\u00ebn kryesore mes Podgoric\u00ebs dhe Shkodr\u00ebs, n\u00eb tok\u00ebn e fisit shqiptar t\u00eb Hotit. Pas pushtimit ushtarak malazez, Hoti mbeti i ndar\u00eb (q\u00eb nga viti 1913) mes Malit t\u00eb Zi dhe Shqip\u00ebris\u00eb, dhe Vuksanlekaj mbeti n\u00eb an\u00ebn e Malit t\u00eb Zi.Varrezat e Vuksanlekajt jan\u00eb nj\u00eb pasuri e jasht\u00ebzakonshme dhe, si\u00e7 duket unikale, e artit popullor shqiptar n\u00eb trevat e Veriut.<\/p>\n<p>Nuk dihet me sakt\u00ebsi se sa t\u00eb vjet\u00ebr jan\u00eb gur\u00ebt e varreve k\u00ebtu, por hamend\u00ebsohet se datojn\u00eb nga fillimi i shekullit t\u00eb nj\u00ebzet\u00eb, apo nga gjysma e dyt\u00eb t\u00eb shekullit t\u00eb n\u00ebnt\u00ebmb\u00ebdhjet\u00eb. Motivet e artit popullor n\u00eb gur\u00ebt e varreve, kuptohet, jan\u00eb shum\u00eb m\u00eb t\u00eb vjetra. \/Koha Javore\/<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Varrezat e Vuksanlekajt jan\u00eb nj\u00eb pasuri e jasht\u00ebzakonshme dhe, si\u00e7 duket unikale, e artit popullor shqiptar n\u00eb trevat e Veriut Nga Robert Elsie Shqiptar\u00ebt nuk kan\u00eb nj\u00eb kultur\u00eb t\u00eb zhvilluar t\u00eb varreve. Madje shum\u00eb t\u00eb rralla jan\u00eb varret origjinale t\u00eb mbetura n\u00eb Shqip\u00ebri nga koha para Luft\u00ebs s\u00eb Dyt\u00eb Bot\u00ebrore. Arsyet kryesore p\u00ebr k\u00ebt\u00eb munges\u00eb [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":15998,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_seopress_robots_primary_cat":"","_seopress_titles_title":"","_seopress_titles_desc":"","_seopress_robots_index":"","footnotes":""},"categories":[2,12],"tags":[],"class_list":["post-15999","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualitet","category-opinione"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/15999","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=15999"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/15999\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":16000,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/15999\/revisions\/16000"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/15998"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=15999"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=15999"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ulqini-online.com\/sajti\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=15999"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}